Кіріспе

Лагос-де-Морено (ˈlaɣos ðe moˈɾeno) – Мексиканың Халиско штатындағы қала және муниципалитет. Лагос Лос-Альтос-де-Халиско аймағында, Латын Америкасының ең дамыған аймақтарының бірі – Бахио макрорегионында орналасқан. Лагос-де-Морено көптеген жазушылар мен ақындардың туған жері болғандықтан, кейде «Жалисконың Афинасы» деп аталады. Лагос-де-Морено 1563 жылдың 31 наурызында Андалусиялық конкистадор Дон Эрнандо Мартел құрған Вилла-Санта-Мария-де-лос-Лагос ретінде негізделді. Бұл қала көптеген малшыларды тартқан аймақтың экономикалық және мәдени орталығы болды. 1600 жылға қарай аймақта 20 000-нан астам ірі қара мал өрілді. Санта-Мария физикалық және мәдени тұрғыдан өсуін жалғастырды, ал 1800 жылдары қала мәртебесіне көтеріліп, Педро Мореноның құрметіне Лагос-де-Морено деп аталды. Лагос-де-Морено бірнеше маңызды саяси құжаттарға қол қойылған орын болды, олардың ішінде байланыссыз, бірақ бірдей аталатын Лагос келісімдері бар. XIX ғасырдың екінші жартысында қалада өнер гүлденді, бірақ бұл әдеби өркендеу Мексика революциясынан кейін, әсіресе 1940 жылдары азайып қалды. Соңғы кезде Лагос-де-Морено бай тарихы мен сәулетінің арқасында маңызды мәдени және туристік орталыққа айналды, оның кейбір нысандары әлі де XVII ғасырдан сақталған. 2020 жылғы халық санауы бойынша қаланың халқы 111 569 адамды құрады, бұл оны Халиско штатындағы ең ірі 6-шы қалаға айналдырды. 2020 жылы муниципалитетте 172 403 адам тұрды. Оған көптеген шағын ауылдық елді мекендер кіреді, олардың ішіндегі ең ірілері – Пасо-де-Куаранта (Сан-Мигель-де-Куаранта) және Лос-Азулитос.

Этимология

Конкистадор Эрнандо Мартел Лагос-де-Мореноға бастапқы атауын – Вилла-де-Санта-Мария-де-лос-Лагос (Көлдердегі Әулие Мария қаласы) берді. Қаланың аты қала тұрғындары таңдаған қамқоршысы Әулие Мариядан және бұрын аңғарға шашыраңқы орналасқан көптеген көлдерден шыққан. Қала 1829 жылдың 9 сәуірінде мексикалық тәуелсіздік батыры Педро Мореноның құрметіне Лагос-де-Морено деп қайта аталды, ол осы қалада дүниеге келген.

Испандықтарға дейінгі дәуір

Лагос де Мореноның тарихы шамамен 1028 ж.б. Ахнувик VII-нің Печичитлан немесе Тезизиатлан қаласын негізін қалауымен басталады. Содан кейін қала Чичимекатллалли билігінің астанасы болды.

Топография

Лагос-де-Морено теңіз деңгейінен 1,942 метр (6,371 фут) биіктікте жатыр. Лагос Лос-Альтос-де-Халиско аймағында, Латын Америкасының ең дамыған аймақтарының бірі – Бахио макрорегионында орналасқан.

Көлік

Қала бұрын Франсиско Примо де Вердад ұлттық әуежайымен қамтамасыз етілген. Ең жақын әуежай – Дель Бахио халықаралық әуежайы (IATA: BJX), ол Силао, Гуанахуато қаласының жанында, бір сағаттық жерде орналасқан.