Кіріспе

Британдық өнертапқыш Джон Адриан Шепард Баррон OBE (23 маусым 1925 – 15 мамыр 2010). Ол Стоу мектебінде, Эдинбург университетінде және Кембридждегі Тринити колледжінде білім алған (бірақ экономиканың бірінші курсын толық аяқтамай оқуды тастаған). Екінші дүниежүзілік соғыс кезінде ол 159-шы парашюттік жеңіл полкінде қызмет еткен. Ақшаны өздігінен тарататын аппаратты ойлап табу идеясы оған ваннада жатқанда келді. Ол банктердің жұмыс уақыты мәселесін ойлап отырды, бір күні банк жабылып қалғаннан кейін келгенде ақша ала алмаған. Шепард Баррон шоколад автоматтарынан шабыттанғанын айтты: "Менің ойымша, әлемнің кез келген жерінде немесе Ұлыбританияда өз ақшамды алудың бір жолы болуы керек еді. Мен шоколад таратқыш идеясын ойладым, бірақ шоколадты қолма-қол ақшамен алмастыру керек болды". 1967 жылдың маусым айында Ұлыбританияның солтүстігіндегі Барклайс Банкінің Энфилд бөлімшесінің сыртында орнатылған алғашқы De La Rue автоматты ақша жүйесі (DACS) машинасы, "Барклейкэш" деп аталды. Ақшаны алғаш рет шығарған адам – Энфилд қаласының тұрғыны, бірнеше танымал телесериалдардағы рөлдерімен белгілі актер Рег Варни болды. Бұл құрылғы Ұлыбританиядан тыс алғаш рет 1967 жылдың қараша айында Цюрихте қолданылды. Ол "ақша автоматі" деп аталды. DACS машиналары чек сияқты маркерлерді (машина ішінде қалыпты чек өлшеміне дейін кесілген) пайдаланды, олар радиоактивті көміртек-14 қосылысымен сіңдірілген. Машина радиоактивті сигналды анықтап, оны пернетақтада енгізілген жеке идентификациялық нөмірмен (ПИН) салыстырды. Көміртек-14-тен шығатын қысқа қашықтықтағы бета-сәулесін оңай анықтауға болады, ал ол радиациялық қауіптің қабылданатындығын "осындай 136 000 чек жесеңіз ғана сізге әсер етеді" деп бағалады. Біраз уақыттан кейін түрлі бәсекелес ақша тарату жүйелері пайда бола бастады. Тағы бір шотландтық өнертапқыш Джеймс Гудфеллоу, Смитс Индустриес компаниясында жұмыс істеп, Чабб Локс компаниясынан жаңа ақша автоматін жасауды тапсырды. Энтони Дэвиспен бірге ол жаңа жүйені жасады, онда пайдаланушының ПИН-коды бір рет қолданылатын чектерде емес, қайта пайдалануға болатын банк картасында сақталуы мүмкін. Жүйе GB1197183 және US3905461 ретінде патенттелді және кейінгі патенттерде "бұрынғы құрылғы" деп көрсетілді. Гудфеллоудың ПИН жүйесі Шепард Барронның машинасына қарағанда қазіргі банкоматтарға көбірек ұқсайды. Дегенмен, Шепард Барронның машинасы, болғаны бірнеше күн болса да, бірінші болып орнатылды.

Жеке өмір

1953 жылы ол Шотландия Корольдік банкінің бір кездегі төрағасы болған сэр Кеннет Мюррейдің қызы Каролина Мюррейге үйленді. Олардың үш ұлы болды. Олардың бірі, Николас Шепард Баррон, Корольдік Лондон колледжінің алгебралық геометрия профессоры, және ол Корольдік қоғамның мүшесі (FRS).

Өлім

Джон Адриан Шепард Баррон 2010 жылдың 15 мамырында 84 жасында, Шотландияның Инвернесс қаласындағы Рейгмор ауруханасында қысқа аурудан кейін дүние салды. Оны әйелі, үш ұлы және туған-туыстары сағынып қалды.