"Аралыңда күн" (1957) фильмі – расизм, нәсілдер аралық қарым-қатынас және махаббат тақырыбын қамтыған драма. Джеймс Мейсон, Гарри Белафонте т.б. актерлер қатысқан.
Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Мазмұны
Кіріспе
1957 жылғы американдық фильм
1957 American film
"Island in the Sun" – Даррил Ф. Занук продюсерлік еткен және Роберт Россен режиссерлік еткен 1957 жылғы драмалық фильм. Фильмде Джеймс Мейсон, Гарри Белафонт, Джоан Фонтейн, Джоан Коллинз, Дороти Дэндридж, Майкл Ренни, Стивен Бойд, Патрисия Оуэнс, Джон Джастин, Диана Уайниард, Джон Уильямс және Базил Сидни сынды актерлер ойнаған. Фильм Санта-Марта аралындағы нәсілдер арақатынастары мен аралас махаббат туралы. Барбадос және Гренада 1955 жылы Алек Воның жазған романы негізінде фильмнің түсірілім алаңы ретінде таңдалды. Фильм шыққан кезде экрандағы аралас махаббатты бейнелеуі салдарынан көп дау тудырды.
Island in the Sun is a 1957 drama film produced by Darryl F. Zanuck and directed by Robert Rossen. It features an ensemble cast including James Mason, Harry Belafonte, Joan Fontaine, Joan Collins, Dorothy Dandridge, Michael Rennie, Stephen Boyd, Patricia Owens, John Justin, Diana Wynyard, John Williams, and Basil Sydney. The film is about race relations and interracial romance set in the fictitious island of Santa Marta. Barbados and Grenada were selected as the sites for the movie based on the 1955 novel by Alec Waugh. The film was controversial at the time of its release for its on screen portrayal of interracial romance.
Сюжет
1950 жылдары бір көктемде төрт жұптың қара, ақ және аралас нәсілдер арасындағы күрделі қарым-қатынастар билік басындағы британдық элитаны және құлдан тараған кішкентай (қазақ) Батыс Үнді аралының жергілікті халқын бөліп тұратын әлеуметтік теңсіздікке қарсы ойнайды. Максвелл Флюри (Джеймс Мейсон) - ақ плантация иесінің баласы, ол кемшілік кешенінен зардап шегеді және өзінің құндылығын дәлелдеу үшін асығыс шешімдер қабылдайды. Ол әйелі Сильвияның (Патрисия Оуэнс) қызғанышынан азап шегеді және оның кіші қарындасы Джослинге (Джоан Коллинз) қызғанышпен қарайды. Оған әдемі, жас, Оксфордтық Эван Темплтон (Стивен Бойд) қызғанышпен қарайды. Дэвид Бойер (Гарри Белафонт) - қуатты саясаткер ретінде танымал болған, амбициялық және өзін-өзі алға жылжытатын жас қара түстес кәсіподақ жетекшісі. Темплтон оны дипломатиялық түрде құттықтап, кейбіреулер оны ақ билеуші тапқа қауіп ретінде қарайды. Флери плантациясының қайтыс болған аға ұрпағы Артурдың жесірі Мейвис Норман (Джоан Фонтейн) Дэвидке романтикалық қызығушылық танытады, бұл екеуінің арасында тартымдылық пен шиеленіске әкеледі. Денис Арчер (Джон Джастин) губернатордың көмекшісі және романист болғысы келеді, Марго Ситонға (Дороти Дандридж) ғашық болады, ол өмірдегі орнын жақсырақ етуге тырысатын аралас нәсілдің сұлулығы. Ол оны Дэвидтен тартып алады және оған губернатордың кеңсесінде хатшы болып жұмыс табады. Некеде қауіпсіз емес Максвелл әйелі бұрынғы соғыс батыры Хилари Карсонмен (Майкл Ренни) қарым-қатынаста екендігі туралы маңдайына қатып, қате сәйкестендіру жағдайын көбейтеді. Карсонды ұрыс кезінде өлтіріп, оны тонау сияқты етіп көрсетуге тырысады. Полиция бастығы полковник Уитингэм (Джон Уильямс) қылмысты кісі өлтіру ретінде тергеп жатыр. Көп ұзамай ол Максвеллге Достоевскийдің "Қылмыс пен жаза" кітабынан алынған мысалдарды айта бастайды. Юан Джоселинге қатты ғашық болады, ол "барлығының дұрыс екеніне" көз жеткізу үшін оның некеге тұру ұсынысын кейінге қалдырады. Максвелл заң шығарушы органға үміткер болуға шешім қабылдайды. Америкалық журналист Брэдшоу (Хартли Пауэр) Максвеллдің әжесі жартылай қара нәсілді екенін ашқан шолу жазады, бұл Fleury ағасымен расталады. Үгіт-насихат митингісінде Максвелл алғаш рет өзінің жаңадан тапқан екі нәсілдік жеке басын ашық мойындайды, бірақ оны Дэвид қосқан қара нәсілділер мазақтайды, олар оның құшағын мойындайды. Ол өзін қорлап, қара нәсілді екенін айтып, барлық адамды қорлайды. Джоселин өзінің Еваннан жүкті екенін біледі, бірақ оны алдыда Лордтар палатасындағы атақ пен орын күтіп тұрғанда, ол оны аралас нәсілдің баласымен ауыртпалықтанғысы келмейді. Некеге және қызының бақытына жол салған бұл кедергілерді жоюға тырысқан анасы Джулиан Флюридің оның әкесі емес, оның орнына жасырын қарым-қатынастың нәтижесі болған толық ақ ағылшын екенін айтады. Максвелл Уитингхэмнің өзіне қысым жасағанын түсінеді. Ол күйреген күйі өз-өзіне қол жұмсауға ұмтылады, бірақ сәтсіз. Тағдырына бел буған ол полицияға баруға келіседі. Джоселин мен Юан үйленіп, Англияға ұшаққа мініп, содан кейін жаңадан үйленген Марго мен Дениске қосылып, жаңа өмірге көшеді. Мейвис оның Дэвидпен қарым-қатынасын жандандыру үшін үгіт-насихат жұмыстарын жүргізеді, бірақ ол оның ұсыныстарын қабылдамайды, ол өз халқының қабылдауы үшін өз расасында қалуы керек деп санайды. Ол оның қарсылығын мойындап, оның ренжігеніне ренжіген ол оны жағажайдағы кездесулерінде қалдырады. Дәуіт қалаға жалғыз өзі барады.
During one spring in the 1950s the complex relationships of four couples, of black, white and mixed race, play out against the pronounced social inequality dividing the ruling British elite and the slave descended native population of a small (fictitious) West Indian island. Maxwell Fleury (James Mason) is a white plantation owner's son who suffers from an inferiority complex and makes rash decisions to prove his worth. He is tormented by the jealousy of his wife Sylvia (Patricia Owens), and is envious of his younger sister Jocelyn (Joan Collins), who is being courted by the handsome, young, Oxford bound Euan Templeton (Stephen Boyd), newly arrived on Santa Marta to visit his father, Lord Templeton (Ronald Squire), the island's governor. David Boyeur (Harry Belafonte), an ambitious and self advancing young black union leader emerging as a powerful politician, is diplomatically courted by Templeton yet seen by some as a threat to the white ruling class. Mavis Norman (Joan Fontaine), the widow of the deceased elder scion of the Fleury plantation, Arthur, develops a romantic interest in David that leads to both attraction and tension between the two. Denis Archer (John Justin), the governor's aide de camp and want to be novelist, becomes smitten by Margot Seaton (Dorothy Dandridge), a mixed race beauty seeking to better her position in life through hard work over irrepressible feminine charm. He wins her away from David and gets her a job as a secretary in the governor's office. Insecure in his marriage, Maxwell magnifies a case of mistaken identity into the obsession that his wife is having an affair with Hilary Carson (Michael Rennie), an attractive and single former war hero. He strangles Carson during a quarrel, then tries to make it look like a robbery. Colonel Whittingham (John Williams), the cagey chief of police, investigates the crime as a murder. Soon, he begins dropping telling hints to Maxwell drawn from Dostoevsky's "Crime and Punishment". Euan falls heavily for Jocelyn, who puts off his proposal of marriage, to be sure "everything is right". Maxwell decides to run for the legislature. A visiting American journalist, Bradshaw (Hartley Power), writes an exposé revealing that Maxwell's paternal grandmother was part black, which is resignedly confirmed by the senior Fleury. At a campaign rally Maxwell first publicly embraces his newfound bi racial identity, but is jeered by a black crowd egged on by David, which rejects his embrace. Humiliated, he then denounces his black heritage and insults everyone there. Jocelyn learns she is pregnant by Euan, but, with a title and seat in the House of Lords lying ahead for him, does not wish to burden him with a child of mixed race. Seeking to eliminate this roadblock to marriage and her daughter's happiness, her mother reveals to her that Julian Fleury was not her father but a fully white Englishman instead, the result of secreted affair. Maxwell realizes he has been cornered by Whittingham. A broken man, he attempts to muster the will for suicide, but fails. Resolved to his fate, he arranges to surrender to the police. Jocelyn and Euan wed, then board a plane to England, followed up the gangway by the also newly married Margot and Denis, on to their own new life together there. Mavis presses her campaign to become serious with David but he rejects her advances, maintaining he must stay within his own race to be accepted by his people. Ruefully, she accepts his rebuff, and, hurt by his jilt, leaves him behind at their rendezvous at the beach. David is left to walk back alone to town in the dying light approaching dusk.
