Кіріспе

Haystack Rock) - Орегон штатының Клатсоп округінде орналасқан, 71,63 метрлік теңіз үймесі. Жергілікті тұрғындар оны әлемдегі үшінші ең биік суасты құрылымы деп жиі айтады, бірақ бұл мәлімдемені қолдайтын сенімді деректер жоқ. Орегон жағалауындағы танымал туристік орын, монолитті тас жағажайға жақын орналасқан және төмен су кезінде жаяу өтуге болады. Haystack Rock-тың су тобырларында теңіз жұлдыздары, теңіз анемондары, қабылдақтар, хитон, лимпеттер және теңіз шұңғылдары сияқты көптеген су аралық жануарлар мекендейді. Бұл тас сонымен қатар, құсқұстар мен кайралар сияқты көптеген теңіз құстарының ұялау орны болып табылады.

Тарих

1990 жылы Орегон штатының Балық және жабайы табиғат департаменті Хейстак Рокке теңіз саябағы мәртебесін берді. Бұл орын Орегон аралдары ұлттық жануарлар қорығындағы табиғат қорғау аймағы ретінде қорғалады.

Орналасуы және басқаруы

Хейстак Рок Клатсоп округіне қарасты Канон Бич қаласының оңтүстігінде шамамен 1,5 миль (2 км) жерде және Портлендтен батысқа қарай 80 миль (129 км) жерде орналасқан. Ең жақын негізгі жол – АҚШ-тың 101-ші бағдарламалық жолы. Хейстак Рок Толована Бич мемлекеттік демалыс орнының бір бөлігі болып табылады. Орташа ең жоғары су деңгейінен (MHW) төменгі аймақты Орегон парктері және демалыс басқармасы басқарады. MHW деңгейінен жоғары аумақты АҚШ Балық және жабайы табиғат қызметінің Орегон аралдары ұлттық жабайы табиғат қоры басқарады. Хейстак Рок базальттан тұрады және шамамен 15-17 миллион жыл бұрын Көк таулар мен Колумбия алқабынан шыққан лава ағындарының нәтижесінде пайда болған. Лава ағындары қазіргі Йеллоустоун вулканының ыстық нүктесі саналатын көзден шыққан күшті жарылыстардан туындады және Орегон жағалауының көптеген табиғи ерекшеліктерін құрады. Хейстак Рок бұрын жағалауға жалғасқан, бірақ жылдар бойындағы эрозия монолитті жағалаудан бөліп тастады. Хейстак Роктың оңтүстігіндегі үш кіші, жақын орналасқан тас формациялары жиынтығы "The Needles" деп аталады.

Экология

Өсімдіктер мен жануарларды жинау қатаң түрде тыйым салынған, ал ұя салатын құстарды қорғау мақсатында орташа ең жоғары таяздық деңгейінен жоғары көтерілуге рұқсат жоқ. "Хейстак Рок" танысу бағдарламасын Канон Бич қаласы жүзеге асырады және ақпан мен қазан айлары аралығында таяздықтың төмендеуі кезінде тасқа білім беру семинарларын өткізеді. Көгершін қанаты, жалпы кайра, қара устрицақ және тоқылған кайра сияқты әртүрлі құс түрлері тасқа қоныстанады және көбейеді, олардың балаларын әдетте наурыз бен қыркүйек аралығында өрбітеді.

Демалыс

Гейстак-Рокқа келгендер, төмен су кезінде теңіз жануарларының көптеген түрлерін табиғи ортасында көре алады. Бұл уақытта жағажайға жалғасқан тас пен құмның жіңішке жолағында көптеген табиғи ойыстар (тоспалар) пайда болады. Бұл тасқа жақын аймақ пікниктерге, желкенқайықтарды ұшыруға және құстарды бақылауға қолайлы. 2023 жылғы мәліметтер бойынша, жартасқа жылына шамамен 350 000 адам келеді. Гейстак-Рок – Орегон штатының ең танымал геологиялық құрылымдарының бірі. Көптеген адамдар жыл сайын су тасқыны кезінде жартас су астында қалғандықтан, уақытша Гейстак-Рокта қалып қойып, АҚШ жағалау күзет қызметінің немесе жергілікті биліктің көмегіне мұқтаж болады. Орегон жағажайлары мемлекеттік меншікте, және жағажай бойында Гейстак-Роктан жаяу арақашықтықта бірнеше қонақүйлер орналасқан, сондықтан жаз айларында бұл аймақ туристермен толы болады.

Танымал мәдениет

Хейстак Рок 1971 жылы Орегондық Кен Кесидің "Кейде ұлы идея" романының экранизациясында, Стамперлердің кәсіподақ қызметкерлерімен төбелес салған сахнасында анық көрінеді. "Гуннилер" фильмінің бастапқы сахнасында Фрателлилер полициядан қашып, жағажайда жарыс бастағанда Хейстак Рок фонда көрінеді. Кейінірек, фильмде Майки алыстағы тастарды көрсеткенде, Хейстак Рок тағы көрінеді. Хейстак Рок Стивен Спилбергтің 1979 жылғы "1941" фильмінде де пайда болады. Бұл тас өте орынсыз, себебі оқиға Калифорния жағалауында өтуі тиіс. Хейстак Рок "Балабақша полицейі" фильмінде, фильмнің соңындағы карнавал сахнасында көрінеді. Пол Г. Тремблэйдің "Әлем соңындағы үй" романында Хейстак Рок Орегон жағалауында болған жер сілкінісінен туған цунамиге батып кетеді. Луи Терустың "Өзгертілген күйлер: Өлімді таңдау" деректі фильмінде, үйі теңізге қарап тұрған әйелмен сұхбаттасқанда Хейстак Рок көрінеді.