Кіріспе

Австралияның жергілікті тілі, Галали/Ванкумара халқының соңғы сөйлеген тілі.

Вильсон өзенінің тілі, сонымен қатар "Заманауи" Ванкумара (Ванкумара/Вангумара) деп те аталады, – Австралия аборигендерінің Карник тобына жататын тілі. Бұл тіл Квинсленд штатындағы Вильсон өзені бойындағы бірнеше халықтар тарапынан қолданылған. Олардың ішінде Вангумара (Ванкумара) және Галали Булу өзенінен көшіп келген болуы мүмкін, және келген кезде өз тілдерін қалдырған. (Булло өзенінің тіліне қараңыз.)

Дауыс берушілер

1981 жылы бұл тілде Купер-Крик, Томсон өзені және Уорри-Уорри-Крик, Эроманга қаласы мен Нукундра аймағындағы Ванкумара қауымының төрт мүшесі әлі де сөйлеген. 2005 жылға қарай жойылып кеткен сияқты. Каренггапа – бұл тілдің диалектісі немесе басқаша атауы болуы мүмкін. (McDonald & Wurm 1979) Wilson River Galali, олар "Waŋkumara (Gaḷali)" деп атайды, қазіргі Ваŋkumara және Bundamara тілдеріне өте жақын. Брин (1967) Вильсон өзені бойындағы топтардың (Карник) тілі негізінен бірдей екенін мәлімдейді. Оларға Бундамара, Гунгадуджи, "Қазіргі" Вангумара және Нгангандура жатады. Мысалы, Гунгадиджи тілі "Пунтамара мен қазіргі Ванкумара тіліне дерлік ұқсас". Бірақ, осы тілдерге жеке ISO кодтары тағайындалған. Мамбангура (Тхерила тілі) де осы тілдер тобына жатқан болуы мүмкін. Кем дегенде, Яндруванда термині Палпакуну оны және басқа Вильсон өзенінің диалектілерін қамтыған. Myles (1886) еңбегінде "Wonkomarra" деп аталған тіл қазіргі Ванкумарадан өзгеше, және ол Калали тілінің бір түрі болуы мүмкін.

Ерекшеліктері

Ванкумара тілі үш бөлімді етістік байланысына ие екендігімен ерекшеленеді. Вурмның Ванкамара (Галали) тіліндегі сөздер толыққанды жұрнақтардан тұрады және морфологиялық жағынан салыстырмалы түрде қарапайым, мынадай сөз топтарына бөлінеді: атау (зат есім және есімдік), етістік, бөлшектік және үстеу. Сөздердің реті еркін және кездейсоқ. Фонемалық құрамы үш дауысты және 26 дауыссыз дыбыстан тұрады.