Кіріспе

Америкалық Азаматтық соғысы шайқасы

Бёрнсайд экспедициясының бастапқы кезеңі болған Роанок аралы шайқасы – 1862 жылдың 7-8 ақпанында Солтүстік Каролина бұғаздарында, Вирджиния шекарасынан оңтүстікке қарай шамалы жерде өткен Америка Азаматтық соғысының амфибиялық операциясы. Шабуылдаушы күштерге Солтүстік Атлант мұхитындағы блокадалық эскадрадан алынған Одақ Әскерінің канонерлік кемелері, эскадра командирі Флаг-офицер Луис М. Голдсборо, Одақ Әскерінің бақылауындағы жеке канонерлік кемелер тобы және бригада генералы Амброуз Бернсайд басқаратын әскери дивизия кірді. Қорғаушылар – капитан Уильям Ф. Линч басқаратын Конфедерациялық Штаттар Әскерінің «Москит флоты» деп аталатын канонерлік кемелер тобы және жергілікті бригада генералы Генри А. Уайз басқаратын шамамен 2000 конфедеративтік әскер болды. Қорғаныс Роанок аралына судан шабуыл жасауға арналған төрт бекініс және екі іргелес батареямен күшейтілді. Шабуыл кезінде Уайз ауруханада жатқандықтан, басшылық оның орынбасары, полковник Генри М. Шоуға жүктелді. Шабуылдың бірінші күні Федералдық канонерлік кемелер мен жағалаудағы бекіністер арасында атыс жүргізілді, ал «Москит флоты» да кейде қатысты. Күннің соңында Бернсайдтың әскері қарсылықсыз жағаға шықты, олармен бірге теңізшілер басқаратын алты гаубица болды. Шабуылшылар түнде лагерьге орналасты, өйткені шайқасқа түнуге мүмкіндік болмады. Екінші күні, 8 ақпанда Одақ әскері алға жылды, бірақ аралдың ортасындағы артиллериялық батарея мен онымен бірге келген жаяу әскер тоқтатты. Конфедерациялықтар өздерінің қорғаныс шебі батпақты жерлерде қауіпсіз деп ойласа да, олар екі жағынан да шабуылға ұшырады және олардың әскері бекіністерге шегінуге мәжбүр болды. Бекіністер арттан алынды. Полковник Шоу әскерінің қашуға жолы болмағандықтан, ненің болғанын болдырмау үшін капитуляциялады.

