Кіріспе

Nestlé компаниясы өндіретін шоколад және мальта ұнтағынан жасалған сусын.

Milo (айтылуы: /ˈmaɪloʊ/ Майло; стильдеу бойынша MILO) – Nestlé компаниясы өндіретін шоколад дәмі бар мальта ұнтағынан жасалған өнім, әдетте сүтпен, ыстық сумен немесе екеуінің қосылысымен араластырылып сусын дайындалады. Ол алғаш рет 1934 жылы Австралияда Томас Мейн (1901–1995) жасаған. Көбінесе жасыл түсті қаптамада ұнтақ түрінде сатылады, онда бадминтон немесе футбол сияқты әртүрлі спорт түрлері бейнеленген. Milo кейбір елдерде дайын сусын түрінде де қолжетімді, сондай-ақ одан тағамдық таяқша, таңғы асқа арналған жаңғақ және ақуызды гранола да жасалады. Оның құрамы мен дәмі елдерге қарай өзгеше. Milo әлемнің көптеген елдерінде, әсіресе Австралия, Азия, Африка және Латын Америкасында кең танымал.

Тарих

1934 жылы Nestlé компаниясында жұмыс істейтін австралиялық өнертапқыш және химик Томас Мейн "Мило" өнімін жасап, оны Сиднейдегі Роял Пасхалық көрмесінде таныстырды. Мейн, "қажетті барлық ақуыздар мен минералдарды қамтитын толыққанды теңгерімді тамақ сусынды жасау" мақсатымен, "Мило" формуласын сортталған арпадан жасалған құрамы (мальт экстракты), толық майлы сүт ұнтағы, какао, қант, минералды тұздар, темір және А, D және В1 витаминдерін үйлестірді. Бұл балалардың диетасында жеткілікті мөлшерде қоректік заттар алуына көмектесу үшін жасалған еді. 1921 жылы Жаңа Оңтүстік Уэльс штатының Смиттаун қаласындағы сүт өңдеу зауытын иеленген Nestlé, көрмеден кейін көп ұзамай бұл өнімді өндіруді бастады. Өнім тіпті "денсаулықты нығайтатын тағам" деп те аталды.

Өндiру

Milo жасау үшін қалың сироптан су мөлшері төмен қысымда булатылып, вакуумды кептіргіш арқылы ұсақ түйіршіктерге дейін кептіріледі. Бұл қалың, мөлдір емес сироп бидай немесе арпадан алынады, осы шикізатты өндіретін компаниялардан жеткізіледі. Логистикалық шектеулер мен әртүрлі аймақтардағы талғамдарға байланысты Milo-ның құрамы мен дәмі кейбір елдерде өзгеше болуы мүмкін. 2021 жылғы мәліметтер бойынша, Австралия және Жаңа Зеландия нарыбы үшін өнім шығаратын Смиттаун зауыты жылына 13 000 тоннадан астам Milo өндіреді. Жапониядағы Milo Сингапурдан импортталған ингредиенттерді пайдаланып жасалады.

Тамақ туралы ақпарат

Стандартты өнімнің рецепті 1934 жылы жасалғаннан бері көбінесе өзгеріссіз сақталып келеді, айырмашылық тек қосылған минералдар мен витаминдерде ғана. Стандартты Milo төрт негізгі ингредиенттен тұрады: қантталған арпа, сүт ұнтағы, қант және какао. Оның 100 грам ұнтағында 1680 кДж (402 килокалория) энергия бар, оның көп бөлігі көмірсулардан. Көмірсулар организмде энергия көзі ретінде пайдаланылады, осы себепті Milo энергиялық сусын ретінде сатылады. Көмірсулардың басым бөлігі қант. Жаңа Зеландиядағы Milo құрамында 46 пайыз қант бар. Суда ерітілген Milo-ның гликемиялық индексі (ГИ) 55-ке тең. Дегенмен, сүттің ГИ-і 30-33 аралығында болады, сондықтан бір стақан сүтке аздаған Milo қоссаңыз, жалпы ГИ 33-ке жақындаса, көп мөлшерде қоссаңыз 55-ке жақындасады. Milo кальций, темір және B1, B2, B6, B12 витаминдеріне бай. Milo құрамында "Actigen E" бар деп жарнамаланады, бұл Nestlé компаниясының Milo рецептісіндегі витаминдерге берген сауда белгісі. Онда сонымен қатар какаоға тән ксантин алкалоиді – теобромин де бар, ол кофеинге ұқсас. Оңтүстік-Шығыс Азияда 2014 жылы Малайзияда құрылған тамақтану зерттеу қоғамы Milo және оған ұқсас өнімдерді тұтынған балалардың "физикалық белсенділігі артатынын және компьютер немесе теледидар алдында аз уақыт өткізетінін" анықтады. 2017 жылы New York Times газетінде жарияланған мақалада Nestlé компаниясы осы қоғамды қаржыландырғаны және мақалалар жарияланбас бұрын оларды тексергені анықталды, бұл ғылыми бейтараптық туралы сұрақтар тудырды. Өнімдегі қанттың жоғары концентрациясы және малтодекстриннің болуы оның денсаулыққа пайдалы өнім ретінде сатылуына қатысты күмәндер тудырды.

