Кіріспе

Франциядағы Лот (lɔt) өзені, бастапқыда Олт (; Oltis) деп аталған, Францияның өзені. Ол Гароннаның оң жақ саласы болып табылады. Севен тауларынан басталып, Кверси аймағы арқылы батысқа қарай ағып, Айгильон жанында Гароннаға құяды, жалпы ұзындығы 275 шақырымды құрайды. Лот өзенінен Франциядағы Лот және Лот-э-Гаронна департаменттері атауларын алған. Лот өзені қыс және көктем айларында су тасуға бейім, ал жоғарғы ағысында, әсіресе Трюерде, стратегиялық маңызы бар гидроэлектр энергиясын өндіретін көптеген бөгеттер салынған. Турбиналар өзеннің 275 км-лік бөлігінде ағынның қосымша өзгеруіне себеп болуы мүмкін, бұл өзен аймақтық туризм үшін маңызды актив ретінде кеңінен дамыған. Лот өзенінде кеме қатынасын қалпына келтіру жөніндегі маңызды жоба 1970 жылдары Деказевиль және Кахор қалаларындағы жергілікті тараптар тарапынан ұсынылды. Бұл көптеген шлюздерді жаңартуды және бұрынғы су жолының бойындағы бес жерде орналасқан орташа биіктіктегі бөгеттерді айналып өтуді қамтыды. Олт – Румыниядағы өзеннің де атауы (Олт; Алт; Алута немесе Алутус, Олту, Ἄλυτος Алютос).

Департаменттер мен қалалар

Лот келесі департаменттер мен қалалар арқылы өтеді: Лозер (Менде), Кантал, Авейрон (Энтрэйг-сюр-Труйер, Флагнак, Капденак-Гаре), Лот (Кахор) және Лот-э-Гаронн (Вильнёв-сюр-Лот, Айгюйон).

Навигация

Орта ғасырлардан бастап Entraygues пен Гаронна арасында 297 км қашықтықта тегіс түпті габарьерлер сауда жасады. 17 ғасырдың соңында Жан-Батист Кольбер кеме жүзуді жақсартуға бұйрық берді. 1840 жылдан бастап Деказевильдегі ашық карьерлік көмір шахталары өнеркәсіптік революцияны қамтамасыз ету үшін көмір жеткізе бастағанда, канал салудың екінші кезеңі қажет болды. Бокиеске дейін 270 км аралықта шамамен 75 бөгет (шаусе) және шлюз салынды. 1858 жылы Монтубаннан Капденакқа дейінгі алғашқы теміржол ашылғаннан кейін де баржалар өзенмен жүріп тұрды. Содан кейін Лужек, Каярк, Монбрун және Капденак қалаларында өзеннің иірімдерін айналып өту үшін каналдар салынды. Өзендегі кеме жүзуге жасалған қысқа үзіліс 1869 жылдан бастап аңғар бойымен теміржол бөлім-бөліммен ашылғанда аяқталды. 1926 жылы кеме қатынасы тоқтатылды. 1971 жылы Кристиан Бернад туризмді қайта жандандыру мақсатында бірлестік құрды. 1985-86 жылдары өзенде су жолы туризмін дамытудың мүмкіндігін бағалау бойынша зерттеу жүргізілді, нәтижесінде алғашқы 64 км қалпына келтіріліп, 1990 жылы пайдалануға берілді. Қазір Лот үш бөлік бойынша демалыс кемелері мен жолаушылар қайықтары үшін ашық, оларды біріктірудің ұзақ мерзімді жоспарлары саяси қолдау мен қаржыландырудың жетіспеуіне байланысты қазіргі уақытта тоқтап тұр.

Төменгі өзеннің жері

Лот өзенінің төменгі ағысы Никольден Альбасқа дейінгі 120 км (74,5 миль) қашықтықты құрайды, қазіргі таңда 17 шлюз қайта жаңартылған. Бірақ PK 76 79-дан 3 км аралықта әлі бір шлюзді жөндеу қажет, сондай-ақ Фумельдегі бөгетті айналып өту үшін тағы бір шлюз немесе басқа да құрылым салу қажет. Гаронна өзеніндегі кеме жүру жағдайының нашарлығы Никольдегі кіреберіс шлюзына жету үшін 5 км кесіп өтуге тура келетін жағдайды тудырып, өзендегі қайық қозғалысының дамуына әсер етті.

Орталық өзеннің жері

Бұл орталық Лот өзені – Лужектен Ларнагольға дейінгі 74 км (46 миль) қашықтықтағы, 17 шлюзбен жабдықталған су жолы. 1990 жылдың мамырында қайта ашылған бөлігінің ұзындығы 64 км-ді құрады, ол Сент-Сирк-Лапопиден жоғарыдағы Крегольсқа дейін созылды. 2008 жылы оның ұзындығы арттырылды.

Жоғарғы өзеннің Лот

Жоғарғы Лот өзені – Авейрон департаментінде 11 км (7 миль) ұзындығындағы кезең, Ливинхак-ле-О коммунасындағы Рок-Буйлактан Сен-Партем коммунасындағы Порт-д'Агреске дейін, ішінде екі қайта жаңартылған шлюз және Марсенак гидроэлектр станциясының жанындағы жаңа шлюз бар. Өзеннің өнеркәсіптік тарихы қазіргі дамуға зор әсер етеді, себебі ластану Фумель (Төменгі Лот) және Буйлак (Жоғарғы Лот) сияқты жерлерде ауыр металдарды шөгінділерде қалдырды. Бұл шөгінділерді жою үшін қымбат процестер қажет, өзендегі қайта жаңарту жұмыстарын жалғастыру үшін бұл міндетті шарт. Үш жеке кеме жүзе алатын бөліктердегі қазіргі жағдай көрінетін болашақта да сақталуы мүмкін.