Өмірбаян

Солтүстік Каролинаның солтүстік-шығысы оның саздақ шығанақтарымен ерекшеленеді; құрлық пен Сыртқы Банк арасында жатқан, тұздылығы әртүрлі, үлкен, бірақ көлбеу су алаптары. Олардың барлығы біртұтас болғанымен, тығыз байланысты және бірдей су деңгейіне ие, бірақ түсінік бойынша бірнеше ерекше аймақтарға бөлінеді. Олардың ең ірісі – Памилико шығанағы, ол Хаттерас аралының артында орналасқан; одан солтүстікке қарай Вирджиния штатының оңтүстік шекарасына дейін созылатын екінші ірі шығанақ – Альбемарл шығанағы жатыр. Бұл екеуінің арасындағы байланыс Роанок аралымен одан да тарылады. Роанок аралы мен құрлық арасындағы су жолы Кроатан шығанағы деп аталады. Арал мен шығанақтың ұзындығы шамамен 16 шақырымды құрайды. Шығанақтың ең кең жері 6 шақырымнан асып түседі, ал аралдың ені одан шамамен екі есе таяз. Аралдың шығыс жағында Роаноке шығанағы орналасқан, ол әлдеқайда тар, көлбеу және маңыздылығы төмен. Солтүстік Каролинаның бірнеше қалалары осы шығанақтардың жағасында салынған, олардың ішінде Нью-Берн (19 ғасырдың ортасында көбінесе Нью-Берн деп жазылатын), Бофорт, Эдентон және Элизабет-Сити қалалары бар. Тағы да басқалары тікелей шығанақтарда орналаспаса да, оларға құятын өзендерге қол жеткізе алатын. Штаттың үштен бірі олардың су жинау алабында орналасқан. Азамат соғысының алғашқы жылында Конфедерация күштері шығанақтарды бақылауда ұстады, сондықтан штаттың шығыс бөлігіндегі теңіз арқылы жүзе тасымалданатын саудаға кедергі келтірмеді. Шығанақтар Альбемарл және Чесапик каналы, сондай-ақ Дисмал батпақ каналы арқылы Вирджиния штатының Норфолк қаласымен байланысты болды. Норфолкқа жүк артқы есік арқылы жетсе, блокада толыққанды болмайтын. 1861 жылдың тамызында Одақ әскері Хаттерас шығанағындағы Сыртқы Банктегі бекіністерді басып алғанда байланысқа айтарлықтай әсер етілмеді, өйткені Одақ теңіз флотының терең су кемелері көлбеу шығанақтар арқылы өте алмайтын. Роанок аралы шығанақтарды бақылаудың кілті болды. Егер Одақ күштері оны бақыласа, олар тек десанттық операция арқылы шабуылға ұшырауы мүмкін болатын базаға ие болар еді, ал көтерілісшілер мұндай операцияны жүргізе алмаған. Егер Одақ теңіз үстемдігін орнатса, құрлық жағалауындағы барлық нүктелер шабуылға бірдей сезімтал болар еді. Конфедерацияның қорғаушылары қиын жағдайға түсер еді: олар кейбір позицияларды күреспей тастауы керек немесе күшін тым жұқа бөліп, тиімсіз етуі керек еді.

