Кіріспе

Оливия Мэннингтің алты романы

«Соғыс табысы» – Оливия Мэннингтің екінші дүниежүзілік соғыстың басындағы жас отбасының өмірін суреттейтін алты романнан тұратын сериясы. Серия екі трилогиядан құралған: «Ұлы байлық» (1960), «Бұзылған қала» (1962) және «Достар мен батырлар» (1965) кітаптары «Балқан трилогиясын», ал «Қауіпті ағаш» (1977), «Жеңіліс пен жеңіс» (1978) және «Барлық нәрсенің қорытындысы» (1980) кітаптары «Левант трилогиясын» құрайды. Романдар Мэннингтің екінші дүниежүзілік соғыс кезіндегі жеке тәжірибесіне негізделген.

Сюжеттің қысқаша мазмұны

Романдарда Екінші дүниежүзілік соғыстың басында Гарриет және Гай Прингл атты жас отбасының басынан өткен оқиғалар суреттеледі. Гай – лектор және жалынды коммунист, соғыс басталғанда ол Румыниядағы Бухарест қаласындағы Британдық Кеңесінің білім беру орталығында жұмыс істейді, содан кейін ол әйелімен бірге елден кетуге мәжбүр болады. Олар Афина арқылы өтіп, соңында Мысырдың Қайыр қаласына жетеді. Гарриет кемемен үйге қайтуға көндіріледі, бірақ соңғы сәтте шешімін өзгерткісі келіп, достарымен бірге Дамаскқа барады. Гай кеменің торпедаға түскенін естіп, ол қайтыс болды деп ойлайды, бірақ олар ақырында қайта табысады. Бұл цикл сонымен қатар соғысқа дейінгі және соғыс кезеңіндегі ағылшын эмигранттарының өмірін, олардың да көшпенділікке түсуін және Румынияның бұрынғы корольдік режимі соғыстан шығуға тырысқанда румын қоғамындағы өзгерістерді көрсетеді. Роман одан әрі, Орталық державалардың шабуылы барысында гректердің Мысырға шегінісінің эмигранттар қауымдастығының күнделікті өміріне тигізген әсерін баяндайды. Кейінгі романдарда Мысырдың қорғанысы және соғыс кезіндегі Палестинадағы жағдай сипатталады.

Қабылдау

Энтони Берджесс "Соғыс бақытын" "британдық жазушының соғыс туралы жазған ең көрнекті көркем туындысы" деп атады. Ол алғашқы үш томды "соғыстан кейін әйел жазған ең маңызды, ұзақ көркем шығарма" деп есептеді, ал Гай Прингл кейіпкерін "қазіргі заманғы көркем әдебиеттегі ең толыққанды жасалған еркек басты кейіпкерлердің бірі" деп санады. Ол – "өз ішінде бір түрлі өркениет".

Теледидар

Романдар BBC телеарнасы үшін телеверсияға бейімделді және 1987 жылы АҚШ-та Masterpiece Theatre арнасында көрсетілді, онда Кеннет Брана Гай рөлінде, ал Эмма Томпсон Гарриет рөлінде ойнады. Басқа актерлердің қатарында Рональд Пикап, Роберт Стивенс, Алан Беннет және Руперт Грейвс болды.

Радио

1974 жылы "Балқан трилогиясы" Эрик Эвенс тарапынан үш бөлімге бейімделді және Джон Тайдман BBC үшін өндірді. Эпизодтар 1974 жылдың 9-23 қыркүйегі аралығында апта сайын BBC Radio 4 арнасында көрсетілді. Гарриет рөлін Анна Мэйси, ал Гай рөлін Джек Шепард ойнады. Сондай-ақ: Обри Вудс (Якимов), Джон Рай (Кларенс), Денис Маккарти (Маккан), Мэннинг Уилсон (Инчеп), Годфри Кенттон (Вули). "Левант трилогиясы" Эрик Эвенс тарапынан бейімделді және Джон Тайдман BBC үшін өндірді, 1981 жылдың 23 қарашасынан 7 желтоқсанына дейін апта сайын көрсетілді, онда Анна Мэйси мен Джек Шепард тағы да басты рөлдерде ойнады. 2008 жылдың 27 қаңтарынан бастап роман Лин Коглан тарапынан BBC Radio 4-те "Classic Serial" ретінде бір сағаттық алты эпизодқа бейімделді. Бұл нұсқада Халид Абдалла Гай рөлін, ал Хонисакл Уикс жас Гарриет рөлін сомдады, ал Джоанна Ламли егде Гарриет рөлінде, сонымен қатар баяндаушы да болды. Басқа актерлер құрамында: Джеймс Флит (Якимов), Джон Роу (Инчкейп), Алекс Уиндхам (Кларенс), Сэм Дейл (Добсон), Джон Дугалл (Галпин), Кэролин Пиклс (Белла), Питер Маринкер (Дрюкер), Джозеф Аркли (Саша), Саймон Тревс (Тоби Луш), Бен Кроу (Дюбедат) және Лора Молино (Деспина) бар. Бейімдеуді Колин Гатри мен Марк Биби жүргізді.