Кіріспе

Ирланд-американдық дәрігер, әскери қызметкер және мемлекет қайраткері (1741–1804)

Уильям Ирвин (3 қараша 1741 – 29 шілде 1804) – Пенсильвания штатының Карлайл қаласынан шыққан ирланд-американдық дәрігер, әскери қызметкер және мемлекет қайраткері. Ол Америка революциясына көңіл білдіріп, Америка революциялық соғысында британдықтарға қарсы күреске дейін Корольдік теңіз флотының кемелік хирургі ретінде медициналық тәжірибе жинады. 1770 жылдары американдық колониялар мен британ үкіметі арасындағы қарым-қатынас шиеленіскен кезде Ирвин революциялық идеяларды қолдап, олармен бірікті. Одан кейін ол Америка революциялық соғысында бригадир генерал болып қызмет етті және батыс майданында болды. Соғыстан кейін ол Континенталдық конгресте қызмет етті, сондай-ақ Пенсильваниядағы Виски бүлігін тоқтатуға белсенді қатысты. Ол Пенсильвания штатынан Конгресте бір мерзім қызмет етті және штаттың басқа да қоғамдық істеріне қатысты.

Ерте өмір

Ирвин шотланд-ирландтық, пресвитериандық отбасында дүниеге келген. Ол Ирландия Корольдігінің Ферманаг графтығындағы Эннискиллен қаласының жанында туған. Оның шотланд-ирландтық тегі мен пресвитериан діні бастапқыда колониялық Американың ағылшын тіліндегі әлеуметтік ортасында кедергі болып табылды. Ол Дублин Тринити колледжін бітірген, онда доктор Джордж Клегорн басшылығымен медицина және классикалық әдебиетті оқыған, ол кейін Ирвиннің медицинадағы біліктілігін және білімін растады. Содан кейін ол француз және үнді соғысы кезінде британдық әскери кемесінде кемелік хирург қызметін атқарды. 1763 жылы ол Америкадағы британдық колонияларына көшіп, Пенсильвания штатының Карлайл қаласына қоныстанды. Сол жылы ол 1764–1766 жылдары өткен штаттық революциялық конвенттерге делегат болды. 1772 жылы ол Карлайлдың көрнекті азаматы Роберт Каллендердің қызы Энн Каллендерге үйленді, оны Ирвин жоғары бағалап, бірінші ұлын оның құрметіне атады. Ирвиннің екі бауыры болды: Континенттік армияда офицер болған Эндрю және генерал Чарльз Лидің дивизиясында дәрігер және хирург болған Мэтью. Оның ұлы Каллендер, әкесі Уильям 1804 жылы қайтыс болғаннан кейін, әскери жабдықтарды басқарушы болып іске кірісті. 1812 жылы ол армияның сатып алу комиссары болды. Оның екінші ұлы Уильям 1808 жылы жеңіл артиллерия капитаны болып әскерге қабылданды және кейін 1812 жылғы соғыста шайқасты. Ирвиннің кіші ұлы Армстронг 1812 жылғы соғыста Пенсильвания штатының милициясының генерал-адъютанты болып қызмет етті. Армстронг 1817 жылы Форт Уорренде қайтыс болды. Әскери мансабының барысында Ирвин көп хат жазды және әскери хат алмасудан басқа, әйелі Энн мен балаларымен үнемі хабарласып тұрды.

