Pratap Singh Giani (also Partap Singh Gyani, 1855–1920) was a Sikh academician, scholar and calligraphist.
Өмір
1855 жылы Лахорда Баһай Баг Сингх Гианидің (Gurmukhi) ұлы болып дүниеге келді. Партап Сингх жас кезінде панджаби, урду және санскрит тілдерін үйреніп, сикх діни кітаптарын зерттеді. 1884 жылы ол Тхакур Сингх Сандханвалиямен бірге Пәнжабтың қуғынға ұшыраған сикх әміршісі Махараджа Дулип Сингхке «Гуру Грант Сахибті» оқып беру және оны қайтадан сикхтік дінге қайтару үшін Англияға сапар шекті. Партап Сингх Англияда алты ай болды. Үндістанға оралғаннан кейін Амритсардағы Гурдвара Каулсарда грантхи (діни кітап оқыманы) болып жұмыс істеді. Махараджа Дулип Сингх Үндістанға қайтып келген кезде Партап Сингх Тхакур Сингх пен оның ұлдарын Делиге ертіп, Махараджаны күтіп алу үшін Бомбейге бару ниетімен жол тартты. Дулип Сингхтің Аденде ұсталғаны туралы хабарды естіген Партап Сингх Амритсарға оралды, ал Тхакур Сингх Пондичерриге бет бұрды. Амритсарда Партап Сингх Тхакур Сингх үшін құпия жұмыс істеп, оның жақтастары мен достарына Дулип Сингхті қолдау туралы хаттарды таратты. 1887 жылдың соңында ол Амритсарда тұтқындалып, Лахор түрмесіне жіберілді. Ол түрмеден қашып, садхуға айналып, ел аралап, қасиетті адамдармен бірге саяхаттады. Мұндай бір саяхаты барысында ол Макс Артур Макаулиффпен кездесті, ол сикх діни кітаптарын ағылшын тіліне аударумен айналысып жатқан еді. Макаулифф оның біліміне жоғары баға беріп, жұмысына көмектесуін тіледі. Партап Сингх өзін «Баба Ишхар Дас» деп таныстырғаннан кейін, оған кім екенін айтты. Макаулифф үкімет алдында оның атынан сөйлеп, 1889 жылдың қаңтар айында оның тұтқындалу ордерін қайтарып алды. Партап Сингх Амритсардағы Баба Аталдың жанында Каулсардағы үйге қоныстанды және бірнеше жыл бойы Акал Бунгтың алдында Қасиетті кітапты түсіндіріп, қата оқыды. Талантты каллиграф Партап Сингх «Гуру Грант Сахибтің» көптеген томдарын көшіріп жазды, олардың ең танымал көшірмесі әлі күнге дейін Харимандир Сахибте сақтаулы. 1908 жылы аяқталған бұл көшірме өте қалың Гурмуки әріптерімен үлкен 25х28 дюймдік кашмир қағазына жазылған және Харимандир Сахибтің бірінші қабатында орнатылған, онда Гуру Грант Сахибтің үзіліссіз оқылуы үшін қолданылады. 1527 жапырақтан, яғни 8054 беттен тұратын, қызыл, көк және сары түстермен қоршалған бүкіл том Ғиани Партап Сингхтің қолымен жазылған және «Вадде Баба Джи» (үлкен қасиетті том) деп аталады. Жазушының аты мәтіннің соңында, жеке парақта көрсетілген. Ғиани Партап Сингх жазған қасиетті кітаптар Баба Атал мен Нандедтегі Тахт Шри Хазур Сахибте сақталады. 1902 жылы Партап Сингх Лахордағы Айтчисон колледжіне, сондай-ақ «Басшылар колледжі» деп танылатын колледжге грантхи және оқытушы болып орналасты. Колледждің тізімдеріне сәйкес, ол бастапқыда айына 5 рупий жалақымен жұмыс істеген, кейін 1904 жылдан бастап айына 50 рупийге дейін көтерілген. Ол 1920 жылы қайтыс болғанға дейін осы колледжде сикх дінінің мұғалімі болып оқытты.
