Кіріспе

Когурьё Кореясының соңғы патшасы (642–668 ж.ж. биледі)

Божан (682 ж. қайтыс болды) Кореяның Үш Патшалығының ең солтүстігіндегі Когурьёның 28-ші және соңғы монархы болды. Ол Йон Гейсомун әскери басшысымен таққа отырғызылды. Оның билеуі Когурьё Оңтүстік Кореяның Силла патшалығы мен Қытайдың Тан әулетінің біріккен әскерлеріне жеңілген кезде аяқталды.

Өмірбаян

Оның Когурё билігінің кезеңі Самгук Сагидегі Когурё жылнамасының соңғы екі кітабында баяндалған. Божанның нақты аты Чжан, бірақ ол Божан деп танымал болды. Божан бұрынғы патша Йонгньюдің сіңілі баласы және Го Дэ Янның ұлы еді. 642 жылы генерал Йон Гэсомун төңкеріс жасап, Йонгньюді және оның көптеген қолдаушыларын өлтірді. Содан кейін Божан таққа отырды. Когурёны Бэкжеге қарсы жорыққа қатысуға ынталандыру үшін Силла Ким Чунчуды әскер жіберуді сұрады, бірақ Когурё келісім бермеді. Божанның билік құрған кезеңінің көп бөлігінде ол Йон Гэсомунның әскери үкіметіне заңдылық сыпаты берген қуыршақ патша болды. Мысалы, Йонның ықпалымен ол даосизмді қолдады және бұрын мемлекеттік дін болған буддизмді шектеу туралы жарлықтар шығарды. Божан билік еткен жылдары Когурёде көптеген табиғи апаттар орын алды.

Билік

Когурё үш патшалықтың үшіншісі – Бэкжемен одақтасып, оңтүстік Кореяның Силла патшалығына қарсы соғысты жалғастырды. Когурёның Жапонияның Ва мемлекетімен қарым-қатынасын жаңартқандығы Силланың оқшаулануына себеп болды. 642 жылы Силла келісімге келіссөздер жүргізу үшін Ким Чун Чуды жіберді, бірақ Йон Гейсомун Сеул аймағын қайтаруды талап еткен соң келіссөздер тоқтап, Силла ақырында Тан әулетімен одақтасты. 660 жылы Бэкже патшалығы Силла мен Танға тәуелді болды. Йон Гейсомун 661 жылы Пхеньянға және 662 жылы Сасу өзеніне жасалған ірі шабуылдарды жеңіске бұйырды, бірақ Силла мен Тан енді Гогурёға қарсы шабуылдарын күшейтуге және назар аударуға мүмкіндік алды. 663 жылы Бэкже қайта жаңғыру қозғалысы оның басшысы Буео Пунгтың Гогурёға шегінуімен аяқталды. Оның ұлдарының бірі Го Як Гванг 666 жылы Жапонияға қоныс аударып, Кома кланын құрды және Кома но Кошики Джакко деп белгілі болды. Го Дёкму – Гогурё ханзадасы және Кіші Гогурёның негізін қалаушы. Ол Божанг патшаның үшінші ұлы еді.