Кіріспе
Манхэттендегі солтүстік-оңтүстік даңғыл, Нью-Йорк қаласы. Лексингтон даңғылы, көбінесе "Лекс" деп қысқартылады, Нью-Йорк қаласындағы Манхэттеннің шығыс жағында орналасқан. Бұл даңғыл шығыс 131-ші көшеден басталып, шығыс 21-ші көшедегі Граммерси паркіне дейін оңтүстікке қарай бір бағыттағы қозғалысты қамтамасыз етеді. Өзінің 9 километрлік, 110 блоктан тұратын жолы бойында Лексингтон даңғылы Гарлем, Карнеги төбесі, Жоғарғы Шығыс жақ, Мидтаун және Мюррей төбесінен өтіп, Граммерси паркіне тікелей бағытталған. Граммерси паркінен оңтүстікке қарай, бұл бағыт Ирвинг Плейс ретінде 20-шы көшеден шығыс 14-ші көшеге дейін жалғасады. Лексингтон даңғылы 1811 жылғы Комиссарлар жоспарына енген көшелердің қатарында болмағандықтан, оған перпендикуляр келетін көшелердің нөмірлері жоспардың бастапқы бөлігі болған даңғылдардағыдай жүздік сандардан басталмайды.
Lexington Avenue, often colloquially abbreviated as "Lex", is an avenue on the East Side of Manhattan in New York City. The avenue carries southbound one way traffic from East 131st Street to Gramercy Park at East 21st Street. Along its 5.5 mile (9 km), 110 block route, Lexington Avenue runs through Harlem, Carnegie Hill, the Upper East Side, Midtown, and Murray Hill to a point of origin that is centered on Gramercy Park. South of Gramercy Park, the axis continues as Irving Place from 20th Street to East 14th Street. Lexington Avenue was not one of the streets included in the Commissioners' Plan of 1811 street grid, so the addresses for cross streets do not start at an even hundred number, as they do with avenues that were originally part of the plan.
Тарих
Лексингтон даңғылы мен Ирвинг-плейс 1832 жылы заңгер және жылжымайтын мүлік дамытушы Сэмюэл Рэгглз Нью-Йорк штатының заң шығару органына 14-ші және 30-шы көшелер арасындағы, бұрынғы Үшінші және Төртінші даңғылдардың арасында жаңа солтүстік-оңтүстік даңғыл құруға рұқсат беру туралы өтініш жасады. Рэгглз бұл аймақта жер сатып алып, оны жеке саябақ – Gramercy Park айналасында қала үйлерінен тұратын жоспарланған қалашық ретінде дамытып жатты. Ол сондай-ақ Юнион-сквер маңындағы жерді дамытып, жаңа жолдың осы учаскелердің құнын арттыруын қалады. Заң қабылданды, ал жаңа көшенің бойындағы жердің көп бөлігінің иесі болғандықтан, Рэгглз оның құрылысының басым бөлігіне төлеуге міндеттелді. Рэгглз 1833 жылы ашылған, 20-шы көшеден төменгі бөлігіне өзінің досы Вашингтон Ирвингтің есімін берді. Үш жыл өткен соң, 1836 жылы ашылған солтүстік бөлігіне Америка Тәуелсіздік соғысындағы Лексингтон шайқасының құрметіне ат қойылды. 1899 жылы Лексингтон даңғылында Нью-Йорк қаласында жылдамдықпен жүргені үшін алғашқы рет тұтқындау орын алды. Велосипедтегі патрульдік полицей такси жүргізушісі Джейкоб Германды басып алды, ол даңғыл бойымен "бесаңдықпен" жылдамдықпен келе жатқан еді. Лексингтон даңғылының Шығыс 42-ші көшеден жоғары орналасқан бөлігі Нью-Йорк метрополитенінің IRT Лексингтон даңғылы желісімен бірге қайта жаңартылды. Көше кеңейтіліп, метро желісі 1918 жылдың 17 шілдесінде пайдалануға берілді. 1955 жылы даңғылдың кейбір бөліктері кеңейтілді, бұл Лексингтон бойындағы бірнеше ғимараттардың қасбеттерін мәжбүрлеп алуды талап етті. Лексингтон даңғылы 1960 жылдың 17 шілдесінен бері бір бағытты (қала орталығына қарай) қозғалысқа ие. 2007 жылы Нью-Йоркте болған будың жарылысы 41-ші көшедегі даңғылдың астынан ыстық будың гейзерін шығарды, нәтижесінде бір адам қаза тауып, 40-тан астам адам жарақат алды.
Танымал мәдениетте
Лексингтон даңғылы 1955 жылы түсірілген «Жеті жылдық қышу» фильміндегі классикалық американдық кино сәтінің бір бөлігі болды, онда Мэрилин Монро ең әйгілі сахнасын түсірді. Лоу Лексингтон театрының алдындағы метро торының үстінде тұрғанда, оның юбкасы төменнен соққан желдің әсерінен көтерілді. Фильмде театрдың фонындағы кадрлар көрсетілгенімен, 1954 жылдың 15 қыркүйегінде Лексингтон даңғылы мен 51-ші көшенің қиылысында түсірілген метро кадрлары көбінесе жарнамалық трюк болды; кадрлар студияда қайта түсірілді, екеуі де фильмде қолданылды. Бұл көше «1408» фильмінде де көрсетілген. Элтон Джонның «Island Girl» әні, 1976 жылы жарық көрген «Rock of the Westies» альбомының бірінші синглында осы көше туралы айтылған.