Кіріспе
Новогрудок воеводствосы (Литваның Ұлы Герцогтығының воеводствосы) – 1507 жылдан 1795 жылға дейін Новогрудок қаласында (қазіргі Новогрудок, Беларусь) орналасқан Литваның воеводствосы. 1569 жылдан бастап ол Польша-Литва одағының құрамында, Литва бөлігі ретінде болды.
Nowogródek Voivodeship (województwo nowogródzkie; Palatinatus Novogrodensis; ; ) was a voivodeship of the Grand Duchy of Lithuania from 1507 to 1795, with the capital in the town of Nowogródek (now Novogrudok, Belarus). Since 1569 it was located in the Polish–Lithuanian Commonwealth, as part of Lithuania.
Тарих
Воеводство үш округтен – Новогрудок, Вавкавыск, Слонимнен, сондай-ақ Слуцк герцогтігінен құралды. Онда екі сенатор, Сеймге екі депутат және Литва Трибуналына екі депутат болды. Астанасы Радзивилл әулетінің қамалы мен қазынасы орналасқан Ньязиж қаласы еді. Новогрудок воеводствосы Польша-Литва мемлекеті таратылған кезде өмір сүруін тоқтатты. Зигмунд Глогер өзінің "Ескі Польша жерлерінің тарихи географиясы" атты монументалды кітабында Новогрод воеводствосын былай сипаттайды: «Киев Русінің құлдырауынан кейін, Жоғарғы Неман бойындағы славян жерлері 1241 жылы Бату хан басқаратын Моңғол империясының әскерлерінен тонауға ұшырады. Моңғол шабуылынан кейін бұл жер шөлге айналып, Литва Ұлы Герцогтігіне қосылды. Шамамен 1500 жылы жергілікті литвалық князьдер воеводалар аталды, осылайша Новогрод воеводствосы құрылды. Брест-Литовск воеводствосы сияқты, Новогрод воеводствосы да тар, бірақ өте ұзын болды, Жоғарғы Наревтен және Беловеж орманынан басталып, Птич өзені Припятьқа құятын жерге дейін созылды. Новогрод воеводствосы үш округке бөлінді: Новогрод, Волковыск және Слоним. Бұған қоса, Слуцк және Капыль герцогтіктері де кірді. Әр округтің өз сеймігі болды, ол Сеймге екі депутатты және Литва Трибуналына екі өкілді сайлады. Воеводствода бар болғаны екі сенатор болды, олар Новогрод воеводасы және Новогрод кастеляны еді. Воеводствоның солтүстік бөлігі, атап айтқанда Новогрод округі және Слуцк герцогтігі, Литваның ең құнарлы жерлерінің қатарына жатты, төбелі ландшафтымен және Тухановичи, Свитязь және Воронча сияқты бірнеше әдемі қалалармен ерекшеленді».