Нұсқалар

2017 жылдан бері Nestle Philippines компаниясы Milo-ны өзінің "протомальт" формуласын қолдана отырып шығарып келді. Протомальт – арпа мен кассавадан алынған көмірсулардан тұрады. Алайда, қазіргі уақытта (lc=yes) бұл өнім қолжетімді емес. Австралияда жоғары молдағы мальтты құрамы бар, қоңыр және бордо түсті қаптарда сатылатын нұсқасы да болған. 2015 жылдың мамыр айынан бастап бұл нұсқа енді өндірілмейді. 2021 жылдан бері Австралия зауытында тағы үш түр өндіріледі: жоғары белокты, азырақ қантты және өсімдік негізіндегі нұсқа.

Тұтыну

Милоны әдетте сүтпен, ыстық сумен немесе екеуінің қосылысымен араластырып, ішетін сусын дайындайды.

Австралия мен Жаңа Зеландия

Австралия және Жаңа Зеландияда дәстүрлі түрде Milo ыстық немесе суық сүтке қосылып немесе үстінен себіледі.

Азия

Австралиядан тыс жерде өндірілген Milo жергілікті дайындау әдістеріне бейімделген. Малайзияда, сондай-ақ Бруней мен Азияның басқа да аймақтарында мұз қосылған Milo малай тілінде "Мұзды Milo" немесе "Milo Ais" деп аталады (сондай-ақ, кантон тілінде "бинг" немесе хоккиен тілінде "пенг" деп те аталады, бұл сөздердің мағынасы – мұз). Мұздатылған Milo KFC және McDonald's сияқты жылдам тамақтандыру орындарында да қолжетімді. Milo жергілікті "копитиамдарда" және "мамак" дәмханаларында "Мило Динозавр" (астына ерімеген Milo ұнтағынан бір қасықтан астам қосылған Milo), "Мило Годзилла" (мұздақ және/немесе қайнатылған қаймақпен безендірілген Milo), "Несло" (Nescafé ұнтақ кофесімен қосылған) және "Мило Мангкук" (шайланған мұзбен пластик иектің ішінде берілетін мұздатылған Milo) түрлерінде ұсынылады. Milo ұнтағы батик торттарын дайындауда да қолданылады. Гонконгта Milo "ча чаан тенгтерде" беріледі. Малайзияда Milo кейде мұздаққа немесе таңғы асқа арналған жаңғақтарға себіледі, немесе сүтпен араластырылып, нанға жағылатын қою массаға айналдырылады. Milo "роти канай" дайындауда да қолданылады, онда оны әдетте "роти Milo" деп атайды. Қазіргі уақытта Малайзия әлемде бір адамға шаққандағы Milo тұтыну көрсеткіші бойынша бірінші орында, ал Сингапур екінші орында тұр.

