Доминик Дука: Чехия католик архиепископы және кардиналы
Dominik Duka
Доминик Дука – чешский католический кардинал, архиепископ Праги (2010-2022) и епископ Градец-Кралове. Биография, карьера и служение в Ордене Святого Лазаря.
Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Мазмұны
Кіріспе
Доминик Ярослав Дука, О. П. (туған 26 сәуір 1943) – Праганың чех католик архиепископы және кардинал (1943 жылы туған).
Czech Catholic Archbishop of Prague and cardinal (born 1943)
Доминик Ярослав Дука, О. П. (26 сәуір 1943 жылы туған) – Католик шіркеуінің чех дін қызметкері, 2010 жылдан 2022 жылға дейін Прага архиепископы қызметін атқарды. 2012 жылы кардинал дәрежесіне ие болды. Дука 1998 жылдан 2010 жылға дейін Градец Кралове епископы болды. 2012 жылдан 2021 жылға дейін ол Иерусалимнің Киелі Лазарь әскери және госпитальдік орденінің Орлеан бағыныштылығының рухани қорғаушысы және бас капелланы болды.
Dominik Jaroslav Duka, O. P. (born 26 April 1943) is a Czech prelate of the Catholic Church who served as Archbishop of Prague from 2010 to 2022. He was made a cardinal in 2012. Duka served as Bishop of Hradec Králové from 1998 to 2010. He was the spiritual protector and chaplain general of the Orléans obedience of the Military and Hospitaller Order of Saint Lazarus of Jerusalem from 2012 to 2021.
Алғашқы жылдар
Дука 1943 жылғы 26 сәуірде Богемия және Моравия протекторатындағы (қазіргі Чехия) Градец-Кралове қаласында дүниеге келген. Оның әкесі Екінші дүниежүзілік соғыста одақтас күштер үшін шайқасқан, кейіннен 1950-ші жылдары Чехословакияда тұтқындалған әскери шенеунік болған. 1986 жылдан 1998 жылға дейін Богемия және Моравиядағы доминикандықтардың провинциалды приоры қызметін атқарды. 1990 жылдан 1998 жылға дейін Оломоуц қаласындағы Палацкий университетінің теология факультетінде «Киелі кітапқа кіріспе» және «Библиялық антропология» пәндерін оқытты. Дуканың басты мәселелерінің бірі – коммунистік режим тәркілеген шіркеу мүлкін қайтару мәселесі болды, ол толыққанды қайтарылмаған немесе шіркеуге өтемақы төленбеген. Чехия Еуропадағы Әулие Тақтымен (Holy See) келісімшартты ратификацияламаған соңғы елдердің бірі. 2011 жылғы 23 желтоқсанда Дука Вацлав Гавелдің қоштасу рәсіміне төрағалық етті.
Duka was born on 26 April 1943 in Hradec Králové in the Protectorate of Bohemia and Moravia (now in the Czech Republic). His father was an army officer who fought for the allied forces in World War II, based at RAF Cosford, who was later imprisoned in Czechoslovakia in the 1950s. From 1986 to 1998 he was Prior Provincial of the Dominicans in Bohemia and Moravia. From 1990 to 1998, he was a lecturer in the Faculty of Theology at Palacký University in Olomouc, teaching Introduction to Sacred Scripture and biblical anthropology. One of Duka's chief concerns was the long standing issue of the restitution of church property, which had been confiscated by the communist regime and which was either never fully returned or for which the church never received compensation. The Czech Republic is one of the last countries in Europe not to have ratified a treaty with the Holy See. On 23 December 2011, Duka presided at the funeral liturgy of Václav Havel.