Америка революциясы

Ирвин Америка революциялық соғысы кезінде Континентальдық армияда бригадир генерал болып қызмет етті және ол жиі хат алысқан генерал Джордж Вашингтонның қол астында қызмет етті. Ирвин Пенсильванияны Континенттік конгрессте (1787–88) және соғыстан кейін АҚШ-тың Өкілдер палатасында (1793–1795) өкілдік етті. Ол кеме хирургы болып қызмет етіп, Карлайлға қоныстанды. Ол Пенсильвания Ассамблеясына сайланды, ол оған 1776 жылдың қаңтарында 6-шы Пенсильвания полкін құру мақсатында полковниктік шен берді. Сол жылдың 16 маусымында ол көптеген офицерлері мен сарбаздарымен бірге Канадада, Шамплейн көліне қарсы шайқаста, Үш өзен шайқасында тұтқындалды және 6 мамырға дейін айырбасталмады. Лорд Корнуоллис 1781 жылдың қазан айында Йорктаунда капитуляциялап, шығыстағы ұрыстарды аяқтады және соғыстың көп бөлігін аяқтады, бірақ батыс шекарадағы қақтығыс жалғасты. Ирвин көп ұзамай шекарада тұратын американдықтардың армияның Детройтке қарсы экспедиция ұйымдастыруын және британдықтардың американдық үндістерге қарсы соғысқа қолдау көрсетуін тоқтатуды қалайтынын білді. Ирвин тергеу жүргізді, содан кейін 1781 жылдың 2 желтоқсанында генерал Джордж Вашингтонға хат жазып, былай деді: "Менің ойымша, үндістерді елге шабуыл жасаудан тоқтатудың жалғыз жолы – оларға бару. Бірақ тәжірибе көрсеткендей, олардың бос қалаларын өртеп жіберудің қажетті нәтижесі жоқ. Олар оңай қайта құра алады. Оларды іздеп барып жеңу керек, немесе олар қолдау алатын британдықтарды елінен толыққанды қуу керек. Менің ойымша, егер Детройт қиратылса, бұл елге уақытша жеңілдік әкелер еді". Вашингтон Ирвиннің пікірін қабылдады, британдықтарды Детройтте бейтараптандыру немесе батыстағы соғысты тиімді аяқтау үшін оларды қуу қажет екенін мойындады. Ирвин 1782 жылдың ақпанында Вашингтонға шабуыл жоспарының егжей-тегжейлі нұсқасын жіберді, онда шамамен 2000 адам, бес артиллериялық құрал және жабдықтау керуенімен ол Детройтке шабуыл жасап, басып ала алатынын көрсетті. Кейіннен Ирвин полковник Уильям Кроуфордты зейнетке шығудан шығып, Сандуски өзенінің бойындағы ауылдардағы үндістерге қарсы экспедицияны басқаруға көндірді, бұл Кроуфордтың қатыгездікпен өліммен аяқталды. Милиция әскерлері Эстониядан келген Балтық немісі, Джон Роуздың басшылығымен кері қайтып келді. Ирвин Форт Питте полковник Даниэль Бродхедтің орнын басып, командир болды. Ол қолбасшылықты алғаннан кейін, форттағы гарнизонның нашар жағдайына тап болды және кейіннен шағымданды. Форт Питке келгеннен кейін, ол фортты жылдық су тасқынынан қираған "ұйінділер жиынтығы" ретінде көріп, гарнизонының өте жай күйде екеніне қорқып қалды. 1781 жылдың 2 желтоқсанында генерал Вашингтонға жазған хатында Ирвин: "Мен ешқашан әскерлерді осылай өкінішті және бір уақытта қорқынышты көріністе көрген емеспін. Шындығында, мен келгенде олардың сыртқы түріне қарап, олардың солдат екеніне ешкім сенбеді" деді. Форттың тұруға жарамсыз екенін айтқан Ирвин Конгреске хат жазып, Огайо өзенінің бойындағы Чартиерс сағасының төменгі ағысында төрт миль жерде жаңа форт салуды ұсынды. Ирвин бұл жердің үш жағынан шабуылға ұшырамайтынын, төртінші жағында биік жердің жоқтығын және ұсынылған жердің арық пен Огайо өзенін бақылайтынын айтты. Конгресс банкротқа жақын болғандықтан Ирвиннің ұсынысын қабылдамады және оның басқа ұсыныстарын елемеді. Ирвин көп ұзамай Вашингтоннан 18 желтоқсанда жазылған жауап хат алды, онда ол "мүлдем таңқалмағанын", бірақ командалық даулар мен басқа да мүдделі тараптардың мәселелеріне байланысты жағдайды ескере отырып, бұл күтілгенін түсіндірді және осылайша, орын ауыстыру туралы шешім Конгресске тиесілігін айтты. Ирвин 1786 жылы Континенттік конгреске мүше болып сайланды және АҚШ үкіметінің штаттармен есеп айырысуын шешу үшін Джон Кин және Николас Гилманмен бірге тағайындалды. Ирвин Пенсильванияның қоғамдық өміріне қатысуын жалғастырды, соғыс ардагерлеріне сыйға берілген жерлерді бөлуді қадағалады және басқарды. Ол Конгресте екі мерзім қызмет етті, Пенсильванияның конституциялық конвенциясында жұмыс істеді және әртүрлі штаттар мен жаңадан құрылған федералды үкімет арасындағы қаржылық есептерді реттейтін комиссия кеңесінде болды. 