Кіріспе

Саттон немесе Саттон-ин-Айл – Англиядағы Кембриджшир графтығындағы, Эли қаласына жақын орналасқан ауыл және азаматтық приход. "Аралдағы" деген қосымша ауылдың Эли аралының құрамына кіретінін көрсетеді, бұл арал бір кезде Фенс батпақтарындағы шағын арал болып, 1965 жылға дейін әкімшілік округ мәртебесіне ие болған. Ауыл Эли аралының жоғартқы бөлігінде орналасқандықтан, айналасындағы төмен жатқан батпақтарға кең көрініс ашылады.

Тарих

Ауыл 1086 жылғы "Domesday Book" кітабында Судтон деп тіркелген. Ол кезде 9 сокмен, 8 виллейн (әрқайсысы 7,5 акр жермен), 15 коттер және 7 крепостной шаруа болған. 1109 жылы епископ Гервидің 51-ші жарлығы Саттунды Эли соборының приораттарына берілген жерлердің тізіміне қосты. Эли епархиялық тіркелімінде көрсетілгендей, Саттон сарайы 1292 жылы құрылып, Приоратқа қарасты болған. 1312 жылы Саттонға әр бейсенбіде көшедегі базар өткізуге рұқсат берілді; ол қазіргі "One Stop Shop" дүкенінің алдында, Бас көшенің кең бөлігінде өткізілді. 14 ғасырда Саттон тұрғыны Реджинальд де Берингейл де ірі жер иесіне айналып, әкесі бастаған жер сатып алу жобасын одан әрі дамытты. Сент-Эндрю шіркеуінің діни қызметкері 1254 жылы тағайындалды, ал шіркеуді қайта салу 1350 және 1360 жылдар аралығында басталды. Ол 1388 жылы аяқталды. Төртбұрышты мұнарасының үстіне орналасқан екі сегізбұрышты бөліктерімен, ол Эли соборынан еске түсіреді, собор оған қамқорлық көрсеткен. Оның ерекше пішінді мұнарасы көбінесе бұрышқан қымыз құмырасы тәрізді сипатталады. Ауылда бір кезде бірнеше конформист емес шіркеулер де болған. Оларға 1774 жылы Джон Уэсли сапардан кейін 1790 жылы салынған методист шіркеуі және сол ғасырда салынған баптист шіркеуі кірді. Соңғы онжылдықтарда екеуі де жабылып, Англикан шіркеуі жалғыз құдайға табыну орны ретінде қалды. 1599 жылы ауыл өте гүлденгендіктен, оны "Алтын Саттон" деп атаған. 1800 жылы оның халқы шамамен 950 адамды құрады, ал 1851 жылы ол тез арада 1862-ге дейін өсті. 1579 жылы Уильям Хей басшылығымен ауылда мектеп ашылса да, алғашқы арнайы салынған мектеп ғимараты 1860 жылы ғана ашылды. Джон Тейлор ұлдарға арналған алғашқы директор, ал оның әйелі қыздарға арналған директор болды. Мектеп бүгінге дейін жұмыс істеп келеді және ауылдың өсіп келе жатқан халқына қызмет ету үшін кеңейтілді. 1866 жылы теміржол станциясы ашылды, Ұлы Шығыс теміржолы 16 сәуірде Элиге жолаушылар пойызымен қызмет көрсетуді бастады. Теміржол желісі кейіннен Ерит көпіріне және Сент-Айвске дейін созылды, бұл тармақ 1878 жылдың 11 мамырында ашылды. Біріктірілген желі кейіннен Эли және Сент-Айвс теміржолы болып қайта ұйымдастырылды. Сент-Айвс бағытындағы желі 1958 жылдың 6 қазанында жабылды, ал Бичинг балтасының аясында 1964 жылдың 13 шілдесінде Элиге бағытталған желі жабылды. 1942 жылы Екінші дүниежүзілік соғыста бомбалау операцияларының күшеюіне байланысты Саттон мен Мепал ауылдары арасында RAF Mepal құрылысы басталды. Әуежай 1943 жылы ашылып, соғыс аяқталғанға дейін жұмыс істеді. 1960 жылдары Саттон-Голт ауылында Эрик Лейтвейт жобалаған әлемдегі алғашқы желкенді әуе кемелерінің бірі орналасқан. Бұл пойызға сызықтық индукциялық қозғалтқыш қосылып, Олд-Бедфорд өзенінің бойында, ауалық жастықтың бір шақырымдық бөлігінде жүрді. 1984 жылы Саттон ауылының бойынан айналма жол салынды. 2002 жылы ол Шығыс Камбс, Кембриджшир және Калор Англия мен Уэльс Жылдың ауылы сыйлығын жеңіп алды. Ауыл тарихында әртүрлі бизнес түрлері болған. Ол бір кезде жеміс өсірумен танымал болған, сонымен қатар ірімшік өндіруге де орын болған. Кейіннен ол жол сыпыру машиналарын жасады, ал қазірде ай сайын құрылыс және ауыл шаруашылығы техникасын саудалайтын, Еуропадағы ең ірі аукцион өткізеді. Сонымен қатар, 1996 жылы сабанды жағатын электр станциясы ашылды.