Конфедерацияның қорғанысы

Роанок аралын қорғау кездейсоқ түрде басталды. Федералды флот 1861 жылғы 27 тамызда Хаттерас шығанағында пайда болғанда, 3-ші Джорджиялық жаяу әскер полкі Норфолктен форттарды ұстауға көмектесу үшін дереу жіберілді, бірақ форттар олар келгенге дейін түсті, сондықтан олар Роанок аралына қайта бағытталды. Олар содан кейінгі үш ай бойы сол жерде болып, Одақ күштерін Хаттерас аралынан ығыстыруға белсенділік танытты. Қазан айының басына дейін позицияны нығайтуға көп күш жұмсалмады. Бригадир генерал Хиллге Солтүстік Каролинаның жағалау қорғанысына басшылық ету тапсырылды. Хилл өзінің әскерлерін аралдың ортасынан жер қазу жұмыстарын жүргізуге дайындады, бірақ оларды аяқтамай-ақ Вирджинияға шақырып алды. Ол кеткеннен кейін көп ұзамай оның ауданы екіге бөлінді: оңтүстік бөлігін Бригадир генерал Лоренс О'Б. Бранчқа, ал солтүстік бөлігін Генри А. Уайзға тапсырды, оның құрамына Альбемарл шығанағы және Роанок аралы кірді, бірақ Памлико шығанағы мен оның қалалары кірмеді. Бранч Бригадир генерал Ричард С. Гатлинге есеп бергені де маңызды, ол Солтүстік Каролина департаментіне қолбасшылық етті, ал Уайз Норфолк қорғанысына жауапты генерал-майор Бенджамин Хугердің басшылығында болды. Уайз «Уайз легионы» деп аталған әскердің командирі болған, бірақ оның әскерлері онымен бірге жүрмеді. Легион таратылды, бірақ ол өзінің екі ескі полкін – 46-шы және 59-шы Вирджиния полктерін сақтап қалды. Оның құрамында Солтүстік Каролина әскерлерінің 2-ші, 8-ші және 31-ші полктері, сондай-ақ 17-ші Солтүстік Каролинаның үш ротасы болды. Солтүстік Каролинадан келген әскерлер жақсы жабдықталмаған және нашар киінген, көбінесе тек өздерінің аңшы мылтықтарымен қаруланған. Барлығы шамамен 1400 жаяу әскерден тұрды, бірақ қызметке жарамды әскерлердің саны одан да аз болды, өйткені тұру жағдайлары команданың төрттен бір бөлігін аурулар тізіміне енгізді. Уайз, Хиллдей болғандай, Ричмондтан қару жіберуді өтінді, бірақ жіберілген қарулар жеткіліксіз болды. Олар бірнеше номиналды форттарға орналастырылды: Кроатан шығанағына қарап тұрған Форт-Хугерде, Уирс-Пойнтта, аралдың солтүстік-батыс бұрышында он екі зеңбірек болды; оңтүстік-шығысқа қарай 1,6 км жердегі Форт-Бланшардта төрт зеңбірек; және Порк-Пойнттағы Форт-Бартоуда, аралдың төрттен бір бөлігінде тоғыз зеңбірек. Шығанақтың ар жағында, Форт-Хугерге қарама-қарсы Редстоун-Пойнтта екі ескі канал баржасы сазға итеріліп, құм қаптары мен мақта балдақтарымен қоршалды, жеті зеңбірекпен қаруланды және Форт-Форест деп аталды. Бұл шығанаққа бағытталған барлық зеңбіректер еді; аралдың оңтүстік жартысы, Памлико шығанағына ең жақын жері, шабуыл жасалатын бағыты қорғалмаған. Тағы бес зеңбірек Кроатан шығанағына қарамайтын: аралдың шығыс жағындағы екі зеңбіректік батарея Роанок шығанағы арқылы болатын шабуылдан қорғады, ал тағы үш зеңбірек аралдың геометриялық ортасына жақын жердегі жер қазу жұмыстарында орналастырылды. Уайз қорғанысқа тағы бір үлес қосты. Ол бірнеше үйінділерді тауып, Форт-Хугер мен Форт-Форест арасындағы шығанақты екі қатар үйінділермен және батып кеткен корпустармен толықтырды. Шабуыл басталғанда бөгет құрылысы аяқталмаған еді. Конфедерация теңіз флоты да қорғанысқа үлес қосты. Жеті канонерлік қайық, барлығы сегіз зеңбірекке ие, Железек офицері Уильям Ф. Линч басқаратын Москито флотын құрды. Уайз олардың жалпы үлесі теріс деп есептеді. Олар тек форттардан қару-жарақ ғана емес, сонымен қатар экипаждарды да алып кетті. Ол шайқастан кейін өз сезімдерін білдірді: «Капитан Линч белсенді, құлшынысты және жанданды болды, бірақ ол өз канонерлік қайықтарына тым көп мән берді, бұл үйінділерді, ағаштарды, жемшөпті, барлық түрлі жабдықтарды және әскерлерді тасымалдауға кедергі келтірді, оларды бу тікелей қайықтардан алып, оларды толыққанды әрекетсіз канонерлік қайықтарға айналдырды». Уайздың наразылығына қарамастан, Москито флоты қорғаныстың бір бөлігі болды және Одақ күштері онымен күресуге тиіс болды.

