Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Мазмұны
Кіріспе
Германиядағы өзен
River in Germany
Унструт – Германиядағы өзен және Саале өзенінің сол жақ саласы. Унструт солтүстік Тюрингияда, Дингльштедт қаласының жанында (Айхсфельд аймағындағы Кефферхаузеннің батысында) басталады, ал оның су жиналатын алабы – бүкіл Тюрингия бассейні. Өзен бұл бассейннен Хелдрунгеннің батысындағы Тюрингия қақпасы арқылы өтеді және төменгі ағысында Саксония-Анхальт арқылы ағып, Наумбург қаласының жанында Саале өзеніне құяды. Унструттың жалпы ұзындығы – . Унструт бойындағы қалалар: Мюльхаузен, Зөммерда, Бад-Франкенхаузен, Артерн, Росслебен және Фрейбург. Унструттың негізгі салалары – Гера, Виппер, Хельме және Лосса. Саале және Унструт өзендерінің маңындағы аймақ Саале-Унструт шарап өсіру аймағын құрайды. Фрейбургтың шарап қоймаларында танымал Rotkäppchen ("Қызыл қалпақша") маркалы газдалған шарап өндіріледі.
The Unstrut is a river in Germany and a left tributary of the Saale. The Unstrut originates in northern Thuringia near Dingelstädt (west of Kefferhausen in the Eichsfeld area) and its catchment area is the whole of the Thuringian Basin. It breaks out of the basin through the Thuringian Gate west of Heldrungen and, in its lower reaches, flows through Saxony Anhalt before emptying into the Saale near Naumburg. The total length of the Unstrut is Towns along the Unstrut include Mühlhausen, Sömmerda, Bad Frankenhausen, Artern, Roßleben, and Freyburg. The main tributaries of the Unstrut are the Gera, Wipper, Helme, and Lossa. The countryside around the Saale and Unstrut rivers forms the wine growing region of Saale Unstrut. The well known brand of sparkling wine, Rotkäppchen ("Little Red Riding Hood") is produced in the cellars of Freyburg.
Атауы
Ежелгі жоғары неміс тіліндегі Strödu сөзі "батпақты қалыңдық" дегенді білдіреді, ал "un" префиксі мағынаны күшейту үшін қолданылады, сондықтан Unstrut аймағы өте батпақты болған. 575 жылы өзен Onestrudis деп тіркелген, 7 ғасырда Unestrude деп, ал 994 жылы Vnstruod деп аталған.
Old High German Strödu means 'boggy thicket' and un is a prefix to intensify the meaning, and so the Unstrut region was a very swampy area. In 575, the river was attested as the Onestrudis, in the 7th century it was referred to as the Unestrude, and in 994 as the Vnstruod.
Тарих
531 жылы Григорий Турскийдің "Децем Либри" кітабында айтылғандай, франктар мен турингиялықтар арасындағы шешуші Унструт шайқасы Унструт өзенінің жағасында болды. Нәтижесінде ерте ортағасырлық турингиялық мемлекет франк империясымен жойылды және қосылды. 933 жылы неміс патшасы Генрих I он жылдық бітімнен кейін Унструт өзеніне жақын Риаде жерінде мажар әскерімен шайқасты, бірақ бұл жердің қазіргі орны белгісіз. Оның жеңісі 955 жылы мажарлар қайта келгенше бейбітшілік кезеңін әкелді. Оның сүйікті ордаларының бірі Унструт өзеніндегі Мемлебен болды, онда патшалық резиденция, Пфальц, палатиум немесе вилла-регия салынған. Ол 936 жылы, ал ұлы Отто I 973 жылы осы жерде қайтыс болды. Келесі жылдары мұнда монастырь салынды, ол қысқа мерзімге Германиядағы ең маңызды монастырьлардың біріне айналды. Оның қираған қалдықтары әлі де көрініп тұр, бірақ палатиумның нақты орны қазір белгісіз. Батпақты болуына байланысты Унструт өзені ұзақ жылдар бойы кемелер жүзуіне жарамсыз болды. Соңында, 1790-94 жылдары Саксония сайлаушысының бұйрығымен өзен кеме жүзе алатын етілді. Ол бір ғасыр бойы маңызды кеме жолы болды, әсіресе құмтас және әктас тасымалданды. 1889 жылы өзен бойында Unstrut темір жолы (Unstrutbahn) салынғаннан кейін, су жолының көліктік маңызы айтарлықтай төмендеді. Унструт шарап өсіру аймағы, ауданы шағын болғанымен, өте жақсы танымал.
In 531, according to the Decem Libri of Gregory of Tours, the decisive Battle of the Unstrut River between the Franconians and Thuringians took place along the Unstrut, which resulted in the destruction and annexation of the early medieval Thuringian kingdom by the Frankish empire. In 933 the German king Henry I fought, after a ten year truce, against a Hungarian army in the Battle of Riade, a place near the Unstrut, but which is now unknown. His victory led to a period of peace, until the Hungarians returned in 955 and were defeated again. One of his favourite places was Memleben on the Unstrut, where a royal residence, a so called Pfalz, palatium or villa regia, was built. He died there in 936, as did his son, Otto I, in 973. A monastery was built there in the next years, becoming one of the most important in the German realm for a short time. Its ruins may still be seen; the exact location of the palatium is not known any more. Due to its marshy character, the Unstrut was not navigable for ships for a long time. Finally, in the years 1790–94, the river was made navigable on the orders of the Elector of Saxony. It became an important shipping lane for a century; in particular, sandstone and limestone were shipped. From 1889, when the Unstrut Railway (Unstrutbahn), was built alongside the river, the significance of the waterway as a transport route was much reduced. Although the Unstrut wine growing region, with an area of , is one of the smallest, it is quite well known.