Кіріспе
Томас Денжерфилд (шамамен 1650 – 22 маусым 1685) – ағылшын конспираторы, католиктер заговордың (Popish Plot) негізгі хабаршыларының бірі. Оның заңгер Роберт Френсис қолынан зорлықпен қаза табуы адам өлтіру екені анық, бірақ бұл кісі өлтіру ме, әдейі өлтіру ме деген мәселе сол кезде көптеп талқыланды.
Thomas Dangerfield (c. 165022 June 1685) was an English conspirator, who became one of the principal informers in the Popish Plot. His violent death at the hands of the barrister Robert Francis was clearly a homicide, although whether the killing was murder or manslaughter was a matter of considerable public debate at the time.
Өмірбаян
Дэнджерфилд 1650 жылы Эссекс округындағы Уолтем аббаттығында фермердің ұлы болып дүниеге келді. 1662 жылы, шамамен 12 жасында, ол үйінен қашып Лондонға кетіп, ешқашан үйіне оралмады. Ол қылмыстық жолын әкесінен жылқы мен ақша ұрлаудан бастады, содан кейін Шотландия, Франция, Испания және Португалияға саяхаттағаннан кейін, жалған ақша соғуға кірісті. Осы және көптеген басқа қылмыстар үшін ол көп рет түрмеге қамалды: кейіннен оның өмірін сипаттау үшін ағылшын заңында белгілі барлық ауыр қылмыстарды тізімдеу жеткілікті дейтін болды. Лорд-бас судья Скроггс кейін оны "Челмсфорд түрмесінен келген жігіт" деп жек көрінішпен атады, ол сондай-ақ Ньюгейт түрмесінде де уақыт өткізді. Ол көптеген лақап аттарды қолданды, ең көп таралғаны – Уиллоуби.
Паптың зайыбы
Әркімге жалған болған ол, ең алдымен Джеймс Скотт, Монмуттың 1-ші герцогі және басқаларын Пресвитериандықтардың таққа қарсы құрған қастандық туралы ойдан құрастырылған мәліметтермен араластыруға тырысты, бірақ бұл өтірік екені дәлелденген соң, ол Карл II-ге қарсы католиктік қастандық ашқанын айтты. Бұл оның ұсынысымен айыптаушы құжаттар жасырылған және корольдің офицерлері оның ақпараты бойынша тапқан жерінен «Mealtub қастандығы» деп аталды. Елизавета Сельер ханым, оның үйінде астық сақталатын ыдыс табылды, ол белгілі Рим-католик акушер және Поуис маркизасы Елизавета Гербертке көмектескен. Ол Денджерфилдті борышкерлер түрмесінен босатып, ол католик болып көрінген кезде онымен дос болды. Ол өз меценаты Леди Повиспен бірге мемлекетке қарсы қылмыс жасады деген айыппен сотталды, бірақ 1680 жылы ақталды: истерияның жалпы түрде басылуымен, Денджерфилд сияқты жаман беделді адамдар енді сенімді куәгерлер деп есептелмейтін болды. Бір кезде Денджерфилд Поптың қастандығы ісінде Титус Оутс пен Уильям Бедлоның куәлігін толықтыру үшін қосымша куә ретінде пайдаланылды. Дегенмен, оның мінезі басқа ақпарат берушілермен салыстырғанда да жағымсыз болды, сондықтан оның қылмыстық істерін жақсы білетін бас судья Уильям Скроггс қазылар алқасына «осыншалықты жаман адамның» куәлігін елемеуді бұйырды. Денджерфилд бұрынғы қылмыстары үшін шын ниетпен өкінгенін айтқанда, сотта кедергілерге төзбейтін Скроггс: «Сендердегі тозақтың барлық зұлымдықтарымен сот алдында батыл сөйлеуге қалай батылың бар?» деп айғайлады. Денджерфилд, Парламент палатасының алдында тексерілген кезде, көрнекті католиктерге қарсы тағы да айыптар қойды және өзінің беделін қорғау үшін, басқа памфлеттермен қатар, Денджерфилдтің баяндамасын жариялады.
Аңыз - салдары
1684 жылы, кейіннен Бас сот өкілі болған Уильям Уильямс, 1680 жылы Халық үйінің спикері ретінде Денжерфилдтің баяндамасын жариялауға рұқсат берген болатын. Ол Джеймс II және Лорд Питербороға қарсы жала жазғаны үшін ауыр айыппұл төледі. Джеймс, әдеттегідей саяси қарсыластарына көрсетпейтін жомарттық танытып, екі айыппұлды да азайтты, содан кейін Уильямсты патшалық құрметке қайтарды және оны Бас сот өкілі етіп тағайындады.
Көркем шығармаларда
Ол – «Дон Томазо, немесе Томас Дэнджерфилдтің жастық саяхаттары» (1680) романының авторы, мүмкін, жазған адам. Бұл комедиялық, өзінің әдеби екенін мойындайтын роман, онда Дэнджерфилд ақылды және шебер алаяқ ретінде бейнеленеді. Ол Спиро Петерсонның «Қалтаға салынған әйелдің құпиясы және он жетінші ғасыр Англиясының қылмыстық әдебиеті» (1961) және Пол Салцманның «Он жетінші ғасыр әдебиетінің антологиясы» (1991) еңбектерінде қайта басылған.