Одақ қылмысы

Хэттерас аралы Одақ әскеріне бағындырылғаннан кейін көп ұзамай, Бернсайд жағалау дивизиясын құру туралы идеяны қолға алды. Бұл дивизия балықшылар, кемежай жұмысшылары және солтүстік-шығыс штаттарынан келген басқа да теңізшілерден тұруы керек еді, олар жағалау аймақтарына шабуыл жасау үшін пайдаланылатын болатын. Ол мұндай адамдар кемелермен жақсы таныс болғандықтан, оларды теңіз десанттық операцияларын жүргізуге оңай оқытуға болады деп есептеді. Бернсайд Бас генерал Джордж Б. Макклелланмен жақын дос болғандықтан, оның ұсынысын мұқият тыңдады. Бернсайд бастапқыда Чесапик шығанағында операция жүргізуді жоспарлағанмен, Макклеллан мен Соғыс министрлігі оның идеясын Солтүстік Каролинаның ішкі жағалауына бағытталған, Роанок аралынан басталатын жоспарлы шабуылға айналдырды. Мақсатты өзгертудің айтылмаған себебі – Солтүстік Каролинада Одаққа адал жандардың қуғынға ұшырап жатқаны және шабуыл оларға өздерінің нағыз сезімдерін білдіруге мүмкіндік беретіні туралы қате пікір болды. Жоспар толыққан соң, Солтүстік Каролинаға жасалған шабуыл Бернсайд экспедициясы деп аталды. Сапына жауынгерлерді қабылдау кезінде Бернсайд жағалау дивизиясын үш бригадаға бөліп, әскери академиядағы үш досының басшылығына берді. Бригада генералы Джон Г. Фостер Бірінші бригадаға, бригада генералы Джесси Л. Рено Екінші бригадаға, ал бригада генералы Джон Г. Парк Үшінші бригадаға жетекшілік етті. Қаңтар айының басында шамамен 13 000 әскер қызметке дайын болды. Одақтың теңіз күштері бүлікшілердің батареяларын басу үшін қажетті артиллерияның көп бөлігін қамтамасыз еткенімен, Бернсайд армияның бақылауында да бірнеше канонерлік қайықтарды ұстауды жөн көрді. Бұл екі күш арасында бірден келіспеушіліктер туды. Теңіз күштерінде теңізге шыға алатын және бірқатар судың тереңдігі 2 метрдей болатын кемелер болмады. Сондықтан олар Бернсайд пен оның агенттері де кеме іздеп жүрген кезде, оларды қайта жабдықтау үшін қолайлы сауда кемелерін сатып алуға мәжбүр болды. Теңізшілер тәжірибелі болғандықтан, олар ең қолайлы кемелердің көп бөлігін сатып алды. Армияға тек қана теңізге шығуға қиын, тозығы жеткен кемелер қалды. Экспедиция жолға шыққан кезде теңіз күштерінде 20 канонерлік қайық, ал жағалау дивизиясында тоғыз кеме болды. Флотқа бірнеше каналдық қайықтар да қосылды, олар жүзбелі батареяларға айналдырылды, қайық гаубицаларымен жабдықталды және құм қаптарымен және шөптесін дорбаларымен қоршалды. Барлығы экспедиция 108 данадан астам қару-жарақ алып жүрді. Бернсайдтың агенттері канонерлік қайықтарды сатып алумен қатар, көлік ретінде пайдалану үшін басқа кемелерді де сатып алып немесе жалға алды. Экспедицияға қатысушылар мен көліктер Аннаполисте жиналды. 1862 жылдың 5 қаңтарында кемеге міну басталды, ал 9 қаңтарда олар жолға шықты. Оларға Чесапик шығанағының кіреберісінде орналасқан Форт Монро маңында кездесуге бұйрық берілді. Сол жерде олар теңіз күштерімен кездесіп, 11 қаңтарда теңізге шықты. Осы уақытқа дейін Бернсайд пен оның тікелей штабы ғана олардың соңғы мақсатын білген. Теңізге шыққаннан кейін әр кеме капитаны мөрленген бұйрығын ашып, кемесінің Хатеррас мүйісіне жақын аймаққа бару керектігін білді.