1790 жылдары Ирвин жерді зерттеуде және Пенсильванияның батысындағы қалалардың шекараларын белгілеуде маңызды рөл атқарды. Ирвин Брокенстрау-Крик сағасының жанындағы бірнеше жер учаскелерін сатып алды, олардың кейбіреулерін ұлы Каллендерге сыйлады. Бұл аймақ жақын арада өсіп, Пенсильвания штатындағы Уоррен қаласына айналды. Ирвиннің үлкен ұлы Каллендер Ирвин жерді өңдеді, жақын жерде жалпы дүкен ашты және өзенге қарап тұрған тіктеуде әсем үй салды. Мүлік үш буынға созылған Ирвин ұрпақтарының үйі мен бизнес орталығына айналды. Каллендердің ұлы, доктор Уильям А. Ирвин (1803–1886) дүкенді кеңейтті және оттық қорыту зауыты, ара май зауыты, жүн тоқу зауыты және ақырында бірнеше мұнай ұңғыларын қосып, отбасылық бизнесті әртараптандырды. Осы жерде Ирвин отбасының мансабы мен өмірі келесі төрт буынға созылды. Ирвин Монтур аралы үшін Пенсильваниядан қызметі үшін марапатталған Ирвинге қарсы Вирджиниядан келген Чарльз Симс арасындағы жер дауына қатысқан Жоғарғы сот ісі Ирвин v. Симс'с Лессиде талапкер болды. Сот Симске бірауыздан жақсылық көрсетті, ол ертерек талап қойған. 1790 жылдың қыркүйегінде Ирвин Питтсбургтен Джон және Чарльз Уилкенспен "сатып алу және сату бизнесін жүргізу үшін" серіктес болды. Олардың көптеген инвестициялары ұн мен вискиге жасалды, олар негізінен Огайо және Жоғарғы Миссисипи аңғарларында сатылды. 1790 жылдардың соңында Ирвин тағы бір салық көтерілісіне жауап ретінде соңғы рет әскери рөлді иеленді. 1797 жылы Франция мен АҚШ арасындағы қарым-қатынас шиделеніп, американдық үкіметті әскери күшін жақсартуға және болашақта Квази соғысқа дайындалуға қажетті қаржы іздеуге итерді. Соғысты қаржыландыру үшін Конгресс үйлерге және басқа да мүлікке салық салды. Жаңа салық үйдің терезелерінің саны бойынша анықталғандықтан "терезе салығы" деп аталды. Жауап ретінде азаматтар осыны "Фрис көтерілісі" деп аталатын көтеріліске қатысты, ол негізінен Пенсильваниядағы голландтарды қамтыды. Кейбір салық жинаушылар қалалардан қуылды және тіпті түрмеге жабылды. Көтерілісті басу үшін президент Адамс әскерлерді қозғалып, жауапты адамдарды қамауға бұйырды. Ирвин Куакертаунға қарай бет алған компанияға қосылды. Ирвин достарына жазған хатында: "Уақыттың және жастың тозығы менің ісіме келгенде қиындық тудырады деп қорықпаймын". Бірақ оның қысымдарына қарамастан, Ирвин қиындықтарды жеңіп, үйде қауіпсіз оралды. Көтеріліс Ирвиннің соңғы әскери қызметі болды, бірақ ол әскеримен жұмысын жалғастырды. 1801 жылы ол Филадельфиядағы әскери дүкендердің бастығы болып тағайындалды. 1801 жылы Ирвин Цинциннати қоғамының президенті болып сайланды және өліміне дейін осы лауазымда қалды. efn|Ескі шведтер шіркеуі мен оның зираты Пенсильваниядағы ең көнесі саналады. Шіркеу 1698 жылы алғашқы швед қоныс салушылармен салынған. Бүгінде ол Ұлттық саяхаттар қызметі басқаратын ұлттық тарихи орын. Ирвиннің 1790 жылдардың басындағы хаттарында Карлайлдағы Дикинсон колледжінің қызметкерлері мен оқу бағдарламасы, Пенсильваниядағы ішкі су жолдарының жақсартуы, француз революциясының салдары және оның Питтсбургтен келген бизнес серіктері Чарльз және Джон Уилкинс кішімен бизнес кәсіптері туралы талқылаулар да бар. Оның көптеген хаттары, соның ішінде Ирвин Ньюболд қағаздары Пенсильвания тарихи қоғамында сақталған.