Кіріспе

Француз жарыс жүргізушісі (1905–1993)

Рене Альберт Дрейфус (6 мамыр 1905 – 16 тамыз 1993) – 1930-шы және 1940-шы жылдары белсенділік танытқан француз жарыс жүргізушісі.

Ерте өмір

Дрейфус Ницца қаласында еврей отбасында туып өсті. Ол көліктерге ерте қызығушылық танытып, тоғыз жасқа дейін көлік жүргізуді үйренді. Үш баланың арасында ортаншысы болған ол, жастық шағында бизнес серіктесі, ал жарыс кезінде менеджері – оның інісі Морис болды.

Жүргізуші мансабы

Дрейфус барлық уақыттағы ең үздік жүргізушілерге қарсы Maserati, Ferrari, Delahaye және Bugatti машиналарын айдап, Еуропадағы 36 жарыста жеңіске жетті, соның ішінде Монако, Флоренция, Реймс, Бельгия, Корк, Диппе, Пау және Солтүстік Африкадағы Триполиде. Ол Bugatti сатып алып, жас бәсекеге қабілетті автомобиль әуесқойлары үшін Moto Club de Nice мотоклубына қосылды. 1924 жылы ол өзінің класындағы жалғыз қатысушы болып, өзінің класындағы алғашқы әуесқойлық жарыста жеңіп алды және келесі бес жылда үш рет қатарынан Француз Ривьерасының чемпиондығын жеңіп алды. 1929 жылы ол өзінің алғашқы кәсіби жарысына, Монаконың тұңғыш Гран-присіне қатысып, өз сыныбында бірінші және жалпы есепте бесінші орынды иеленді. Келесі жылы ол Bugatti-де жарыста 22 секундқа жеңіске жетті, бұл жоғары бағаланған Bugatti фабрика командасы, оның басшылығымен өткен жылғы жеңімпаз Уильям Гровер Уильямс және Луис Широнды еңсерді. Зауыттың машиналары жеке кәсіпкерлердің машиналарынан жылдам екенін түсінген Дрейфус жеңіске жетудің жалғыз мүмкіндігі – жанармай құю аялдамаларынан аулақ болу деп ойлады, сондықтан ол жарысты аялдамасыз өткізу мақсатымен машинасына қосымша жанармай резервуарларын қосты. Бұл сол кезде кең тараған тәжірибе емес еді, өйткені шаршау оны мүмкін емес етеді деп саналды, бірақ Дрейфустың стратегиясы дұрыс болып шықты. Келесі бірнеше жылда Гран-при жарыстары соғыс метафорасына айналды, өйткені Германияның нацистік үкіметі осы аренаны өзінің табиғи басымдығын дәлелдеу үшін таңдады, Mercedes Benz және Auto Union жарыс командаларын мемлекеттендірді, оларға шексіз ақша берді және оларды әскери науқан сияқты жүргізді. Бұл ерекше бәсекелестік дәуірін бастады. Осы дәуірдің көптеген үздік еуропалық жүргізушілері, мысалы, Широн, неміс командаларына жұмысқа орналасып, қол жетімді ең озық машиналарды жүргізу мүмкіндігіне қуанған кезде, еврей ретінде Дрейфусқа бұл мүмкіндік болмады. Оның орнына ол, неміс командаларына қарсы бәсекеге түсетін басқа аздаған қарсыластар сияқты, өзінің ұлтының мақтанышын ерлік шеберлігі мен нашар машиналардағы батылдығымен қорғауға мәжбүр болды. Франция автомобиль жарыстарының туған жері болғанымен, ол қазір жарыстар иерархиясында үшінші орынға ие болды, ол барлық нәрсені жалмап жатқан неміс шабуылдары мен мәңгілік жеңіске жеткен италиялықтардан кейін болды. Нацистер басып алған Франциядан қашып, Дрейфус 1940 жылы Индианаполис 500-де өзінің француз әріптесі Рене Ле Бегпен бірге бәсекеге түсу үшін АҚШ-қа барды. Американдық/француздық иесі Люси О'Райли Шеллдің Maserati машинасын жүргізуші Ле Бег 31-ші орынға ие болды, бірақ Дрейфусты екінші орынға ауыстырды. Жарыс күні екі жүргізушіге көлікті бөлісіп жүргізуді шешті, әрқайсысы шамамен 50 айналымға (125 миль) екі рет жүрді. Ле Бег жарысты бастады және шамамен 1-50 және 101-150 айналымдарда жүрді. Дрейфус машинаны 51-100 айналымда және 151-ден финишке дейін жүргізді. Екеуі 8 айналымнан кейін 10-шы орынға ие болды. Жаңбыр жауғандықтан, жарыстың алғашқы үш жеңімпазы ғана байрақ көтеріп жеңіске жетті.

