Кіріспе

Латвиялық шахмат гроссмейстері (1937–2000)

Айварс Гипслис (8 ақпан 1937 – 13 сәуір 2000) – латвиялық шахматшы, жазушы, редактор және бапкер, ФИДЕ гроссмейстері және ICCF корреспонденциялық шахмат гроссмейстері атағын алған.

Шахмат өмірбаяны

Ригада туған ол 1955, 1956, 1957, 1960, 1961, 1963, 1964 және 1966 жылдары Латвия чемпионы атанды. Ол бірнеше Кеңес Одағының шахмат чемпионаттарында қатысты, ең жақсы нәтижесі 1966 жылы 20 партияда 12 ұпай жинап, үшінші орынды бөлісті. Гипслис 1967 жылы Сусс Интерзоналында ойнады, бірақ кандидаттар турниріне ілікпеді. Оның ең сәтті турнирлерінің бірі 1967 жылы Мәскеуде өткен Алехин еске алу турнирі болды, онда ол 17 партияда 10 ұпай жинап, жеңімпаз Леонид Стайннан бір ұпай кем жинады. Екінші орынды Милко Бобоцовпен және екі әлем чемпионы – Василий Смыслов пен Михаил Талмен бөлісті. Бұл орын Борис Спасский мен Тигран Петросян сияқты басқа да көптеген мықты шахматшылардан жоғары болды. Оның тағы бір маңызды нәтижелері: 1963 жылы Бад-Либенштейнде Лев Полугаевскиймен бірге бірінші орынды бөлісуі және 1977 жылы Будапештте Дэвид Бронштейннен кейін екінші орынды бөлісуі. Кейінгі жылдары алкогольге тәуелділігі оның ойын деңгейіне кері әсер етті, бірақ ол өмірінің соңына дейін шахмат ойнауын тоқтатпады. Гипслис 1967 жылы гроссмейстер атанды. 1963 жылдан бастап латвиялық шахмат журналы «Šahs»-тың редакторы болып жұмыс істеді.

Командалық жарыстар

Гипслис 1957, 1958 және 1959 жылдардағы Әлем студенттер командалық шахмат чемпионаттарында және 1970 жылғы Еуропа командалық шахмат чемпионатында КСРО құрамасы үшін ойнады. 1993 жылы ол Латвия құрамасы сапында Әлем командалық шахмат чемпионатында қатысты.

Ашылулар

Ақ фигуралармен ол көбінесе 1. e4-пен бастайтын. Қара түстің репертуары одан әртүрлі болды. Ол Сицилия қорғанысының Гипслис вариациясының атымен аталады, оны 1960 жылдары қара түспен бірнеше рет ойнады: 1. e4 c5 2. Nf3 e6 3. d4 cxd4 4. Nxd4 a6 5. Bd3 Nf6 6. 0-0 d6 7. c4 g6.