Кіріспе

Сакеллариос тегі бар адамдар. Сакеллариос (σακελλάριος) немесе сакеллариус – үкімет немесе мекемеде әкімшілік және қаржылық міндеттерге жауапты лауазым иесінің атағы (сақ. sakellē немесе sakellion, "қалта, қазына"). Бұл атақ Византия империясында түрлі қызметтер үшін қолданылған және Шығыс Православ шіркеуінде бүгінге дейін қолданылып келеді.

Азаматтық әкімшілік

Бірінші сакеллариос император Зенон тағайындаған азат етілген Пауыл болды (474–491 жылдары билік құрған). Сондықтан, сакеллариос әдетте сакеллионның (немесе сакелла, сакелла) басшысы болған деп есептеледі, бұл термин ерте византиялық дереккөздерде "қазына", атап айтқанда "ақша" мағынасында кездеседі, vestiarionнан өзгеше, ол заттарды сақтауға арналған. Терминнің шығу тегіне қарамастан, ерте византиялық кезеңнің (V–VII ғасырлар) сакеллариоиі тікелей қаржы мәселелерімен байланысты емес. Керісінше, олар императордың жатын бөлмесімен (коитон) байланысты болған сияқты, spatharios немесе koubikoularios сияқты сарайлық лауазымдарды иеленген, ал кейбір лауазым иелеріне қаржылық емес міндеттер жүктелген: император Гераклий (610–641 жж.) сакеллариос Теодор Тритрийді арабтарға қарсы күресуге тағайындады, ал тағы бір сакеллариос II Констанс (641–668 жж.) тұсында Максим Исповедниктің ісін тексерді. Тек VIII ғасырдың басында ғана сакеллариоилер қазынашылар ретінде тікелей айтылады. 843 жылғы Тактикон Успенскийде сакеллариос салық бюроларының (секрета) бас бақылаушысы болды, нотариустар әр бөлімдегі лауазым иесіне есеп берді. Осы кезеңнен бастап сакелион бөлімінің басшысы chartoularios tou sakelliou аталды. Он бірінші ғасырдың соңынан бастап оған "мега" ("үлкен") префиксі қосылды. Бұл лауазым кем дегенде 1196 жылға дейін сақталды, бірақ біраз уақытқа дейін Алексий I Комнен (1081–1118 жж.) тұсында мегас логариаст лауазымына біріктірілген болуы мүмкін.

Дін басқару

Император сарайының әдет-ғұрыптарын ұстанған Константинополь патриархатының өзіне сакеллион болды. Патриархтың сакеллариосы, әкімшілік лауазым иесі сияқты, қазынашылық функциясын жоғалтты. Он бірінші ғасырдың соңына қарай, бұл шіркеу лауазымы Константинополь монастырларына сыйлықтарды бақылауды және оларды басқаруды өз міндетіне алды. Сонымен бірге, ол "мега" префиксін алды және мега скеуофилаксты патриархаттың екінші ең маңызды лауазымды тұлғасы ретінде ығыстырды. Он үшінші ғасырға қарай, мега сакеллариос институты провинциялық епископтықтарда да көшірілді.