Кейінгі өмірі

Дрейфус жарысқа үзір-кесір қатысып, 1952 жылғы Ле-Манның 24 сағаттық жарысына да қатысты. Оның соңғы жарысы 1955 жылы Себрингтің 12 сағаттық жарысы болды, онда Стэнли "Wacky" Арнольт Дрейфусты Арнольт Бристоль жарыс командасының капитаны болуға шақырды. Дрейфус команданы Себринг командалық кубкасына және сыныпта 1-орын, 2-орын, 3-орынға жеткізді. 1980 жылы ол жеңісінің 50 жылдығын тойлау үшін Монако Гран-приіне шақырылды. 75 жасында ол жеке өзі Еуропаны аралап, жарыс мансабының барлық жерлерін көріп, әр аялдамада халықтың құрметіне бөенді. Жарыстан кейінгі банкетте ол сахнаға көтеріліп, жарты ғасыр бұрын жеңіс одны алған Бугаттисінде қайтадан отырды. Ол сондай-ақ Уоткинс-Глендегі 1980 жылғы АҚШ Гран-приінің бас маршалы болды.

Мемлекеттік қызмет

1937 жылы француз үкіметі «Миллиондық сыйлық» жарысын жариялады. Сыйлық қоры – 1 миллион франк. Жарыс жүргізушілердің өзгелерден озу шеберлігін ғана емес, әр машинаның мүмкіндіктерін толық сынап көруді қамтамасыз ету үшін, қауіпті Монтлери автодромында сағатқа қарсы өткізілді. Осы трассада Антонио Аскари қаза тапқан еді. Люси О’Райли Шеллдің «Écurie Bleue» командасы үшін Delahaye 145 машинасымен сынақтан өткен және жарысқа қатысқан Дрейфус, тіпті Dunlop шиналарын тоздырып, өлімге қауіп төндіргенімен, Bugatti командасынан басқа барлық қарсыластарын оңай жеңіп шықты. Жарыстың соңғы күні ол тағы да Bugatti-ге қарсы шығып, тамаша жылдамдық көрсетті, Bugatti-ді бұзылуға дейін жеткізіп, Delahaye үшін сыйлықты жеңіп алды. 1938 жылы Дрейфус Пау қаласындағы Delahaye машинасымен, ауыл көшелерімен өтетін қиын трассада, аңызға айналған Рудольф Караччола мен оның Mercedes Benz Silver Arrow машинасын жеңіп, Францияның ұлттық батыры атанды. Екінші дүниежүзілік соғыс басталғанда Дрейфус француз армиясына қосылып, жүк көлігінің жүргізушісі болды. Бірақ 1940 жылы француз үкіметі оны АҚШ-қа жіберіп, Францияны Maserati машинасымен Indianapolis 500 жарысында өкілдік етуге тапсырды. Бұрынғы жылы жарысты американдық Уилбур Шоу жүргізген Maserati жеңіп алғанмен, Дрейфус пен оның командаласы Рене Ле Бег Indianapolis жарысының механикалық талаптарымен және ережелерімен таныс болмады. Бұл мәселені екеуінің де ағылшын тілін білмеуі және американдық жарыс қауымдастығының «Ұлы американдық жарыста» еуропалықтың жеңіске жеткенін көруге құштар болмауы күрделендірді. Ережелердің егжей-тегжейін түсінбегендіктен, екі машинасын біліктілікке алуға тырысқаннан бастап, көптеген сәтсіздіктер мен айыппұлдарға ұшыраған Дрейфус пен Ле Бег біліктілік алған бір машинаны жарысқа қатыстырып, соңғы орындардан көтеріліп, он бірінші орынға жетті. Шоу тағы да Maserati машинасымен жарысты жеңіп алды. Осы уақытта немістер Парижді басып алды, ал неміс жарыстарын ұятқа қалдырған еврей Дрейфусқа француз үкіметі Францияға қайтпауға кеңес берді. Оның орнына ол Нью-Йорк қаласына қоныстанды және «Le Gourmet» атты француз мейрамханасын ашты. 1942 жылы АҚШ соғысқа қатысқанда Дрейфус АҚШ армиясына қосылып, Италия кампаниясында Еуропада тергеуші болып қызмет етті. Соғыстан кейін, 1945 жылы ол американдық азаматтыққа өтіп, ағасы Мористі Нью-Йоркке алып келді, онда олар «Le Chanteclair» атты тағы бір француз мейрамханасын ашты. Бұл мейрамхана жақын арада әлемдік автожарыс қауымдастығының ресми кездесу орнына айналды, өткендегі бәсекелестіктер бауырластық рухымен жеңілді. Бүгінде ол 1957 жылдың наурыз айында ресми түрде құрылған және Нью-Йорктегі Сардиде ай сайын кездесетін Мэдисон-авеню спорттық автокөлік жүргізу және деликатес қоғамы ретінде жұмыс істеп келеді.

Ле-Манның 24 сағаттық жарысының нәтижелері

Жыл Командасы Пилоттар Автомобиль Сыныбы Айналым 1937 Экури Блю Анри Стоффель Делахае 135CS 5.0 231 3-орын 3-орын 1938 Экури Блю Луи Широн Делахае 145 5.0 21 Сайыстан шықты Сайыстан шықты 1952 Луиджи Чинетти Пьер Луи Дрейфус Феррари 340 Америка Спайдер S5.0 Сайыстан шықты Сайыстан шықты