Маркетинг

Австралиядан басқа, Майло көптеген елдерде және аймақтарда танымал, оның ішінде Жаңа Зеландия, Малайзия, Сингапур, Бруней, Пәкістан, Филиппин, Вьетнам, Үндістан, Индонезия, Гонконг, Шри-Ланка, Мальдив, Таиланд, Жапония, Ямайка, Гайана, Чили, Колумбия, сондай-ақ Оңтүстік Африка, Орталық Африка, Шығыс Африка және Батыс Африка елдерінде. Австралияда және көптеген басқа елдерде қаптамасы жасыл түсті жәшік болып келеді және түрлі спорт түрлерімен айналысатын адамдар бейнеленген. Австралияда, көптеген аймақтарда волонтерлер басқаратын MILO in2CRICKET және MILO T20 Blast бағдарламалары 5–12 жастағы балаларды крикет ойынының ережелерін үйретеді. 2016–2017 маусымдарында осы бағдарламаларға 78 мыңнан астам бала қатысты. Майло Индонезияда, Малайзияда және Сингапурда өте танымал, онда бұл бренд шоколад дәмді сусындармен байланысты: Майло Малайзия нарығының 90% құрайды және малайзиялықтар әлемде Майлоны ең көп тұтынатындар деп есептеледі. Сингапурда спорттық және қоғамдық шараларда үш мыңға дейін стақан сусын дайындайтын арнайы жүк көліктері немесе фургондары, «Майло фургондары» деп лақапталған, жиі кездеседі. Перуде 1970-ші жылдардағы әскери диктатура кезінде Майло қаптамаларында перу қалаларының суреттері, тарихы, егістіктері, жемістері, жануарлары, өсімдіктері бейнеленген, бұл білім беру мақсатында қолданылды. 1980 жылдан кейін, әскери билік құлағаннан кейін, қаптамаларда спортқа қатысты суреттер басым болды. Майло Канададағы барлық ірі азық-түлік дүкендерінде Nestlé компаниясы арқылы сатылады. Майло 1970-ші жылдардан бері қолжетімді болғанымен, соңғы он жылдықта Канадаға арналған, тез еріп, бірақ тәтті солодка дәмді сақтайтын жаңа нұсқасы ұсынылды. Ол британдық Ovaltine брендімен бәсекелеседі. Nestlé Майлоны АҚШ-та, әсіресе азық-түлік дүкендерінің халықаралық бөлімдерінде және кейбір азиялық дүкендерде ғана сатады. 2017 жылы Колумбияда өндірілген Майло АҚШ-тағы супермаркеттерде, мысалы Walmart-та пайда бола бастады. Оны Ұлыбританиядағы кейбір Sainsbury's және Tesco супермаркеттерінен де табуға болады, олар оны Кения мен Оңтүстік Африкадан импорттайды. Азиялық тағамдарға мамандалған дүкендерде де сатылады. Ovaltine Ұлыбритания тұтынушылары арасында көбірек танымал. Ирландияда оны көптеген азиялық немесе африкалық дүкендерден табуға болады. Әдетте олар кениялық немесе филиппиндік Майлоны сатады. Қытайда ол батыс супермаркеттерінде, сондай-ақ кішкентай дүкендерде де сатылады. Әдетте 240 граммдық иілгіш фольга қаптамасында сатылады, жеке порциялық пакеттерді де сатып алуға болады. Майлоның құрамындағы сүт құрамы австралиялық Майлоға қарағанда жоғары. Бұрын ол Португалия мен Бразилияда да сатылды. Nestlé Brazil Бразилияда Майло өндірісін тоқтатты, өйткені бұл елде Nescau және Nesquik брендтеріне сұраныс жоғары болды. Чилилік Майло әлі де өндірісте және дәм мен текстурасы Бразилияда бұрын өндірілген нұсқасына ұқсас. 2013 жылдың мамырында, Португалия нарығынан 20 жылдан астам уақыт өткен соң, Nestlé бұл брендті қайтадан енгізді, ол жоғары сапалы өнімдерге бағытталған. Филиппинде 2017 жылы Nestlé білім беру министрлігімен серіктестік құрды, мектеп жасындағы балалардың дені салмағына байланысты туындаған «энергия тапшылығын» толтыру мақсатында маркетингтік шаралар жүргізді, бұл олардың оқу және спорттық жетістіктеріне әсер етті. Бұл балаларға жарнама жасаудың этикалық мәселесін көтерді.

Туынды өнімдер

1975 жылы Мило Нигерия, Гана және Дубайда куб тәрізді шағын дәмдік ретінде сатылды. Мило шоколад таяқшасы – Nestlé компаниясы Австралияда сату үшін шығарған, брауни, карамель, Мило және шоколадқа жабылған шоколад таяқшаларының бір түрі. Ол 2006 жылы қолжетімді болды. Оның құрамында Мило ұнтағы болды. Ол "шоколадты балға" және "кокоа, сүт және балғадан жасалған табиғи құрамы бар" жалғыз сүт шоколады екенін мәлімдеді. Шоколад таяқшасы 2003 жылы Австралияда өндірілімі тоқтатылды, оның орнына "энергиялық тағам" келді, ол 2021 жылдан бері қолжетімсіз. Милоның екі түрі алтыдан бір жиынтықта сатылады. 2006 жылға қарай, Мило жаңғағы (Milo қабығымен жабылған жүгері жаңғағы), Мило коктейлі, Мило муссы және Мило балмұздағы (қатты Мило/шоколад қабығымен жабылған ванильді балмұздақ) да болды. Мило жаңғақтары мен басқа да туынды өнімдерді Tesco Малайзияда сатады.