Басқару

Саттон – сайланған приходтық кеңесі бар азаматтық приход. Қызметтерге қауымдастық жиналыстар өткізілетін залдар, спорт және демалыс нысандары, автобус аяқшесі, зират, жергілікті жоспарлау консультациялары, қауымдық уақыт банкі, ойын алаңы, көше жарығы, жергілікті ұйымдарға берілетін гранттар және соғыс ескерткіші кіреді. Приходтық кеңес отырыстары әдетте сейсенбі күні кешке «Глиб» немесе «Павильон» ғимараттарында өтеді. Ауыл 1894 жылдан 1974 жылға дейін Элли ауылдық округі құрамында болды. 1974 жылы Шығыс Кембриджшир аудандық кеңесі (ECDC) құрылды, оның әкімшілік ғимараттары Элиде орналасқан. Аудандық кеңес салық жинайды, құрылыс ережелері мен жергілікті жоспарлау, демалыс және туризм сияқты қызметтер ұсынады, аудан үшін стратегиялық мәселелерді шешеді және тағы да көптеген қызметтерді атқарады. Ауыл Саттон округінің бір бөлігі болып табылады, оған бірнеше шағын көршілес ауылдар кіреді және оны екі аудандық кеңесші өкілдік етеді. Шығыс Кембриджшир өз кезегінде Кембриджшир округі кеңесінің құрамына кіреді, оның әкімшілік ғимараттары Кембридж қаласында орналасқан. Округтік кеңес округ бойынша маңызды жол инфрақұрылымы, өрттен қорғау және құтқару қызметтері, кітапханалар мен мұра, сондай-ақ стратегиялық жоспарлау сияқты қызметтер көрсетеді. Ауыл Саттон сайлау округінің бөлігі болып табылады, оны округтік кеңесші ұсынады, ол сонымен қатар бірнеше шағын көршілес ауылдарды да өкілдік етеді. Приходтық кеңес приход үшін Аудандық жоспарды әзірледі, ол 2019 жылдың 2 мамырында өткен референдумда қабылданды, дауыс беруге қатысқандардың 90,5% жоспарды қолдады.

