Кіріспе

Польша маршалы

Михал Рола Жимиерский (4 қыркүйек 1890 – 15 қазан 1989) – жоғары дәрежелі польшалық коммунистік партия жетекшісі, коммунистік әскери қолбасшы және НКВД құпия адамы. Ол Польша маршалы қызметіне тағайындалды және 1945 жылдан өліміне дейін осы лауазымда болды.

Ерте өмір

Рола Жимиерски Михаль Лыжвински ретінде Австрия үкімшілігі тұсында Краковта теміржол кызметкері Войцех Лыжвинскинің отбасында дүниеге келді. Ол "Zarzewie" ұйымына қосылып, кейін Польшаның атқыштар жасағына қатысты. 20 жасында 1910 жылы Ягеллон университетінің құқық факультетіне түсті, бірақ бір жыл өткен соң әскерге шақырылды.

Бірінші дүниежүзілік соғыс

1914 жылы Бірінші дүниежүзілік соғыс басталғанда, ол Польша легиондарына қосылды. Бастапқыда 1-бригаданың рота және батальон командирі болып қызмет етті. Жимиерский Ласки және Аниэлин шайқастарында, сондай-ақ Демблин бекінісі маңында шайқасты, онда 1914 жылдың 23 қазанында ауыр жарақат алды. 1915 жылдың жазында майор шеніне көтерілгеннен кейін, ол Польша әскери ұйымының командирі болды. 1917 жылғы Ант дағдарысынан кейін ол австро-венгр армиясынан подполковник шенімен отставкаға шығып, Краковқа оралды, онда Краков сауда мектебін бітірді. Кейіннен ол Польшаның қосымша корпусындағы 2-ші жаяу әскер полкінің командирі болды. 1918 жылдың ақпан айында Брест келісіміне қол қойылғаннан кейін, ол 2-ші легион бригадасының көтерілісін және Рараньча шайқасында майданды бұзуын бастады. Содан кейін ол бұл құраманың басшылығын генерал Йозеф Галлерге тапсырды. Майдан өткеннен кейін, ол полковник шеніне көтеріліп, Ресейдегі поляк екінші корпусының штаб бастығы болды. 1918 жылдың мамырында Каниов шайқасынан кейін корпусты немістер қарусыздағаннан кейін, ол Ресейдегі Польша әскери ұйымында басшылық лауазымдарда қызмет етті. Ол 4-ші поляк атқыштар дивизиясының 2-ші жаяу әскер полкінің командирі болды.

Польша-Кеңес соғысы

1918 жылы қайта құрылған Польша армиясына қосылды. 1919 жылдың наурыз айында Цьеханув әскери округінің командирі болып тағайындалды. 1919 жылдың тамызында Бірінші Силезия көтерілісінің басталуына орай, ол Силезия көтерілісі жөніндегі Жоғарғы Бас қолбасшылықтың бөлімшесінің басшысы болып тағайындалды, оның міндеті Жоғарғы Силезиядағы көтеріліс әрекеттерін басқару болды. Польша-Совет соғысы кезінде Березина өзені маңындағы фронттың бір бөлігін басқарды. Ол 2-ші бригаданың, содан кейін 2-ші Легиондық жаяу әскер дивизиясының командирі болды. Осы соғыс кезеңіндегі көрсеткен ерлігі үшін Virtuti Militari V класымен марапатталды.