Актерлік құрам
Джеймс Мейсон – Максвелл Флюри, ыстық мінезді, бірақ өзіне сенімсіз, элиталық Флюри отбасының мұрагері. Гарри Белафонт – Дэвид Бойер, төменгі тап өкілдерін басқаратын, Мавис Норманға қызығушылық танытатын қара нәсілді саяси қайраткер. Джоан Фонтейн – Мейвис Норман, өмірінде мақсат жоқ, Дэвид Бойердің тартымдылығына тартылған ақ нәсілді әйел. Джоан Коллинз – Джоселин Флюри, Максвеллдің әдемі қарындасы, Эван Темплтонға ғашық болатын. Дороти Дэндридж – Марго Ситон, әсем батыс үнділік әйел, губернатордың көмекшісі Денис Арчер оны ұсынып жүреді. Майкл Ренни – Хилари Карсон, зейнеткерлікке шыққан соғыс батыры, Максвелл оның әйелі Сильвиямен қарым-қатынаста болуы мүмкін деп қорқады. Патриция Оуэнс – Сильвия Флюри, Максвеллдің әйелі, Максвелл Хилари Карсонмен қарым-қатынаста деген қорқынышта. Джон Джастин – Денис Арчер, губернатордың көмекшісі, Марго Ситонға қызығушылық танытып, болашақ романист. Стивен Бойд – Юан, Темплтон лорды, губернатордың келіп тұратын ұлы, Джоселин Флюриге ғашық болады. Диана Уайниард – Флюри ханым, Джулианның әйелі және Максвелл мен Джоселиннің анасы, сырттай тұрақты, қоғамның тірегі. Базиль Сидней – Джулиан Флюри, Флюри ханымның күйеуі және Максвелл мен Джоселиннің әкесі, Флюри плантациясының патриархы. Джон Уильямс – полковник Уитингхэм, полиция бастығы, Хилари Карсонның өлімін тергеумен айналысады. Рональд Сквайр – Темплтон лорды, аралдың губернаторы және Юанның әкесі. Хартли Пауэр – Брэдшоу, Санта-Мартаға келген американдық журналист.
James Mason as Maxwell Fleury, a hot tempered but insecure scion of the elite Fleury family. Harry Belafonte as David Boyeur, a black politician leading the lower class, who is attracted to Mavis Norman. Joan Fontaine as Mavis Norman, an elite white woman who lacks direction in her life, and is drawn towards the magnetism of David Boyeur. Joan Collins as Jocelyn Fleury, the alluring sister of Maxwell, who falls in love with Euan Templeton. Dorothy Dandridge as Margot Seaton, a beautiful West Indian, who is pursued by Denis Archer, the governor's aide de camp. Michael Rennie as Hilary Carson, a retired war hero, whom Maxwell fears is having an affair with his wife, Sylvia. Patricia Owens as Sylvia Fleury, the wife of Maxwell, who Maxwell fears is having an affair with Hilary Carson. John Justin as Denis Archer, the governor's aide and want to be novelist drawn to Margot Seaton. Stephen Boyd as Euan, Lord Templeton, the governor's visiting son, who falls in love with Jocelyn Fleury. Diana Wynyard as Mrs. Fleury, wife of Julian and mother of Maxwell and Jocelyn, by all appearances a staid matriarch and pillar of the community. Basil Sydney as Julian Fleury, the husband of Mrs. Fleury and father of Maxwell and Jocelyn, patriarch of the Fleury plantation. John Williams as Colonel Whittingham, the head of police, who investigates Hilary Carson's murder. Ronald Squire as Lord Templeton, the governor of the island, and Euan's father. Hartley Power as Bradshaw, an American journalist visiting Santa Marta.
