Кіріспе

Жаңа Зеландиядағы ірі жеке каури ағашы

Те Матуа Нгахере – Жаңа Зеландияның Нортленд аймағындағы Вайпуа орманындағы алып каури (Agathis australis) қылқан жапырақты ағашы. Маори тілінде бұл ағаш "Орманың әкесі" деген мағынаны білдіреді. Те Матуа Нгахере ағашы көршісі Тане Махута сияқты үлкен немесе биік болмаса да, одан мықтырақ, оның кесімі шамамен 4 метрден астам. Оның Жаңа Зеландиядағы екінші ең ірі каури ағашы және елдегі барлық каури ағаштарының арасындағы ең кең кесіміне ие екеніне сеніледі. "Нью-Зеланд Геральд" газетінің хабарлауынша, оның кесімі Жаңа Зеландиядағы барлық ағаштардан асады. Оның жасы 2000 мен 3000 жыл аралығында деп есептеледі. National Geographic Books баспасында жарияланған бір дерек Те Матуа Нгахере Жаңа Зеландиядағы ең көне ағаш болуы мүмкін деп мәлімдейді, ал тағы бірі ол Жердегі ең көне жаңбырлы орманының ағашы болуы мүмкін деп болжайды. Бұл ағаш – солтүстік Окленд түбегінде бұрын өскен ежелгі жаңбырлы ормандардың қалдығы, ол орхидеялар, клуб мүк және оның үстінде өскен рата ағашы сияқты басқа флорамен байланысты.

Тарих

Бұл көне ағаш Жаңа Зеландияның табиғи мұрасы болып саналады. Ол 1500 жылдан астам ескілігі бар деп есептеледі және алғаш рет 1937 жылғы ақпан айында табылды. Орманды қорғау мамандары мұндай ағаштардың шамамен 4000 жыл өмір сүретінін болжайды, бірақ 2007 жылғы дауылдың салдарынан келген зақымдар Те Матуа Нгахеренің өмір сүру мерзімін қысқартуы мүмкін. Бұл ормандар Жаңа Зеландияның Солтүстік аймағындағы түпкілікті ормандардың ең үлкен қалдық бөлігінде орналасқан. Ағаш кең ашық алаңда жақсы орналасқан. Оған 12-ші мемлекеттік тас жолымен Вайпуа орман арқылы, ағашқа жақын жердегі тұраққа дейін жетуге болады. Осы жерден Те Матуа Нгахереге тікелей бағыттайтын белгілермен жабдықталған, жақсы күтілген, ағаш төсемелі жолмен шамамен 20 минуттық серуенге шығуға болады. Ағаш төсемелері ағаш түбірлерін адамдардың басуынан қорғайды. 1952 жылы Вайпуа орман ағаш кесуді тоқтату мақсатымен қорық деп жарияланды. Бұл Солтүстік Жаңа Зеландиядағы кең қаури ормандарының ең үлкен қалдығы болып табылады. Те Матуа Нгахере осы жерде орналасқан. Орман ішінде орташа өлшемді, жасы жеткен қаури ағаштарының көптеген діңгектері бар жол салынған. Бұл жердегі тоатоа нүктесінен орманның әдемі көрінісі ашылады. Парк ақпараттық орталығы «қаури ағаштары, шайыр өнеркәсібі, жергілікті құстар және басқа да жабайы жануарлар» туралы ақпарат таратады. Те Матуа Нгахереге апаратын жолға жақын тұрақ, Ақпараттық орталықтан шамамен ... қашықтықта орналасқан. Көлемі шамамен ... құрайтын ағаш, көлем бойынша екінші ең үлкен діңгегі бар деп есептеледі; алайда көлем бойынша ең үлкен ағаш – Тане Махута, ол да Вайпуа орманнда орналасқан және көлемі ... құрайды. Оның өлшемдері төмендегі кестеде келтірілген. Ең соңғы өлшемдерді Жаңа Зеландия ағаш тізілімінен табуға болады.

Туризм

Жыл сайын бұл ағаш шамамен 50 мың адамды тартады.