Соғыстан кейінгі кезең

Соғыстан кейін ол Парижге жіберілді, онда Сен-Сир әскери арнайы мектебін бітірді. Содан кейін француз бас штабында тағылымдамадан өтті. Қайтып оралғаннан кейін генерал шеніне көтерілді. Жимиерский Варшавада Польша армиясының әкімшілік басшысының орынбасары болып қызмет етті. Жимиерский Қару-жарақ жөніндегі армиялық басқарманың бастығының орынбасары болып тағайындалды, онда ол әскери істер министрлігіне қаржы және әскери техника сатып алу мәселелері бойынша жауапты болды. "Жоғары басшылықтағы өте жақсы офицер, талантты, өте адал, өте белсенді, офицерлер корпусының тамаша тәрбиешісі, өте жақсы әкімші, үлкен бастамашылдығы бар". 1926 жылғы төңкеріс кезінде ол Станислав Войцеховскийдің демократиялық жолмен сайланған үкіметін қорғады. Төңкерістен кейін, 1927 жылы, маршал Юзеф Пилсудскийдің жаңа санация режимі оны пара алу және талан-таражға салумен айыптады. Ресми тергеуден кейін ол әскери соттың алдында қаралып, қарапайым сарбазға төмендетілді, әскерден шығарылды және бес жылға бас бостандығынан айырылды. Кароль Попиел кейіннен Жимиерскийді сыбайлас жемқорлықпен айыптауы Юзеф Пилсудскийдің саяси кек алуы екенін және Владыслав Сикорскийді жанама түрде беделсіз ету мақсатында жасалғанын мәлімдеді. 1931 жылы босатылғаннан кейін Жимиерский Францияға кетті. Ол Кеңес Одағының құпия қызметіне тартылып, Франко-Польша одағы туралы ақпарат жеткізгені үшін жақсы жалақы алатын құпия агентке айналды. Польшаның Коммунистік партиясына қосылды. 1938 жылы Ұлы тазалау кезінде Сталин Польша коммунистік партиясын (КПП) таратуды бұйырғанда, оның Мәскеумен құпия байланысы үзілді. "Рола" псевдонимімен нацистік Германияның Гестапо құпия полициясымен кеңес өкілдері арасында байланыс жасады. 1943 жылы Кеңес үкіметінің бұйрығымен коммунистік және Кеңес тарапынан қолдауға ие болған Гвардия Лудованың қолбасшысының орынбасары, ал 1944 жылдан бастап Армия Лудованың қолбасшысы болып тағайындалды. Коммунистер қолдаған Польшаның Ұлттық азаттық комитеті оны генерал шеніне көтерді және Кеңес Одағымен бірге соғысқан Польша армиясының бас қолбасшысы болды. Польша Республикасының Уақытша үкіметінде (Rząd Tymczasowy Rzeczypospolitej Polskiej, 1945 жылдың қаңтар-маусым аралығында) Қорғаныс министрі болды. 1945 жылдың 3 мамырында Польша маршалы шеніне көтерілді. 1946 жылдан бастап Жимиерский Мемлекеттік қауіпсіздік комиссиясының басшысы болды. Ол бұрынғы қарсылық күресшілеріне, поляк 2-ші корпусының мүшелеріне және коммунистік емес саясаткерлерге қарсы репрессияларға, сондай-ақ Польшаның бостандық және тәуелсіздік күресшілеріне қарсы поляк армиясын орналастыруға, сондай-ақ ОУН УПА-ға қарсы "Висла" операциясы кезінде украиндық отбасыларды тұтқындауға жауапты болды. 1949 жылға дейін ол Ұлттық қорғаныс министрі лауазымын да атқарды. Осы жылы оның орнын Польшада туған Кеңес Одағының маршалы Константин Рокоссовский басты. Ол Польша маршалы атағын алып, 1956 жылға дейін осы лауазымда болды. Польшада Болеслав Бирут ұйымдастырған сталиндік тазалаулардың салдарынан Жимиерский 1952 жылы тұтқындалды. Алайда, ол 1955 жылы ешқандай айып тағылмай босатылды. 1956 жылы Польша үкіметі оны оңалтты. Польшадағы сталиндік режим аяқталғаннан кейін ол әртүрлі лауазымдарды атқарды, соның ішінде Польша Ұлттық Банкінің 1956-1967 жылдар аралығында бас директорының орынбасары және ZBoWiD (Польшалық соғыс ардагерлерінің ұйымы - Бостандық және демократия үшін күресушілер қоғамы) құрметті төрағасы болды. Ол сондай-ақ Польша Біріккен Жұмысшылар партиясының мүшесі болды және Войцех Ярузельский Польшада әскери жағдайды енгізгеннен кейін Жимиерский оның Орталық комитетінің және Ұлттық бірлік фронтының мүшесі болды. 1989 жылдың 15 қазанда Варшавада қайтыс болды және Польша маршалы шеніне ие болған соңғы адам болды. Ол Варшавадағы Повузки әскери зиратында толық әскери құрметпен жерленді. Жимиерскийдің қабірін екі рет белгісіз адамдар қорлады.