Бастапқы роман
Роман 1956 жылдың қаңтарында жарық көрді. "Нью-Йорк Таймс" газеті оны "құбыла беретін, жақсы оқылатын және өзінің жеке жетістігі" деп атады. "Лос-Анджелес Таймс" газеті оны "күшті, қызықты" деп бағалады. Кітап 900 000-нан астам данада сатылды.
The novel was published in January 1956. The New York Times called it an "absorbing good reading and a considerable achievement in its own right." The Los Angeles Times called it "strong, suspenseful." The book sold over 900,000 copies.
Даму
Даррил Ф. Занук романның экрандық құқықтарын 20th Century Fox үшін 1955 жылдың мамырында, жарияланбастан бұрын сатып алды. Бірақ, сол кезде ол сериалдық жариялануға қабылданған және Әдеби гильдия мен Reader's Digest гильдиясының таңдауына ілікті. Уо құқықтар үшін 140 000 доллар алды. Занук ақырында Fox компаниясын тастап, қайтадан өндіріспен айналысуға көшті. Fox компаниясымен жасасқан келісімі бойынша ол "Күн астындағы арал" фильмінің құқығын алды. Бұл оның өндіретін үш фильмнің екіншісі болуы тиіс еді, алғашқысы – "Күн де шығады", үшіншісі – "Иосиф Сталиннің құпия қылмыстары". Ақырында "Күн астындағы арал" фильмі "Күн де шығады" фильмінен бұрын түсірілді, ал Сталиннің жобасы ешқашан іске аспады. 1956 жылдың шілдесінде Роберт Россен режиссерлікке шақырылды. Занук Россеннің "абыройы көбінесе ерекше, дәстүрден тыйыс тақырыптарға байланысты болды – ал бұл фильм сондай", – деп айтты және ол продюсер үшін өте маңызды, өзіне сенімді екенін қосты.
Darryl F. Zanuck purchased screen rights to the novel for 20th Century Fox in May 1955, prior to publication. However by that stage it had already been accepted for serialization and was the Literary Guild and Reader's Digest Guild choice. Waugh received $140,000 for the rights. Zanuck eventually left Fox to return to producing. As part of his agreement with Fox, he took the rights to Island in the Sun. It was going to be the second of three films he was going to produce, the first being The Sun Also Rises and the third The Secret Crimes of Josef Stalin. In the end Island would be made before Sun Also Rises and the Stalin project was never filmed. In July 1956 Robert Rossen was hired to direct. Zanuck said Rossen's "reputation was largely made on offbeat, unorthodox subjects—which this is—and I had confidence, which for a producer is absolutely essential, that he was the man."
Кастинг
Бұл Дороти Дэндридждің "қайта оралу" фильмі болды, себебі ол 1954 жылғы "Кармен Джонс" фильмінен бері ешқандай фильмде түспеген еді, онда ол басты рөлді ойнаған. 1955 жылы оған "Патша мен мен" және "Лейтенант юбка киді" фильмдеріндегі екінші рөлдер ұсынылды, бірақ "Кармен Джонс" фильмінің режиссері және оның жақыны Отто Премингер оған бұл рөлдерден бас тартуға кеңес берді. Дэндридж жұлдызды актерлер тобында үшінші болып тізілді. Джоан Коллинз, Майкл Ренни, Джон Джастин және Стивен Бойд сияқты көптеген басты актерлер Fox компаниясымен келісімшартта болды.
This was Dorothy Dandridge's "comeback" movie, as she hadn't made a film since 1954's Carmen Jones, in which she played the lead. In 1955, she had been offered supporting roles in The King and I and The Lieutenant Wore Skirts but Otto Preminger, Carmen Jones' director and her lover, advised her to turn down the roles. Dandridge was billed third, in an ensemble cast of stars. Many of the lead actors were under contract to Fox, including Joan Collins, Michael Rennie, John Justin and Stephen Boyd.
Түсірілім
Фильмнің түсірілімі 15 қазанда Батыс Үндістанда басталды. Фильм Барбадос және Гренадада түсірілді, ал қараша айының соңында түсіру тобы студиялық жұмыс үшін Лондонға көшті. Бюджеті 3 миллион долларды құрады.