Чесапик шығанағынан Памлико сағатына дейін

Көптеген федералды әскерлер үшін Хэттерас шығанағына саяхат шайқастың ең қиын бөлігі болды. Кейп-Хаттерас маңындағы ауа райының нашарлауы олардың көптерін теңіз ауруына шалдықтырды. Бёрнсайд өзінің жайлы жайларын "Джордж Пибоди" кемесінде қалдырып, штабымен бірге "Пикет" атты армиялық канонерлік қайыққа көшті. Ол бұл кемені өзінің қолбасшылығындағы ең нашар кеме деп санады және әскерлеріне өзінің қиындықтарын бөлісуге дайын екенін көрсету арқылы олардың адалдығын жеңіп алды. Дауыл басталғанда, ол өз шешімінің дұрыстығына күмәндана бастады, бірақ "Пикет" аман қалды және оны қауіпсіз түрде мақсатына жеткізді. Әскери флоттағы үш кеме осылай бақытты болмады: қару-жарақ пен жабдықтармен жүктелген "Нью-Йорк" қаласы, жылқы тасыған "Покахонтас" және армиялық канонерлік қайық "Зуав" – барлығы жоғалып кетті, бірақ барлық адамдар құтқарылды. 9-шы Нью-Джерси полкінің екі офицері ғана қаза болды, олар штаб-квартирге барғаннан кейін толқындарда қайықтары құлағанда суға батып кетті. Памилико шығанауына Хэттерас шығанағы арқылы өту көп уақыт алды. Тереңдігі 8 фут (2 метр) деп есептелген су жолы, шын мәнінде, тек 6 фут (2 метр) тереңдікте болды. Кейбір Одақ әскерінің кемелері өте ауыр болды, сондықтан оларды жеңілдеткеннен кейін тартып шығаруға тура келді. Ал кейбіреулері тіпті тартып шығаруға да келмейтіндей терең болды; олар тасыған адамдар мен материалдар Хэттерас аралына жағаға жеткізіліп, кемелер кері қайтарылды. "Джон Тракс" барк кемесі мүлде жетпеді; ол тіпті кемедегі адамдарды алып кету үшін де Хэттерас аралына жеткілікті жақындамады. Ол 53-ші Нью-Йорк полкінің көп бөлігімен Аннаполиске оралды, ал команданың тек бір бөлігі Роанок аралы шайқасына қатысты. Флот тек 4 ақпанда толыққандай дайындыққа келді және Памилико шығанауында жиналды. Солтүстік флот су жолынан өтуге күресіп жатқанда, Конфедерациялық күштер таңқаларлықтай бейкүнә болды. Аралға күшейте түсу жіберілмеді, тіпті осы аймақтағы басқа да ықтимал нысаналарға да жіберілмеді. Аралдағы жаяу әскерлердің саны шамамен 1400 адамды құрады, ал Нагс-Хедте 800 адам резервте болды. Басты өзгеріс жағымсыз болды: 1 ақпанда Уайз өзін "плеврит, жоғары температура және қанды түкіру, пневмония қаупі" деп сипаттаған ауруға шалдықты. Ол Нагс-Хедте төсекке жатып, шайқас аяқталғаннан кейін 8 ақпанға дейін ауруханада жатты. Ол бұйрықтар беруді жалғастырса да, Роанок аралындағы тиімді басқару 8-ші Солтүстік Каролина жұмылдырылымының полковнигі Х.М. Шоуға жүктелді.

