Кіріспе
Балдойл – Дублиннің солтүстік-шығыс жағалау маңындағы шағын қаласы. Ол Ирландияның Фингал әкімшілік аймағының оңтүстік-шығыс бөлігінде орналасқан және бұрынғы балықшылар ауылынан өркендеген. Балдойл сонымен қатар дәстүрлі Дублин графтығындағы Кулок барониясындағы азаматтық приход болып табылады.
Baldoyle is a coastal suburb of Dublin's northside. It is located in the southeastern part of the jurisdiction of Fingal, Ireland, developed from a former fishing village. Baldoyle is also a civil parish in the barony of Coolock within the traditional County Dublin.
География
Балдоилл негізінен тегіс жағалаулық жазықтардан тұрады, Мейн өзені "Қызыл аркалар" деп аталатын көпір құрылымы арқылы теміржол желісінің астынан өтіп, солтүстік бөліктерінде теңізге құяды. Бұл өзен Донагмедедегі Грандж ағысын, сондай-ақ басқа салаларды қабылдайды, олардың ішінде оңтүстіктен Сеаграндж Парк ағысы және батыстан Клонгриффин алқабынан кішкентай сала бар. Мейн өзенінің және оның кейбір салаларының тасқындау тарихы болған. 1993 жылы Сеаграндж Парк ағысында құрылыс жұмыстары кезінде бір бала суға батып қайтыс болды. Бұл ағын бұрын Килбаррак жолынан теңізге қарай ағып, кейін Мейн өзеніне бұрылған. Балдоиллдің ірі бөлігі, қазіргі Донагмеде жерінің көп бөлігін қамтитын Грандж, бұл жердің бұрын шаруашылыққа пайдаланылған екенін көрсетеді.
Этимология
Ауданның атауы "baile" – "қала" және "dubh ghaill" – "қара шашты жатжұрттық" деген сөздерден шыққан, бұл атауны ирландтықтар (гаэлдер) даниялықтарды норвегиялықтардан немесе "сары шашты жатжұрттықтардан" ("finn ghaill") ажырату үшін берген. Норвегиялықтар 841-842 жылдары Ирландияға алғаш қоныстанған. Кейде бұл атау "Дойл қаласы" деп те аударылады, алайда "Дойл" жеке есімінің өзі "dubh ghaill" сөзінен туындағандығына ешқандай дәлел жоқ.
Өзгеліктері мен дамуы
Балдойл ауылының қазіргі таңда жағалау бойындағы басты көшесі бар, онда католик шіркеуі, қоғамдық орталық, теңіз көрінісі бар заманауи аудандық кітапхана филиалы, сондай-ақ бірнеше дүкендер мен пабтар орналасқан. Аздап ішкі жағында, ескі қалалық үйлердің арасында, Lidl супермаркеті, футбол клубы, тағы бір католик шіркеуі және басқа да ыңғайлылықтар бар шағын сауда орталығы бар. Жағалау жолынан келгенде, "Эльфин" деп аталатын танымал паб көзге түседі. Аймақтағы көптеген кәсіпорындарды Хаут-Саттон-Балдойл сауда-өнеркәсіп палатасы білдіреді.
Балдойл өнеркәсіптік ауданы
Гранж-роудтың Донахмеде бағытында қырықтан астам кәсіпорын мен жергілікті An Post сұрыптау және жеткізу кеңсесі орналасқан жеңіл өнеркәсіптік аймақ бар. Онда орналасқан кәсіпорындарға ірі генерикалық фармацевтикалық компания Mylan (аймақтың ең ірі арендаторы), Irish Papers, Grange Builders Providers, Ferrum Trading Co Ltd Steel Stockholders, Poolbeg Press, Curtis & Lees, Ireland's Eye Knitwear, Grange Electrical Wholesalers, Baldoyle Print және Sudocrem (Даблинде ойлап табылған) өндірушісі Forest Tosara кіреді.
Тұрғын үй құрылыстары
20 және 21 ғасырларда Балдойл кең ауқымды тұрғын үй салу бағдарламасының орталығы болды, бұрынғы ат жарыс жолы құрылыс компанияларына сатылды. Жаңа құрылыстар басталды, "Жар" аталатын жаңа шағын қалашық Донагмеде және Клонгриффиннің солтүстік жиегіндегі жаңа жергілікті орталыққа бет бұрышпен салынды. 2010 жылдың сәуір айында ашылған Клонгриффин Dart станциясы Балдойлға, "Жар" сияқты жарыс жолындағы жаңа аудандарға және солтүстік Донагмедеге қызмет көрсетеді.
Саябақтар
Сеаграйндж паркі – заманауи ойын алаңын және спорттық жаттығу алаңдарын қамтитын қоғамдық саябақ. Бұрынғы ат жарыс жолағының бір бөлігінде жануарлар мен табиғат паркі де бар, жаңа қоғамдық саябақ салынуы жоспарланған, бірақ ол әлі де күтілуде. Аталған жердің бір бөлігінде қазіргі таңда қоғамдық бақша күтіліп келеді.
Мәсіхші бауырластар
Жергілікті тұрғындардың арасында Христиан бауырластары қауымының зейнеткер мүшелері бар, олардың зейнеткерлер үйі – Сент-Патрикс қала ішінде орналасқан. Шамамен 1000 Христиан бауырласы осы зиратқа жерленген. Сент-Джозефс, Балдойл бұрын Христиан бауырластарының дайындық мектебі орналасқан жер болған.