He was born in 1855, the son of Bhai Bhag Singh Giani of Lahore (Gurmukhi: ਭਾਈ ਭਾਗ ਸਿੰਘ ਲਾਹੌਰ). As a young boy, Partap Singh learnt Punjabi, Urdu and Sanskrit and studied Sikh scriptures. In 1884, he accompanied Thakur Singh Sandhanvalia to England to read the Guru Granth Sahib to the deposed Sikh ruler of the Punjab, Maharaja Duleep Singh and to re convert him to Sikhism. Partap Singh remained in England for six months. On return to India, he worked as a granthi (scripture reader) at Gurdwara Kaulsar in Amritsar. When Maharaja Duleep Singh was due to come back to India, Partap Singh accompanied Thakur Singh and his sons to Delhi with the intention of going to Bombay to receive the Maharajah. On hearing the news of Duleep Singh's detention at Aden, Partap Singh returned to Amritsar while Thakur Singh proceeded to Pondicherry. At Amritsar, Partap Singh worked secretly for Thakur Singh distributing his pro Duleep Singh letters among his confidants and friends. Towards the close of 1887, he was arrested at Amritsar and sent to Lahore jail. He escaped from prison and, turning a sadhu, travelled to different parts of the country in the company of holy men. During one such journey he happened to meet Max Arthur Macauliffe, then engaged in translating the Sikh scripture into English. Macauliffe was impressed by his learning and wished that he would assist him in his work. Partap Singh, who had introduced himself under the assumed name of “Bava Ishar Das”, revealed thereupon his identity to him. Macauliffe interceded with the government on his behalf and had the warrants of his arrest withdrawn in January 1889. Partap Singh settled down in a house in Kaulsar near Baba Atal, in Amritsar, and for several years performed katha expounding the Holy Writ in front of the Akal Bung. A fine calligraphist, Partap Singh transcribed volumes of the Guru Granth Sahib, the most famous of them being the one still preserved in the Harimandir Sahib. This copy, completed in 1908, is written in very bold Gurmukhi characters on large sized 25" by 28" sheets of Kashmiri paper and is installed on the first floor of the Harimandir Sahib where it is used for the recital of akhand paths or unbroken readings of the Guru Granth Sahib. The entire volume, 1527 leaves, that is, 8054 pages, with double borders in red, blue and yellow, is written in Giani Pratap Singh's hand and is known as Vadde Baba Ji (largesized Holy Volume). The name of the scribe is mentioned at the end of the text, on a separate sheet. Volumes of the Holy Books transcribed by Giani Partap Singh are also preserved at Baba Atal and Takht Sri Hazur Sahib, Nanded. In 1902, Partap Singh joined Aitchison College, also known as Chiefs College, Lahore, as granthi and instructor. According to the records of the college, he was employed initially at a salary of Rupees 5 per month, which was later increased to Rupees 50 per month from 1904. He taught in this college as a Sikh religious teacher till his death in 1920.
Мұра
1916 жылдың тамыз айындағы "Панжаба Фаин" журналында жарияланған мәліметтерге сәйкес, ол Санатан Сингх Сабханың (сонымен қатар Амритар Сингх Сабха деп те аталады) алғашқы хатшысы болды. Ол сондай-ақ 1876 жылы тұңғыш рет жарық көрген "Акал Пракаш" сикх газетінің редакторы болды. Ол майор Эванс Беллдің "Пенджабтың қосылуы және Махараджа Дулип Сингх" кітабын панджаби тіліне аударғаны да айтылады. Пратап Сингх 1920 жылдың 20 шілдесінде Лахорда қайтыс болды. Пратап Сингхтің ұлы Картар Сингх Гиани Амритсарда заңгер болып жұмыс істеген, кейін Сикх Гурудвара сот комиссиясының мүшесі болды. Оның немерелері Хариндер Сингх Гиани мен Нариндер Сингх Гиани Чандигарх және Амритсардағы Пенджаб және Харьяна жоғары сотында заңгерлік қызмет атқарды. Оның шөбересі Харприт Сингх Гиани қазір Үндістанның Пенджаб және Харьяна жоғары сотында, сондай-ақ Англия мен Уэльсте адвокат және баристар ретінде қызмет етеді.
According to Panjaba Phain, August 1916 issue, he was the first secretary of the Sanatan Singh Sabha (also referred to as Amritsar Singh Sabha). He was also editor of the earliest published Sikh newspaper Akal Prakash, which made its first appearance in 1876. He is also said to have translated into Punjabi Major Evans Bell's book, The Annexation of the Punjab and Maharaja Duleep Singh. Pratap Singh died at Lahore on 20 July 1920. Pratap Singh's son Kartar Singh Giani was a lawyer at Amritsar and was later a member of the Sikh Gurudwara Judicial Commission. His grandsons Harinder Singh Giani and Narinder Singh Gyani were lawyers practicing in the Punjab and Haryana High Court at Chandigarh and Amritsar. His great grandson Harpreet Singh Giani is an advocate and a barrister currently practicing in the Punjab and Haryana High Court in India and in England and Wales.