Кіріспе

Румынияда туған израильдік канадалық суретші, жазушы және мүсінші (1933–2014) Сорел Этрог (29 тамыз 1933 – 26 ақпан 2014) – Румынияда туған израильдік канадалық суретші, жазушы және, ең бастысы, мүсінші. Ол қазіргі заманғы өнер туындылары мен заманауи мүсін өнеріне маманданған. Этрогтың туындылары Екінші дүниежүзілік соғыстың тікелей куәсі болуы, қазіргі заманғы өнерде мүсіндік дәстүрлерді жаңарту, мысалы, қоланы материал ретінде қолдану және механикалық пен органикалық арасындағы қарама-қайшылықты зерттейді. 1960-шы жылдарда Канаданың жетекші суретшілерінің бірі болған Этрог елдегі мүсін өнеріне қызығушылықтың артуына үлкен үлес қосты. 1959 жылы Торонтодағы өнер коллекционері Сэмюэл Закспен болған кездесу Этрогтың алғашқы канадалық жеке көрмесінің Торонтодағы Мус галереясында өтуіне әкелді. 1963 жылы Нью-Йорктен Торонтоға көшіп келген Этрог Канада азаматы болды. 1965 жылы Флоренцияға көшіп келгеннен кейін, ол Пистойядағы Микелуччи құю зауытында мүсіндерін құюды бастады және осымен өмірінің соңына дейін айналысты. Осы кезеңде Этрог Израильдегі отбасына жиі баратын. Бір сапарында ол болашақ әйелі Лика Бехармен танысты, ол Флоренцияға оның қасына көшіп келді. Дегенмен, Этрогтың ауыр жарақат алған автокөлік апаты оны Бехармен бірге 1967 жылы Флоренциядан Торонтоға көшіруге және осы қалада үйленуге мәжбүр етті. 1968 жылы Этрогке Канада киносыйлығының дизайнын жасау тапсырылды, ол бастапқыда «Этрог» деп, кейін «Джин» деп аталып, өзгертілді. Этрог жазған пьесалары, өлеңдері және ғылыми еңбектерімен де танымал. Оның көптеген ынтымақтастықтарының ішінде 1960-шы жылдардың соңында Эжен Ионеско мен Сэмюэл Беккетке арналған кітап иллюстрациялары ең танымалдары. Этрог пен Маршалл Маклюэн 1975 жылы CBC телеарнасында көрсетілген, осы аттас фильмінен алынған «Спираль» атты жұмыстың жарыққа шығуына бірлесіп еңбек етті. Этрог туралы көптеген мақалалар, монографиялар және каталогтар жазылды, соның ішінде Пьер Рестанидің Prestel 2001 жылы жарық көрген толыққанды оқулығы бар. Этрогтың 1960-шы жылдардағы суреттері мен графикалық жұмыстары 2008 жылдың наурыз айында Ванкувердегі Бушлен Моват галереясында көрсетілді. 2013 жылы Онтарио өнер галереясы Этрогтың туған 80 жылдығына орай, оның туындыларының кең ауқымды ретроспективасын ұсынды.

Өлім және мұра

Сорел Этрог 2014 жылғы 26 ақпанда 80 жасында дүниеден өтті. Оның қайтысынан кейін Сорел Этрогтың мұрасы мен жинағын ресми түрде The Estate of Sorel Etrog басқарады. Канаданың Онтарио штатындағы Торонто қаласындағы Маунт-Синай ауруханасындағы Джей және Барбара Хенник отбасылық денсаулық сақтау орталығында Сорел Этрогтың 100-ге жуық көркем туындысы денсаулықты жақсарту және әл-ауқатты арттыру бағдарламасының бір бөлігі ретінде қойылған.