Білім
Ауылдың орталығында қыздарға арналған Сент-Мэри орта мектебі орналасқан, ал ауылдың ішкі жағында үлкен, аралас білім беретін Побалскоил Неасайн орта мектебі бар. 4-12 жас аралығындағы балаларға арналған, бастауыш сыныптар мен жоғары сыныптарды қамтитын аралас білім беретін Сент-Лауренс ұлттық мектебі де бар. Бұрын Санкт-Петер және Пауыл атындағы BNS және Санкт-Мария атындағы GNS мектептері 2013/2014 оқу жылының басында бірігіп, Сент-Лауренс ұлттық мектебіне айналды. Кіші сыныптардың (1-ден 2-сыныпқа дейін) оқушылары Гранж Роудтағы кампуста (бұрынғы қыздар мектебі) орналасқан кіші мектепке барады, ал 3-тен 6-сыныпқа дейінгі оқушылар Брукстон Роудтағы кампуста (бұрынғы ұлдар мектебі) орналасқан жоғары мектепке барады. Екі ғимараттың арасы бірнеше минуттық жерде. Сонымен қатар, ауыл аймағында Сент-Михелс үйі басқаратын, ерекше қажеттіліктері бар балаларға арналған бастауыш мектеп те бар.
Дін
Балдойл – Дублин Рим-католик архиепископиясының Хаут деканатындағы па́рхия.
Тарих
Балдойл өзінің су жағалауындағы қорғалған орналасуымен көптеген жылдар бойы викингтердің базасы болды, бірақ 1012 жылы Ленстер патшасының шабуылынан қиратылды. Дегенмен, англо-нормандар келген кезде ол даниялықтардың бақылауында қалды, сонда соңғы даниялық басшысы Хамунд МакТоркилл құлатылды. Балдойл жерлері кейіннен 1150 жылы Диармейд мак Мурчада құрған Барлық Қасиеттілер монастырына сыйға тартылды, ол қазіргі Тринити колледжі Дублин орналасқан жерде салынған. Монахтар Грандж шіркеуін салды, қазір Грандж аббаттығы деп аталады, ол қазір Донахмедеде орналасқан. 1500 жылдарға қарай Балдойлдегі монастырь иелігіндегі жерлерге бақтар, егістік жерлер, жайылымдар, шалғын, тоғай, шөптесін және орман кірді. 1536 жылы Генрих VIII жерді Дублин корпорациясына берген кезде монастырлар таратылғанда монастырь жерлерін жоғалтты. 1630 жылға қарай Грандж аббаттығы қирады, бірақ оған жататын зират 1700 жылдарға дейін қолданыста болды. 1874 жылдың мамыр айында жаңа жабық жол ашылды, ол қажетті жөндеулерге байланысты қаржылық қиындықтар туындағандықтан 1972 жылдың тамызында жабылғанға дейін шамамен бір ғасыр бойы үздіксіз пайдаланылды. Жабылудан бір жыл өткен соң, 1973 жылдың 31 қазанында Ирландия түрмесінен ең таңғажайып және батыл қашудың бірі орын алды, онда Уақытша ИРА-ның үш маңызды қызметкері Маунтджой түрмесінен қашқан тікұшақпен еркіндікке жеткізілді. Тікұшақ қолданылмайтын жарыс жолына қонды, онда ИРА мүшелері күтіп тұрған көліктермен қашып кетті. 1960 жылдары бірнеше жыл бойы Балдойл жарыс жолы жыл сайынғы қайырымдылық шараларының мақсаты болды, олардың мақсаты Орталық түзету клиникасына қаражат жинау болды.
Футбол
Балдойл қаласы Балдойл Юнайтед ФК клубының үйі. Оның командалары NDSL, MGL және Leinster Senior League лигаларында өнер көрсетеді, ал негізгі жаттығу алаңдары Брукстон-роудта орналасқан. Сонымен қатар, ойындар Racecourse Park және Seagrange Road, Балдойлде де өткізіледі. Бір қысқа мерзімде Балдойл Юнайтед және Грандж Юнайтед деген екі клуб болған, олар 2015 жылы бірікті. Ересектер командасы үшін Балдойл Гранж Юнайтед деген біріктірілген атау жарияланды, бірақ қалған командалар қарапайым Балдойл Юнайтед деген атпен өз қызметін жалғастырды. 2017 жылдан бері барлық командалар Балдойл Юнайтед ФК ретінде ойнап келеді. Балдойл Юнайтед клубында мектеп оқушылары, мектеп оқушы қыздары және ересектер деңгейінде 25-тен астам команда бар. 2016 жылы FAI Community Club of the Year және Fingal County Council Community Group of the Year сыйлықтарын жеңіп алды.
GAA
Na Dubh Ghall – жергілікті GAA клубы, онда барлық жастағы балалар мен қыздарға арналған командалар бар. Олар Racecourse Park стадионында ойнайды.
Бадминтон
Балдойлде Гранж Роудта арнайы бадминтон орталығы бар, ол Лейнстер бадминтонының екі орталығының бірі, онда сегіз корт орналасқан. Онда белсенді жергілікті клуб, Балдойл аудандық бадминтон клубы жұмыс істейді, сонымен қатар оны Рахениден келген екі клубты қоса алғанда, бірнеше басқа клубтар да пайдаланады.