Filming started 15 October in the West Indies. The film was shot on location in Barbados and Grenada then in late November the unit shifted to London for studio work. The budget was $3 million.
Қабылдау
Гарри Белафонтемен аралас нәсілдік махаббат көрінелерін ойнағаннан кейін Джоан Фонтейнге улағыш хаттар келді, оның ішінде Ку-Клукс-Кланнан деген шартты қауіп-қатерлер де болды. Фонтейн хаттарды ФБР-ге тапсырды. Фильмге қарама-қайшы пікірлер айтылды және оның аралас нәсілдік тақырыптары салдарынан АҚШ-тың оңтүстігінде кинотеатрларда көрсетуге қиындықтар туды. Фильм Солтүстікте, Сент-Пол-Миннеаполисте көрсетіліміне дейін наразылықтар болды. Мемфис қаласында, Теннеси штатында фильм "араласуды тым еркіндікпен бейнелегендіктен, моральдық нормаларға қайшы келетіндіктен және ақтар мен қараларға пайдалы емес" деп танылып, көрсетуге тыйым салынды. Занук бұрын фильмді көрсеткені үшін айыпталған кез келген кинотеатр иесінің айыппұлын төлейтінін мәлімдеген еді.
As a result of playing interracial love scenes with Harry Belafonte, Joan Fontaine received poison pen mail, including some purported threats from the Ku Klux Klan. Fontaine turned the letters over to the FBI. The film received mixed reviews and its interracial themes meant it found initial difficulty in being booked in theaters in the Southern United States. The film also received protests prior to its opening in the North in St Paul Minneapolis. It was banned in Memphis, Tennessee as “too frank a depiction of miscegenation, offensive to moral standards, and no good for either white or Negro.”
Zanuck had previously said he would pay the fines of any theatre owners fined for showing the film.
Кассалық жинақ
1957 жылдың маусымында тұңғыш көрсетілген "Күндегі арал" фильмі кассада үлкен жетістікке жетті, Variety хабарлаған 16 қалада алғашқы аптасында шамамен $500,000 табыс тапты. Фильм бүкіл әлем бойынша $5,550,000 жинады, бұл өндіріс құнынан шамамен 100% пайда әкелді және 1957 жылдың ең табысты фильмдерінің тізімінде алтыншы орынды иеленді. Сол жылы Ұлыбританияда ол ең көп тамашаланған фильмдердің сегізіншісі болды.
Premiering in June 1957, Island in the Sun was a major box office success, opening at number one in the country with a first week gross of almost $500,000 in the 16 cities that Variety reported. The film earned $5,550,000 worldwide, representing roughly a 100% profit over its cost of production, and finished as the sixth highest grossing film of 1957. It was the 8th most popular movie in Britain of that year.
Мұра
2009 жылы Барбадос, Фарли Хиллде фильмге түсірілген үйдің қалдықтарын Maxwell Fleury Estate Bel Fontaine үшін бұзу туралы ұсыныс айтылды. 1960 жылдардың ортасында өрт салдарынан үйдің іші толығымен қирап, қазір тек іргетасы мен сыртқы қабырғалары ғана сақталған.
A proposal was floated in 2009 to demolish the remains of the mansion used in the film, at Farley Hill, Barbados, for the Maxwell Fleury estate Bel Fontaine. It was gutted by fire in the mid 1960s, and all that remains are the foundations and exterior walls.
Музыка
"Island in the Sun" әні Гарри Белафонте мен Ирвинг Бурги есімді авторлардың туындысы. Қазірге дейін The Merrymen, Хосе Каррерас, неміс тілінде Катерина Валенте, француз тілінде Анри Сальвадор ("Une île au soleil") және The Righteous Brothers сияқты әртүрлі орындаушылар осы әнді 40-тан астам рет каверлеп орындаған. 1992 жылғы "The Muppet Christmas Carol" фильмінде де қысқа ғана уақытқа пайдаланылып, пародияланды.
The title song "Island in the Sun" was written by Harry Belafonte and Irving Burgie. There are now over 40 cover versions recorded by various artist such as The Merrymen, José Carreras, Caterina Valente in German, Henri Salvador in French ("Une île au soleil") and The Righteous Brothers, just to name a few. It briefly was featured (and parodied) in the 1992 film The Muppet Christmas Carol.