Гней Домиций Афер: Римдік шешен және саясаткердің өмірі мен қызметі

Кіріспе

1 ғасырдағы римдік оратор және адвокат Гней Домиций Афер (59 жылы қайтыс болды) – Галлия Нарбоненцис аймағындағы Немаусус (Нимес) қаласында туған римдік оратор және адвокат. Ол Тиберий, Калигула, Клавдий және Нерон билік еткен кезеңде өркендеді. 39 жылдың қыркүйек-желтоқсан айларында Аул Дидий Галлмен бірге нундинийде консул қызметін атқарды.

Өмір

Афер 25 жылы претор болды және 26 жылы Агриппинаның екінші туысы Клаудия Пулхраны зына жасады және императорға қарсы сиқыр қолданды деп айыптап, Тиберийдің құрметіне ие болды. Осыдан бастап ол Римдегі ең танымал ораторлардың біріне айналды, бірақ мемлекеттік айыптаулар жүргізу арқылы өзінің абыройын жоғалтты. Келесі жылы, 27 жылы, Тацит оны Клаудия Пулхраның ұлы Квинктилий Варустың айыптаушысы ретінде қайта атады. Клаудия Пулхраға тағылған айыптың және Калигулаға жасаған бір қылмыстың салдарынан император оны сенатта айыптады. Бірақ Афер сөйлеу өнеріндегі шеберлігін жасырып, Калигуланың сөздеріне тәнті болғандай көрсетіп, қауіптен құтылып қана қоймай, 39 жылы консул болды. Қартайған шағында Афер күші таусылған кезде де көпшілік алдында сөйлеуді жалғастырғандықтан, беделінің көп бөлігін жоғалтты. Нерон билігінде ол қаланың сумен жабдықтауын бақылайтын curator aquarum болды, бірақ көп ұзамай, 59 жылы, Евсевийдің "Хроникасында" айтылғандай, шектен тыс тамақтандырып өліп қалды. Квинтилиан жас кезінде Аферді тыңдаған және оны өз заманының ең көрнекті ораторы деп жиі айтады. Ол Афер мен Юлий Африканды естіген ең жақсы ораторлар деп санайды және соңғысына қарағанда біріншісін жоғары бағалайды. Квинтилиан өзінің "Дәлелдер туралы" еңбегіне, "Сөздер" деп аталатын жазбаларына және оның бірнеше сөздеріне сілтеме жасайды, олардың ішінде Домитилла немесе Клоантилла және Луций Волюсен Катулға арналғандары ең танымал болған. Плинийдің сөзіне қарағанда, Афер өсиетімен Тиций Марцелл Курвий Луканус пен Тиций Марцелл Курвий Туллусты мұрагерлері етіп тағайындады, олар оның есімін қабылдауы керек еді. Ол олардың әкесі Секст Курвий Туллға қарсы сот процесін өткізіп, оны байлығынан және азаматтығынан айырды. Плиний Афердің өсиеті 18 жыл бұрын жасалғанын айтады, бұл Афер мен Үлкен Туллдың бір кезде дос болғанын көрсетеді.

Afer became praetor in 25 AD, and gained the favor of Tiberius by accusing Claudia Pulchra, the second cousin of Agrippina, of adultery and the use of magic arts against the emperor, in 26 AD. From this time he became one of the most celebrated orators in Rome, but sacrificed his character by conducting accusations for the government. In the following year, 27 AD, he is again mentioned by Tacitus as the accuser of Quinctilius Varus, the son of Claudia Pulchra. In consequence of the accusation of Claudia Pulchra, and of some offense which he had given to Caligula, he was accused by the emperor in the senate, but by concealing his own skill in speaking, and pretending to be overpowered by the eloquence of Caligula, Afer not only escaped the danger, but was made consul suffectus in 39 AD. In his old age Afer lost much of his reputation by continuing to speak in public, when his powers were exhausted. During the reign of Nero he became curator aquarum, or superintendent of the city's water supply, but died not long afterwards, in 59 AD, having eaten himself to death, according to Jerome in the Chronicon of Eusebius. Quintilian, when a young man, heard Afer, and frequently speaks of him as the most distinguished orator of his age. He says that Afer and Julius Africanus were the best orators he had heard, and that he prefers the former to the latter, Quintilian refers to a work of his On Testimony, to one entitled Dicta, and to some of his orations, of which those on behalf of Domitilla, or Cloantilla, and Lucius Volusenus Catulus seem to have been the most celebrated. According to Pliny the Younger, in his will Afer had made Titius Marcellus Curvius Lucanus and Titius Marcellus Curvius Tullus his heirs on the condition that they take on his name. He had prosecuted their father, Sextus Curvius Tullus, stripping him of his wealth and citizenship. Pliny comments that Afer's will had been drawn up 18 years previously, suggesting that Afer and Tullus the elder had once been friends.