Бірінші күн: Бомбалау

Кемелер флоты таңертең ерте сапарға шықты (5 ақпан), және кешке Роанок аралының оңтүстік жағына жетіп, жақтады. Келесі күні жаңбыр мен күшті жел қозғалысты тоқтатты. Басты оқиға – Голдсбороудың USS Филадельфиядан Саутфилдке туын көшіруі болды. 7 ақпанда ауа райы жақсарды, және әскери-теңіз канонерлік кемелері орналасты. Олар бірінші кезекте Ашби-Харборға, жоспарланған қону орнына, бірнеше оқ атып, қарсыластардың батареясы жоқ екенін анықтады. Содан кейін олар Кроатан шығанағына көтерілді, онда екіге бөлінді: біреулеріне Порк-Пойнттағы бекініске (Форт Бартоу) оқ атуды тапсырды, ал екіншілері Москито флотының жеті кемесіне отын шоғырландыруға тиіс болды. Шамамен түске қарай бомбалау басталды. Осы кезде Конфедерацияның әлсіздігі байқалды. Форт Бартоудағы төрт қана пулемет одақтық канонерлік кемелерге тиесілі болды. Хьюгер және Бланшар бекіністері ешқандай көмек көрсете алмады. Шығанақтың екінші жағындағы Форт-Форест, CSS Curlew канонерлік кемесі су астындағы бөлігіне зақым алып, батудан сақтану үшін тікелей алдына жағаға тіреліп, бекіністің қаруларын жасырып, толығымен күшін жойды. Екі тараптың да қатысуына қарамастан, шығын аз болды. Бірнеше одақтық кемелерге тиді, бірақ ешқайсысы ауыр зақым алмады. Конфедерация үшін де осы жағдай орын алды, Curlew-тен басқа, бірақ қалған Москито флоты оқ-дәрісі бітіп қалғандықтан кері шегінуге мәжбүр болды. Әскер тасымалдау кемелері, канонерлік кемелерімен бірге, аралдың ортасына жақын орналасқан Ашби-Харборға келді. 15:00-де Бернсайд десантты бастауға бұйрық берді, ал 16:00-де әскерлер жағаға жетті. Полковник Джон В. Джордан (31-ші Солтүстік Каролина) басқаратын 200 сарбаздан тұратын конфедерация күштері десантқа қарсы тұруға дайын тұрды және канонерлік кемелермен атылды; қорғаушылар жауап беруге тырыспай, қашқан. Бұдан кейін қарсылық болған жоқ. Түн ортасына дейін 10 000-ға жуық адам жағаға жетті. Жаяу әскермен бірге, жас мичман Бенджамин Портер басқарған, катер гаубицалары бар алты қайық та болды. Одақ әскері қысқа қашықтыққа ішкі аймаққа жылжып, түнге лагерь құрды.

Екінші күн: Одақтың алға жылжуы және Конфедерацияның берілуі

Федералды әскерлер 8 ақпан күні таңертең дереу шығып, аралдағы жалғыз жолмен солтүстікке қарай жылжыды. Бірінші бригаданың 25-ші Массачусетс полкі алдымен басты, ал мичман Портердің гаубицалары бірден олардың артынан ерді. Көп ұзамай олар Конфедерацияның нығайтылған бекінісіне және олардың жолын кесіп тұрған 400-ге жуық жаяу әскерге тап болды. Тағы бір мың Конфедерация әскері резервте, арт жақта орналасқан еді; фронт соншалықты тар болды, полковник Шоу өзінің әскерінің тек төрттен бір бөлігін ғана қолдана алды. Қорғаныс желісі екі жақта да өтпес батпақтармен аяқталды, сондықтан Шоу өзінің қанаттарын қорғамады. Бірінші бригаданың алдыңғы бөлімдері қарсыластарының орналасуына сәйкес таралып, екі сағат бойы жауынгерлер бір-біріне қалың түтін бұлттары арқылы атысты. 10-шы Коннектикут полкі шаршаған, бірақ ауыр жарақат алған жоқ 25-ші Массачусетс полкін ауыстырды, бірақ олар да алға жылжауға қол жеткізе алмады. Екінші бригада келгенде және оның командирі, бригада генералы Джесси Л. Рено, оларға Одақтың сол жағындағы «өтпес» батпақты аралап өтуге бұйрық берді. Бригада генералы Джон Г. Фостер оң жақтағы екі резервтік полкіне де солай істеуді бұйырды. Осы кезде бригада генералы Джон Г. Парк үшінші бригадамен келді және ол бірден көмекке жіберілді. Олар үйлесімді болмаса да, екі қанаттық шабуыл батпақтан шамамен бір уақытта шықты. Рено 21-ші Массачусетс, 51-ші Нью-Йорк және 9-шы Нью-Джерси полктеріне шабуыл жасауға бұйрық берді. Олар Конфедерация әскерлеріне атып тұрғанда, бірінші бригаданың 23-ші Массачусетс полкі желінің екінші жағынан пайда болды. Қорғаныс желісі жарыла бастады; мұны байқаған Фостер қалған күштеріне шабуыл жасауға бұйрық берді. Үш жақтан шабуылға ұшыраған Конфедерация әскерлері ыдырап, қашқа құтылды. Ешқандай артқа шегіну қорғанысы құрылмаған және артиллериясы болмағандықтан, полковник Шоу Фостерге бас иді. Бас иіп беруге 1400 жаяу әскері ғана емес, сонымен қатар бекіністегі қару-жарақтар да кірді. Қосымша екі полк (2-ші Солтүстік Каролина және 46-шы Вирджиния) күш түсу үшін жіберілді. Олар шайқасқа қатысуға кеш келді, бірақ бас иіп беруге үлкерді. Барлығы шамамен 2500 адам тұтқынға алынды. Тұтқынға түскендерден басқа, Американдық Азамат соғысының стандарттарымен қарағанда, шығын аз болды. Федералды әскерлер 37 адамды өлтірді, 214 адам жараланды және 13 адам жоғалып кетті. Конфедерация 23 адамды өлтірді, 58 адам жараланды және 62 адам жоғалып кетті.

