Кіріспе
Nunc pro tunc (ағылшынша аударма: "қазір сол кезде") – Ұлыбританияда пайда болған, қазір басқа елдерде де қолданылып жүрген латынша заң термині. Әдетте, nunc pro tunc шешімі бұрынғы қате шешімді түзету үшін кері күшпен қолданылады.
Nunc pro tunc (English translation: "now for then") is a Latin expression legal term originating in Great Britain, now in common use in other countries. In general, a ruling nunc pro tunc applies retroactively to correct an earlier ruling.
Құқықтық анықтама
Nunc pro tunc «шешім немесе құжат бұрынғы күшінде болғандай, ертерек күні тіркелген немесе жазылған күшке және әсерге ие болу үшін» қолданылуы мүмкін. Мұндай тәртіп 1388 жылдан бастап Court of Chancery (Канцлерлік сот) ішінде пайда болған. 1805 жылы Лорд-канцлер Лорд Элдон былай деді: «Сот өзінің ресми құжаттары арқылы тек сол кезде істегенін қазір жасап отырғанына көз жеткізсе, nunc pro tunc жарлық шығарады». Nunc pro tunc оларды жасауға белгіленген мерзім өткеннен кейін рұқсат етілген әрекеттерге де қолданылуы мүмкін. Мысалы, мұрагерлік ісін қарастырғанда, егер жер, кен байлықтары сияқты мүліктер соңғы шешім немесе бұйрық шығарылғаннан кейін табылса, nunc pro tunc бұйрығы арқылы табылған мүліктер мұрагерлікке қосылып, олардың қалай бөлінуі тиіс екені нақтыланып беріледі. Сондай-ақ, сот хатшысы мемлекеттік тізілімде жазба қатесі жасаған жағдайда, nunc pro tunc бұйрығы сот ісін жүргізудің және тараптар арасындағы келісімдердің дұрыс көрсетілуін қамтамасыз ету үшін тізілімді түзете алады.
Корпоративтік өтінім
Корпорация жеке тұлға тарапынан құрылған болуы мүмкін, бірақ Америка Құрама Штаттарында корпорация жеке тұлға болмаса да, заң бойынша жеке тұлғаның құқығына ие болғандықтан, оның құрылтайшысы банкротқа ұшырауы мүмкін, ал корпорацияның активтері төленбеген салықтарды өтеу үшін тәркіленуі мүмкін. Егер біреу салық органынан осы активтерді сатып алса және корпорацияның негізі басқа қолға өтсе, активтерді сатып алған адам корпорацияның негізін де сатып ала алады, содан кейін тиісті корпоративтік франшиза салығын төлегеннен кейін, ол адам корпорацияның бастапқы активтерімен бірдей бастапқы корпорация екенін мәлімдей алады.
Ішкі кіріс қызметі
Кейбір салық төлеушілер Ішкі Кірістер Қызметіне (IRS) салық декларацияларын немесе басқа да құжаттарды тапсырады, олардың бетіне "nunc pro tunc" деп мөр басылған немесе жазылған болады. Бұл салық төлеушілер "nunc pro tunc" деген сөз тіркесінің салық заңдары бойынша олардың федералды табыс салығы бойынша жауапкершілігін немесе басқа да міндеттемелерін азайту, жою немесе қандай да бір жолмен өзгерту үшін құқықтық әсерге ие екенін мәлімдейді. IRS-ке сәйкес, мұндай пікір "негіссіз" болып есептеледі және 5000 доллар айыппұл салуға әкеп соғады. IRS-ке ұсынылған салық декларациясына немесе басқа құжатқа "nunc pro tunc" деген сөз тіркесін немесе осыған ұқсас аргументтерді қосудың ешқандай құқықтық күші жоқ.
Сот ісі
Нұнк про тунк – бұрынғы сот шешіміндегі кеңсе қатесін, соттық емес қателікті түзететін соттың іс-әрекеті. Нұнк про тунк соттың толық өкілеттігін жоғалтқаннан кейін де қол қойылуы мүмкін. Апелляциялық сараптама үшін, дұрыс ресімделген нұнк про тунк шешімі әдетте апелляциялық мерзімдерді ұзартпайды.
Католик шіркеуі
Католик шіркеуінде епископтың отставкасы көбінесе Киелі Тақтан nunc pro tunc қабылданады, яғни ол алдын ала қабылданады, бірақ Папаға сол епархияға жаңа епископты іздеуге және тағайындауға біраз уақыт керек болады. Жаңа тағайындалу туралы жариялау әдетте бұрынғы епископтың отставкасын толық қабылдаумен бірге жасалады.
Нассау округі
Насау округінің сот жүйесінде сотталғандарға заң бойынша тиіс емес уақытты есепке алу үшін кеңінен қолданылады, осының нәтижесінде олар түрмеден ертерек шығарылады.