Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Мазмұны
Кіріспе
Маргита (Маргитта; Маргаретин) – Румынияның Бихор округінде орналасқан қала. Ол екі ауылды – Cheț (Мадяркеч) және Ghenetea (Генетеа) басқарады.
Marghita (; Margitta ; Margaretin) is a city in Bihor County, Romania. It administers two villages, Cheț (Magyarkéc) and Ghenetea (Genyéte).
География
Маргита округтің солтүстік бөлігінде, округ орталығы Орадеядан солтүстік-шығысқа қарай орналасқан. Қала Баркау өзенінің жағасында жатыр, Сату Маре округімен шекараға дейін созылады; Инот өзені Маргитада Баркау өзеніне құяды. Қала мына коммуналармен шектеседі: шығысында Вишуара және Абрам, оңтүстігінде Таутеу, батысында Петреу және Будуслау, солтүстігінде Селацея және Пир.
Marghita is located in the northern part of the county, north east of the county seat, Oradea. It lies on the banks of the river Barcău, extending to the border with Satu Mare County; the river Inot discharges into the Barcău in Marghita. The city borders the following communes: Viișoara and Abram to the east, Tăuteu to the south, Petreu and Buduslău to the west, and Sălacea and Pir to the north.
Тарих
Атау, жергілікті шіркеудің қамқоршысы – Маргареттің (Маргарет) венгр тіліндегі түрі "Маргит" деген аттан шыққан сияқты. Алғаш рет ол 1216 жылы бір құжатта тіркелген. 14 ғасырда ол венгр жер иелерінің феодалдық иелігіне айналды. 1376 жылы Венгрия королі Людовик I Маргитаға жәрмеңке ұйымдастыру құқығын берді, және ол келесі ғасырларда базар қаласы ретінде дамыды. 1467 және 1514 жылдары Маргитада феодалдық жүйеге қарсы шаруалардың бірнеше көтерілісі болды. 16 ғасырдың басында, Бихор округінің және Венгрияның бір бөлігімен бірге, ол 17 ғасырдың соңына дейін Осман империясының құрамына кірді. 1823 жылы болған үлкен өрт Маргитаның ғимараттарының жартысын қиратты. 1848 жылғы революциядан кейін жергілікті шаруалар енді жеке бостандыққа ие болды, сондай-ақ өндіріс және индустрия дамуы басталды. Бірінші дүниежүзілік соғыс және одан кейінгі венгр-румын соғысынан кейін румын армиясы қалаға кірді, ал 1920 жылғы Трианон шартынан кейін Маргита Румыния Корольдігінің құрамына қосылды. Соғыс аралық кезеңде ол Бихор округіндегі Маргита пласасының орталығы болды. 1940 жылғы 30 тамыздағы Екінші Вена шешімі нәтижесінде Солтүстік Трансильвания аумағы (Маргита қаласы оның бір бөлігі болған) Венгрия Корольдігіне қайтарылды. 1944 жылы, неміс оккупациясынан кейін, Маргитаның шамамен 2100 еврейі Холокост кезінде өлім лагерлеріне және еңбек лагерлеріне жіберілді, олардың тек шамамен 450-і ғана аман қалды. Екінші дүниежүзілік соғыстың соңында, 1944 жылдың қазан айында, Дебрецен шайқасының бастапқы кезеңінде қала румын және совет әскерлерімен мажар және неміс әскерлерінен қайтарылып алынды. 1947 жылдан кейін, Советтердің Румынияда коммунистік үкіметті орнатуымен, фабрикалар мен жерлер мемлекеттік меншікке алынды. Келесі бірнеше жыл ішінде Маргита Румынияның индустриализация процесіне қатысты. 1950 жылғы әкімшілік реформадан кейін қала Бихор аймағындағы Маргита ауданының орталығы болды (1952 жылы Орадя аймағы, ал 1960 жылы Кришана аймағы деп қайта аталды). 1967 жылы Маргита қала деп жарияланды.
The name appears to be derived from the name "Margit" which is the Hungarian form of (Margaret), Saint Margaret the patron of a local church. The first time it was used in a document was in 1216. In the 14th century, it became a feudal holding of the Hungarian landlord. In 1376 King Louis I of Hungary gave Marghita the right of organizing a fair and it developed in the next centuries as a market town. There were several peasant revolts against the feudal system affecting Marghita in 1467 and 1514. At the beginning of the 16th century, it became along with parts of Bihor County and Hungary an Ottoman province until towards the end of the 17th century. In 1823, a great fire destroyed half of the buildings of Marghita. After the 1848 revolution, the local peasants were no longer serfs and manufacturing and industry began to develop. In the aftermath of World War I and the ensuing Hungarian–Romanian War, the Romanian Army entered the town, and after Treaty of Trianon of 1920, Marghita became part of the Kingdom of Romania. During the interwar period, it became the seat of plasa Marghita, in Bihor County. In the wake of the Second Vienna Award of August 30, 1940, the territory of Northern Transylvania (of which the town of Marghita was part) reverted to the Kingdom of Hungary. In 1944, after German occupation, about 2,100 Jews of Marghita were sent to death, concentration, and labor camps as part of the Holocaust, of which only about 450 survived. Towards the end of World War II, the town was taken back from Hungarian and German troops by Romanian and Soviet forces in October 1944, during the initial stages of the Battle of Debrecen. After 1947, with the Soviets imposing a Communist government in Romania, factories and land were nationalized. Over the course of the next few years, Marghita took part in the Romanian industrialization process. Following the administrative reform of 1950, the town became the seat of Marghita Raion within Bihor Region (renamed Oradea Region in 1952 and Crișana Region in 1960). In 1967, Marghita was declared a city.
Халық саны
2021 жылғы халық санағы бойынша Маргитаның халқы 13 573 адамды құрады. 2011 жылғы халық санағы бойынша оның халқы 15 134 адамды құрады; олардың 51,7% румындар, 44,1% мажарлар, 3,5% цығандар және 0,5% словактар болды.
At the 2021 census, Marghita had a population of 13,573. At the 2011 census, it had a population of 15,134; of those, 51.7% were Romanians, 44.1% Hungarians, 3.5% Roma, and 0.5% Slovaks.
Көлік
Қала арқылы ұлттық R0 жолы өтеді, ол батыстағы Săcueni қаласын оңтүстік-шығыстағы Sălaj округіне қарасты Nușfalăuмен байланыстырады. DJ191 аймақтық жолы оны солтүстікке қарай Ташнадпен байланыстырады. Маргита теміржол станциясы Орадеяны Sălaj округіне қарасты Сармашагқа жалғастыратын Via Terra теміржол желісіне қызмет көрсетеді.
The city is traversed by national road ro, which connects the town of Săcueni, to the west, with Nușfalău, Sălaj County, to the south east. County road DJ191 connects it to Tășnad to the north. The Marghita train station serves the Via Terra rail line connecting Oradea to Sărmășag, Sălaj County.