Салдары

Роанок аралы соғыс аяқталғанға дейін Одақ бақылауында қалды. Шайқастан кейін бірден Федералды канонерлік кемелер бұрын үнсіз қалған Конфедерацияның форттарынан өтіп, Альбемарл шығанағына кірді және Элизабет-Сити шайқасында Москито флотының қалдықтарын жойды. Бёрнсайд аралды кейінірек Нью-Берн және Форт-Мэконға шабуыл жасау үшін жинақтау алаңы ретінде пайдаланды, нәтижесінде олар басып алынды. Бірнеше шағын экспедициялар шығанақтардағы басқа қалаларды да жаулап алды. Бёрнсайд экспедициясы тек шілде айында аяқталды, оның басшысы Вирджинияға Ричмонд науқанына қатысу үшін шақырылды. Бёрнсайд кеткеннен кейін Солтүстік Каролина соғыстың белсенді орталығы болмай қалды. Бір-екі ерекше жағдайды есептемегенде, Конфедерацияның соңғы ашық порты Уилмингтонды жапқан екінші Форт-Фишер шайқасына дейін маңызды әскери әрекеттер болған жоқ. Армия Роанок аралындағы құлдарды «контрабанда» деп жіктеді және 1862 жылдың соңына қарай оларға жүздеген қашқан құлдар қосылды. Фостер Солтүстік Каролина департаментінің басшысы болғанда, 1863 жылы ол конгрегациялық пастор Хорас Джеймсті «Солтүстік Каролина округіндегі негрлер ісі жөніндегі бақылаушы» деп тағайындады, оны бұрынғы құлдарды білім алуға, өздеріне тамақ өсіруге және жұмыс табуға қолдау көрсетуге шақырды. Нью-Бернде орналасқан Джеймс Трент өзеніндегі «контрабанда» лагерін қадағалады, бірақ Роанок аралын өзін-өзі қамтамасыз ететін колонияға айналдыруға шешім қабылдады. Роанок аралындағы азат болғандардың колониясы төрт жылға созылған маңызды үлгі болды; онда пилорама, балық шаруашылығы құрылды және 1864 жылға қарай 2200 тұрғыны болды. Аралдағы топырақтың нашарлығы ауыл шаруашылығының өнімділігін шектегендіктен, тұрғындар саны шарықтап, 3900-ге жеткен кезде тығыздық пайда болды. Оның көптеген халқы армияда жалақы үшін жұмыс істеді, ал 150-ден астам ер адам АҚШ-тың Түсті әскерлеріне қосылды. Америкалық миссионерлік қауымдастығының миссионерлік мұғалімдері балалар мен ересектерге оқу мен жазуды үйретті. Бұл азат болғандардың азаматтыққа қадам басуындағы маңызды қадам болды.