Ауылдың жайлылықтары

Қазіргі уақытта ауылда бір терезелі қызмет көрсету орталығы, кооперативтік дүкен, дәріхана, шаштараз, ер адамдар шаштарары, үнді мейрамханасы және тамақ алып кету қызметі, қытай тағамын алып кету және картоп қуырылған дүкен, балық және картоп қуырылған дүкен, "Chequers" пабы, отбасылық гараж және автомобиль жөндеу орталығы бар. Сондай-ақ, жалпы медициналық практика орналасқан. Бас көшедегі ескі ет дүкені деликатес дүкеніне айналды, онда тамақ пен сусын ішуге мүмкіндік болды, бірақ 2019 жылы жабылды. Автобус қызметі ауылды оңтүстікке қарай Эли және Кембридж қалаларымен, ал солтүстікке қарай Чаттерис қаласымен байланыстырады. Күндізгі уақытта екі сағат сайын автобус қатынайды, ал кешкі уақытта немесе сенбі күні қызмет көрсетілмейді. Glebe қоғамдық орталығы жергілікті қоғамдық ұйымдар пайдаланатын түрлі кездесу бөлмелерін ұсынады, сондай-ақ тойлар сияқты жеке жалдауға да қолданылады. Бұл жерде дүйсенбіден бейсенбіге дейін сағат 10:00-ден 12:00-ге дейін ашық болатын приход кеңсесі де орналасқан. Қоғамдық бөлме мектепке жақын орналасқан және ай сайынғы қоғамдық кафе сияқты бірнеше жергілікті топтар пайдаланатын қосымша кездесу залын ұсынады.

Спорт және демалыс

Ауылда крикет клубы бар, оның өзіне тән алаңы мен крикет павильоны бар. Brook-тан Brooklands орталығына жақын орналасқан, Parish Council ойын алаңдарын, көп мақсатты ойын алаңын және жергілікті футбол командалары мен басқа да спорт топтары пайдаланатын спорт павильонын ұсынады. Ауылдың боулинг клубының алаңы да спорт павильонының жанында. Павильон сондай-ақ апта сайын зейнеткерлердің түскі ас клубын қабылдайды. Жақын жердегі Стирлинг Вэйде приходтық кеңес балалар ойын алаңын ұйымдастырған. Ауылдың оңтүстік жағында бұрын ұйымдастырылған спорттық іс-шаралар үшін пайдаланылған, бірақ қазір бейресми демалыс пен иттерді серуендету үшін қолданылатын демалыс алаңы бар.

Жаңалықтар

Linden Homes 2017 жылдың басында маңызды жоспарлау өтінімін ұсынды. Бұл құрылыстың мектеп және дәрігерлік пункт сияқты ауылдық қызметтерге тигізер әсеріне қатысты алаңдаушылықтар тудырды. Шығыс Кембриджшир аудандық кеңесі 77 үйге арналған бастапқы өтінішті қабылдамады, бірақ Linden Homes кейіннен бұл шешімге шағымданып, сотта жеңіске жетті. Аталған үйлер қазір салынып жатыр, ал аудандық кеңес тағы 173 үйге арналған жобалық өтінішті қарастыруда. Бұл, ауылдық жоспарға сәйкес, жалпы 250 үйден тұратын тұрғын үй кешенін құруға әкеледі.

Кеңеу енші

Саттон Голт (Бюри Лейн) – аралдағы Саттон приходының бір бөлігі. Атау сол жерден алынған гаульт сазды топырағынан шыққан. Онда бірнеше үйлер мен шаруашылықтар, қонақ үй, "Гроув Барн" және "Анкер" тавернасы бар. Саттон Голт арқылы Ескі Бедфорд өзені мен Жаңа Бедфорд өзені ағып өтеді. Олардың арасындағы жер Оузе жуулары деп аталады, ол үлкен су тасқыны резервуары және халықаралық маңызы бар ылғалды жерлердің құрамдас бөлігі. Су тасқынының деңгейі аса жоғары болғанда, жуулар арқылы өтетін жол келуге жарамсыз болып, көлік қозғалысына жабылады. Америка, сондай-ақ Америка деп те аталатын бұл жер, приходтың тағы бір бөлігі. Кейбір карталарда ол Саттон ауылынан бөлек елді мекен ретінде көрсетілсе де, көптеген тұрғындар оны ауылдың бір бөлігі деп санайды, тіпті көше атауымен теңестіреді. Қазірге дейін атаудың шығу тегі белгісіз. Оның 1881 жылғы халық санағында көрсетілгені белгілі, яғни кем дегенде сол жылдан бері осылай аталып келеді, бірақ бұл атау одан да ертерек болуы мүмкін.