Кардинал
2012 жылдың 18 ақпанында Дука Санти Марчеллино және Пьетро шіркеуінің кардинал-священнигі болып тағайындалды. 2012 жылдың 21 сәуірінде ол ғибадат етушілердің институттары және апостолдық өмірдің қоғамдары жөніндегі Конгрегация мен Әділет және бейбітшілік жөніндегі Пап кеңесінің мүшесі болып тағайындалды. Дука 2013 жылы Папа Францис сайланған пап конклавына қатысқан кардинал сайлаушылардың бірі болды. Дука «Неке және отбасы туралы он бір кардиналдың ойлары» атты кітапқа үлес қосты, онда шіркеу басшылары некеге қатысты шіркеу ережелерін сақтауға және неке мен отбасы туралы католик білімін нығайтуға шақырылды. Бұл кітап 2015 жылдың қазан айында отбасы мәселесі бойынша өткен дүниежүзілік епископтар синодынан бұрын жарық көрді. 2016 жылдың мамырында Дука папаның босқындар дағдарысын толыққанды түсіне алмайтынын, себебі ол еуропалық емес деп мәлімдеді. Дука Еуропаға мұсылман иммиграциясына қарсы жиі сөйледі және мұсылмандар халықтың бес пайызынан кем болған жағдайда ғана «қауіпсіз» деп есептелетінін айтты. 2016 жылы Халик Дуканы пападан алшақтағаны және Чехия президенті Милош Земанмен тым жақын болғаны үшін сынады. Олар Ислам және оның «зорлыққа бейімділіктері» туралы пікірде келіспеді. Халик 2016 жылдың қазан айында Дуканы президент Милош Земаннан жоғары мемлекеттік награданы қабылдағаны үшін де сынады. Právo газетіне берген сұхбатында: «28 қазан ұлттық мерекесінде Милош Земан Доминик Дукаға Милош Земанды қолдағандығы үшін медаль берген кезде, мен бұрынғы Папаның сөздерін еске алдым – ол кардинал Ришельенің өлімі туралы пікір білдірген. Егер Құдай бар болса, кардинал Оған көп нәрсені түсіндіруі керек болады; егер Құдай болмаса, кардинал өзінің жұмысын өте жақсы атқарды. Мен Милош Земаннан сыйлық қабылдаудан ұялар едім. Бірақ кардинал Дука ешқашан қайтуға батылы жетпейтін пойызға отырған сияқты. Бұл мені қынжырлатады» деді. 2018 жылдың ақпанында чехиялық католик мирян тобы Папа Франциске хат жазып, Дуканың Вацлав Клаус, Милош Земан және Томио Окамура сияқты чехиялық саясаткерлермен жақын байланысы туралы алаңдаушылық білдірді және 75 жасқа толғандықтан 2018 жылдың сәуірінде өтініш берген кезде Дуканың бас архиепископ ретіндегі өкілеттігін ұзартуға қарсы болды. 2022 жылдың 13 мамырында Папа Франциск оның архиепископтық қызметтен бас тартуын қабылдады.
On 18 February 2012, Duka was made cardinal priest of Santi Marcellino e Pietro. On 21 April 2012, he was appointed a member of the Congregation for Institutes of Consecrated Life and Societies of Apostolic Life and the Pontifical Council for Justice and Peace. Duka was one of the cardinal electors who participated in the 2013 papal conclave that elected Pope Francis. Duka contributed to a book Eleven Cardinals Speak on Marriage and the Family which urged fellow church leaders to maintain the church's rules regarding marriage and strengthen Catholic education about marriage and family life. The book was released before the world Synod of Bishops on the family in October 2015. In May 2016, Duka claimed that the pope could not fully understand the refugee crisis because he is not from Europe. Duka has frequently spoken against Muslim immigration into Europe and has said that Muslims can only be considered a "safe presence" if they make up less than five percent of the population. In 2016, Halík criticized Duka for allegedly dissociating himself from the pope and for being too close to the Czech president Miloš Zeman. They disagree on Islam and its "violent tendencies". Halík also criticized Duka in October 2016, for accepting the highest state award from President Miloš Zeman, telling Právo: "On the 28 October national holiday, when Miloš Zeman was bestowing a medal on Dominik Duka for his support for Miloš Zeman, I remembered the words a former Pope, who commented on the death of Cardinal Richelieu — He said if God exists, the cardinal will probably have a lot to explain to him; if God does not exist, the cardinal did his job perfectly. I would be ashamed to accept an award from Miloš Zeman. However, Cardinal Duka seems to have got on a train he will never have the courage to leave. This makes me sorry." In February 2018, a group of Czech Catholic laymen wrote a letter to Pope Francis, expressing concern about Duka's closeness to Czech politicians including Václav Klaus, Miloš Zeman and Tomio Okamura, and urging him not to extend Duka's term as archbishop when he submitted his resignation as required upon turning 75 in April 2018. On 13 May 2022, Pope Francis accepted his resignation as archbishop.