Кіріспе

Ежелгі македониялық генерал

Аттал (грекше: Ἄτταλος; шамамен б.з.б. 390 – б.з.б. 336), Төменгі Македониядан шыққан македондық, Македонияның Филипп II-нің маңызды сарайлық кеңесшісі және әскери қолбасшысы болды.

Македониялық Филипп ІІ-ге туыстық байланыстар

Аттал б.з.д. 390 жылы Төменгі Македонияда дүниеге келген. Б.з.д. 338 жылы Атталдың асырап алған шөбересі Клеопатра Эвридика Македония патшасы Филипп ІІ-ге үйленді. Айтуынша, тойда Аттал Клеопатраның Филипптің заңды ұл мұрагеріне тууын тілеген дұға жасаған. Бұл Ұлы Александрға тікелей құрметсіздік ретінде қарастырылды. Б.з.д. 336 жылдың көктемінде Филипп ІІ Аттал мен Парменионды Кіші Азиядағы Парсы империясына жорық жасайтын алдыңғы күштің басшылары етіп тағайындады. Филипп ІІ Македонияның Паузанияс Орестиспен өлтірілуі осы оқиғамен байланысты, себебі Паузанияс Орестис Филипптің Атталды жазаламағанына ашуланған.

Александрдың жазалауы

Филипп II өлтірілгеннен кейін және Александр патша болғаннан соң (б.з.д. 336 жылдың қазаны), оның асырап алған қызы Клеопатра Евридика және оның екі баласы өлтірілді (Клеопатра Евридика балалары өлтірілгеннен кейін өз қолымен қайтыс болған болуы мүмкін). Филипптің өлтірілуімен және Александр Македонскийдің Македония тағына отыруымен бірге Аттал Парменионмен және Македонияның Кіші Азиядағы алдыңғы қатардағы әскерімен бірге болды. Филипп II-нің өлімінен кейін, жауласып бақылаушылардың мәліметінше, Афиналық Демосфен Атталға хат жазып, егер олар екеуі Александрға қарсы соғыс ашса, Афина қолдау көрсететінін уәделеген. Аттал Демосфеннің хаттарын Александрға тапсырып, патшаға адалдығын білдірді. Аттал оны жұбатуға тырысқанына қарамастан, Александр Атталды өлтіру немесе тұтқындау үшін Кіші Азияға бір офицерін жіберді. 1990 және 1991 жылдары Дэвид Геммеллдің «Македонияның арыстаны» және «Қараңғы ханзада» атты тарихи романдары жарық көрді. Онда Аттал Македонияның Филипп II-нің кісі өлтірушісі, қылыш шебері және кейіннен генералы ретінде бейнеленген. 2004 жылғы «Александр» фильмінде Атталдың рөлін актер Ник Даннинг сомдады. 2024 жылғы Netflix мини-сериалы «Александр: Құдайдың жаратылуы» фильмінде Атталдың рөлін актер Джеймс Оливер Уитли ойнады.