Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Мазмұны
Кіріспе
Зәрнешти (Zărnești) – Румынияның Трансильвания аймағындағы, Брашов округінің қаласы. 2021 жылғы мәліметтер бойынша халқы 21 624 адамды құрайды. Қала Тохану Ноу (Neu Tohan; Újtohán) атты бір ауылды басқарады. Зәрнешти қаласы Оңтүстік Карпат тау тізбегінің бір бөлігі болып табылатын Пиатра Краюли тауларының жанында орналасқан. Бұл тауларға жақындығының арқасында, Пиатра Краюли ұлттық паркін зерттеуге ниеттенген туристер мен жаяу жүргіншілер үшін Зәрнешти жиі бастапқы нүкте болып табылады.
Zărnești (; link=no; Zernest) is a town in Brașov County, Transylvania, Romania, with a population of 21,624 as of 2021. It administers one village, Tohanu Nou (Neu Tohan; Újtohán). The town is located near the Piatra Craiului Mountains, which are part of the Southern Carpathians mountain range. Its close proximity to these mountains make it a common start point for tourists and hikers wishing to explore the Piatra Craiului National Park.
Тарих
Рим дәуірінде XIII Гемина легионының сарбаздары қазіргі Зарнешти аумағында жерленген. Ол алғаш рет 1373 жылы Zârna деген атпен тілге алынып, 1395 жылы "possessio regalis Zerne" деп аталды. 1437 жылдан кейін Зерна, Вилла Черне және Зернест сияқты басқа да аттар пайда болды. Қазіргі Зарнешти тарихи орналасқан жерінде дамыды. Қала құрамына енген Тохан коммунасы алғаш рет 1294 жылы айтылып, атауын және орналасқан жерін өзгертпеген Румынияның ең көне елді мекендерінің бірі саналады. 1690 жылғы Зернест шайқасында Осман әріптесі Имре Тёкёли (Валахия воеводасы Константин Бранковеанумен бірігіп) Габсбург әскерлерін жеңіп, Трансильвания князі болуға мүмкіндік алды. Зарнешти және айналасындағы аумақтың табиғат-географиялық ерекшеліктеріне байланысты, ауыл шаруашылығы оның тұрғындарының негізгі кәсібіне дейін соңғы уақытқа дейін айналды. Индустрияландыру 1800-жылдары басталды, 1852 жылы қағаз өндіру зауыты (кейін Целулоза, қазір Celohart – EcoPaper) және 1936 жылы "6 Март" қару зауыты салыныс. Бұл жобалар Зарнештиді негізінен ауылдықтан қалалық елді мекенге айналдырды. 1939 жылдың желтоқсан айында қаладағы апат салдарынан 24 тонна хлор газы төгіліп, зауыттың сақтау ыдысының бұзылуынан кейін 60 адам қаза тапты, тіпті зауыттан алыс жерде де. Зарнешти қаласы коммунистік кезеңде кеңінен дамыды, халқы 25 000 адамға жетті, бұл коммунистік дәуірдегі тұрғын үйлердің бірнеше аудандарының қосылуына себеп болды. 1951 жылы Зарнешти қала деп жарияланды, оның құрамына Тоханул Вечи (Ескі Тохан) енді. 1968 жылы Тоханул Ноу (Жаңа Тохан) коммунасы Зарнештиге қосылды. 1989 жылғы Румыния революциясынан кейін өнеркәсіптік зауыттар жабылып, жеке сатып алушыларға бөліп сатылды. Қазіргі уақытта Зарнештиде туризм өркендеп, революциядан кейін туындаған жұмыссыздық мәселесін азайтуға көмектесуде.
During the Roman period, soldiers of the Legio XIII Gemina were buried in the territory that is modern day Zărnești. It is first mentioned in the year 1373 under the name Zârna and also referred to as "possessio regalis Zerne" in 1395. Other names that appeared after 1437 are Zerna, Villa Czerne, and Zernyest. Modern day Zărnești developed in the same location as the historic one. The commune of Tohan, which is now part of the town, was first mentioned in the year 1294, and remains among the oldest settlements in Romanian which have kept their name and location unchanged. In the 1690 Battle of Zernest, Ottoman ally Imre Thököly (in cooperation with Wallachian Voivode Constantin Brâncoveanu) defeated Habsburg forces, which enabled him to become Prince of Transylvania for a short time. Due to the topographical diversity of Zărnești and surrounding area, agriculture became the primary occupation for its residents until not too long ago. Industrialization began sometime in the 1800s, with the construction of the paper manufacturing plant in 1852, then called Celuloza, now called Celohart – EcoPaper"), and the weapons plant "6 Martie" in 1936. These projects turned Zărnești from a predominantly rural to an urban town. In December 1939, disaster hit the town as 24 tons of chlorine gas were spilled, killing 60 people, even at considerable distance from the plant where a storage vessel failed. The town of Zărnești developed largely in the communist era, bringing its population to 25,000 people, which contributed to the addition of a few neighborhoods of communist era blocs. In 1951, Zărnești was declared a town, of which Tohanul Vechi (Old Tohan) became a part of. In 1968, the commune of Tohanul Nou (New Tohan) was included in Zărnești proper. After the Romanian Revolution of 1989, the industrial plants closed, only to be sold piece by piece to private buyers. Currently, Zărnești enjoys a spike in tourism, relieving some of the pressure of unemployment which followed the revolution.
Атауы
Румын тіліндегі "Zărnești" атауы – zârnă (Қара түйін) сөзінен туындаған, славян тіліне қатысты сөз (Ескі шіркеу славян тілінен зрьно, дән) және -ești жұрнағынан жасалған.
The Romanian name "Zărnești" is a derivation from zârnă (Black Nightshade), a word of Slavic origin (from Old Church Slavonic зрьно, grain) and suffix ești.
Климат
Зарнештиде жаз айларындағы жылы және ылғалды континенталды климат (Кёппен климат жіктелімі бойынша Dfb).
Zărnești has a warm summer humid continental climate (Dfb in the Köppen climate classification).