Трамплиндегі негізгі қимылдар мен терминдер

Кіріспе

Трамполинг терминдері трамполинг спортында орындалатын түрлі позалар мен дағдыларды сипаттауға қолданылады.

Негізгі дағдылар

Тік секіру – Дене тік ұсталып, қолдар денеден жоғары тік сызықта ұшып көтерілгенде жасалатын секіру. Түк секіру – Тік секіруден бастап, тізелер көкірекке тартылады, ал қолдар тізе мен тобықтың арасында аяқты қысқа уақытқа ұстауы керек. Пик секіруі – Тағы да тік секіруден бастап, аяқтар түзу ұсталып, бірге көтеріледі және батутпен қатарласады, ал қолдар мен дене алға қарай, батырған саусақтарға жетеді. Аяқтарды жаю арқылы секіру – Пик секіруіне ұқсас, бірақ аяқтар шамамен 90° бұрышпен жанына жайылады, ал қолдар алға қарай, батырған саусақтарға жетеді. Орындыққа құлау немесе орындықпен қону – Аяқтары түзу ұсталып, отырған күйде қону. Қолдар денені екі жағынан, арт жағынан сәл ғана артқа сүйейді, алақандары төмен қарап, саусақтары батырған саусақтарға бағытталған. Орындықпен қонуда жартылай бұрылыс немесе жамбастың айналуы – Орындықпен қонуды орындап, тік күйге секіріп (қонбай), содан кейін жартылай бұрылыс жасап, екінші орындықпен қонуға қарама-қарсы бағытта қонады. Жартылай және толық бұрылыс – Тік секіру күйінде денені жартылай бұрылыс үшін немесе толық бұрылыс үшін 360° айналдырады. Құрсаққа құлау, алдыңғы құлау немесе алдыңғы қону – Беті төмен қарап, көлденең қалпында батут төсегіне қону, ал қолдар беттің алдында сәл жапсарласқан алмаз пішінде иілген. Аяқтарды батут төсегінен көтеру үшін аяқтарды тізеден сәл бүгіп ұстау керек. Бірақ жақсы қону үшін қалған бөлігін кернеулі ұстау қажет. Артқа құлау немесе артқы қону – Артқы жағымен батут төсегіне қону. Аяқтар қонғанда шамамен 90° бұрышпен бүгіледі, аяқтар түзу ұсталады және бас денемен бір қатарда ұсталады (билік соққысынан жарақат алуды болдырмау үшін). Қолдар мен тізелерде 3/4 айналым – Қолдар мен тізелерде секіріп, содан кейін алға айналып, артқа құлауға, аяққа немесе орындыққа қону. Айналмалы платформа – Алдыңғы құлаудан, секіріп, көлденең күйде қалып, жартылай бұрылыс жасап, содан кейін алдыңғы құлауға қонады. Артқа құлаудағы жартылай бұрылыс немесе бесік – Артқа құлаудан, жоғары секіріп, алға айналып, содан кейін жартылай бұрылыс жасап, артқа құлауға қонады.

Straight Jump – A vertical jump with the body held straight and arms in a straight line above the body at take off. Tuck Jump – From a straight jump start, the knees are pulled up to the chest and the hands must at least briefly grasp the legs between the knees and ankle. Pike Jump – Again from a straight jump start, the legs are straight, held together and lifted parallel to the trampoline and the arms and body reach forwards towards the pointed toes. Straddle Jump – Similar to the pike jump except that the legs are spread sideways approximately 90° apart and the arms reach forward towards the pointed toes. Seat Drop or Seat Landing – Landing in a seated position with the legs straight. The hands support the body one either side and very slightly behind the posterior, palms down with fingers pointed towards the pointed toes. Seat Landing Half Twist to Seat Landing or Swivel Hips – Performing a seat landing, bounce up to a straight position (without landing) and then perform a half twist and land in the second seat landing facing in the opposite direction. Half Twist and Full Twist – While in a straight jump position rotating the body until facing the opposite direction for a half twist or a complete 360° rotation for a full twist. Stomach Drop, Front Drop or Front Landing – Landing horizontally on the bed, face down, with the arms bent to form a diamond shape with the hands overlapping slightly in front of the face. The legs should be bent slightly at the knee keeping the feet off the trampoline bed. But otherwise held in tension for a good landing. Back Drop or Back Landing – Landing on the bed on the back. The legs are bent up at about 90° on landing with legs held straight and the head is held in line with the body flat on the bed (to avoid whiplash injury). Hands and Knees 3/4 turnover – Bouncing on hands and knees then making a forward rotation to land in either Back Drop, to your feet or Seat Drop. Turntable – from front drop, bouncing, staying horizontal, performing a half twist around, then landing in front drop. Back drop half twist to back drop or Cradle – From back drop, bouncing up and rotating forwards, then performing a half twist, landing in back drop.

Орташа дағдылар

Алдыңғы сальто – Бір толық алға айналу; дене тығылып, тік немесе түзу (түз баранды дамыту үшін ғана сирек кездесетін) күйде болуы мүмкін. Артқы сальто – Бір толық артқа айналу; дене тығылып, тік немесе түзу күйде болуы мүмкін. Бүйірлік сальто – Бір толық солға немесе оңға айналу; көбінесе тығылып орындалады, бірақ күрделі нұсқаларында тік аяқтар (дене иілген) кездеседі. Түзу күйде орындау мүмкін емес, себебі денедегі тепе-теңдіксіздік күшті бұрылыс тудырып, бүйірлік сальтоны артқы сальтоға айналдырады.

Сайыс шарттары

Қиындық дәрежесі (ҚД) немесе тариф – орындалу бағасына қосылатын, гимнасттың бағдарламасындағы элементтердің қиындығын көрсететін ұпай. Ерікті немесе қосымша бағдарлама (Vol) – спортшының немесе жаттықтырушының ең жақсы өнер көрсетуін бейнелеу үшін таңдалған элементтерден құралған бағдарлама. Әдетте, бағдарламаның ең төменгі (кейде, төменгі деңгейде ең жоғары) қиындық дәрежесі болуы керек. Міндетті бағдарлама (Set) – жарыстағы барлық спортшылар орындауы тиіс, элементтердің белгіленген тізімі мен реті бар бағдарлама. Бұл бағдарлама үшін қиындық дәрежесі ұпайлары берілмейді, бағалау тек орындалу сапасы бойынша қойылады. Ұшу уақыты (ToF) – гимнасттың бағдарламаны орындаған кезде ауада өткізген уақытын көрсететін орындалу бағасына қосылатын ұпай. Көлденең жылжу (HD ұпай) – жалпы есепке қосылатын ұпай. Спортшының бағдарлама кезінде "алаңнан" қаншалықты шығып кеткеніне қарай есептеледі.