Кіріспе

Робин Куктың романы «Мутация» – Робин Куктың генетикалық инженерияның этикалық мәселелері туралы романы.

Сюжет

Виктор Франк пен оның әйелі Марша Маршаның сүексіздігіне байланысты екінші бала табуға мүмкіндік алмайды. Олар ана болудың балама жолы ретінде жалға алуды қарастырады. Виктор, акушер-гинеколог және «Химера Инк.» биохимиялық компаниясының иесі, әйеліне имплантацияланған жұмыртқаға «Нерв өсу факторы» (NGF) деп аталатын затты 6-шы хромосомаға енгізеді, бұл нәрестеде әдеттегіден көп нейрон өсуіне себеп болады, нәтижесінде оны аса дамыған етеді. Олардың ұлы Виктор Жуниор (В.Дж.) гений болып дүниеге келеді. Ол алты айда сөйлей алады, ал он үш жасында оқи алады. Виктор өзінің тәжірибесі қателік болды ма деп ойлайды. Бірнеше жылдан кейін В.Дж.-дің інісі Дэвид пен оның күтімшісі Дженис екеуі де түсіндіріле алмайтын сирек кездесетін бауыр қатерлі ісігінен қайтыс болады. Шамамен үш жасында В.Дж. ақыл-ойының төмендеуін сезеді, бұл Викторды тәжірибесі сәтсіз болды деп ойлауға мәжбүр етеді. В.Дж. енді гений емес. Осыдан кейін В.Дж. уединен өмір сүреді, бұл оның психиатры әйелін алаңдатады, Виктордың наразылығына орай, ол В.Дж.-дің жақсы екеніне сенді. В.Дж. он бір жасқа толғанда, апатты оқиғалар тізбегі басталады. Виктор тағы екі жұмыртқаға NGF енгізген, олар «Химерада» жұмыс істейтін екі отбасыға сүексіздік клиникасы арқылы берілген. Олардың екеуі де үш жасында мидың ісінуінен қайтыс болады. Кейін Виктор оларға «Цефалоклор» антибиотики берілгенін біледі, бұл нерв жасушаларының өсу процесін қайтадан бастайды. Бұл олардың миының бас сүйегінен асып кетуіне себеп болады. Алайда олардың ата-аналарына балаларының бұл антибиотикке аллергиясы бар екені айтылды. Виктор балалардың өліміне қатысты тергеуді бастайды, бірақ олар антибиотикті қалай алғанын түсіндіре алмайды. Ол сондай-ақ В.Дж.-ге толық неврологиялық тексеру жасауын талап етеді, бұл Маршаны күдікке түсіреді. Виктор Маршаға өзінің тәжірибесі туралы айтады, оны қорқытады. Содан кейін ол В.Дж.-ге толық психологиялық тексеру жүргізеді. Нәтижелерде ерекше ештеңе байқаılmaz, бірақ Марша нәтижелер В.Дж.-дің шынайы тұлғасын көрсетпейтінін түсінеді. Бұл оның сынақтарды талдап, оларды жеңгеніне сенуіне әкеледі. Виктор үлкен ұлы мен күтімшінің өліміне себеп болған ісіктің ДНК-сын талдап жатыр. Ісіктің ДНК-сын секвенирлеген кезде, екеуінде де белгісіз ДНК-ның бірдей бөлігі табылады. Виктор көп уақытын зертханада өткізетін В.Дж.-ді іздеп, оны «Химера» кампусындағы ескі сағат мұнарасының астына бара жатқанын көреді. Виктор оның соңынан еріп, күзетші оны есінен танып қалды. Ол оянғанда, ол В.Дж.-дің зертханасында, Виктор шешуге тырысқан көптеген биохимиялық мәселелерді шешкенін көреді. Виктор ұлының гениалдығына таңғалады және Маршаға көрсетуге асығады. Марша бұған басқаша қарайды және В.Дж.-ді, әсіресе оларға көрсетпеген зертхана бөлігін уайымдайды. Виктор мен Марша келесі күні келіп, В.Дж.-ге зертхананың қалған бөлігін көрсетуді талап етеді. Бір бөлмеде В.Дж. Маршаның бес жұмыртқасын жасанды жатырларда өсіріп жатыр. В.Дж. оларға бесінші ұрық жоқ екенін айтады, себебі жасанды жатырға имплантациялау әрекеті сәтсіз болды, сонымен қатар ол сәбилерді ақыл-ой жағынан кемтар ету үшін өзгерткенін, сондықтан олар одан ақылды болмайды. Осыдан кейін ол NGF инъекциясын алған басқа екі баланы дәл осы себеппен өлтіргенін, сондықтан ол жалғыз гений болады. Ол екі баланы өлтіріп қана қоймай, өзінің жасаған қатерлі ісік жұқтыру әдісін қолданып, Дэвид пен Дженис және оның өміріне араласып, сұрақ қойған мұғалімді өлтірді. В.Дж. кейін қорқып қалған ата-анасын басқа бөлмеге алып кіреді, онда оның генетикалық өзгертілген E. coli бактериясы бар, ол кокаин өндіреді, оны Колумбиялық есірткі сатушыларға зертханасын қаржыландыру үшін сатты. Содан кейін В.Дж. ата-анасының өздерінің ниеттерін оған жариялауын талап етеді. Марша Викторды онымен жалғыз қалдырып, сөйлесуге көндіреді, содан кейін олар өз ұлын өлтіру керек деп шешеді. NGF В.Дж.-ді гений етіп шығарды, бірақ оның ар-ұжданының құнын төледі. Виктор В.Дж.-ге өтірік айтады, ал В.Дж. оны екі шартпен босатуға келіседі. Біріншіден, Марша зертханада кепілде болады, ал екіншісі, Виктордың қасында күзетші болуы керек. Виктор күзетшіні үйіне алып барып, есірткі береді. Содан кейін ол өз зертханасына жүгіріп барып, нитроглицеринді синтездейді. Ол нитроглицериннен бомба жасап, оны В.Дж.-дің зертханасына қарай туннельге орналастырады. Ол В.Дж.-ді Маршаны жұмысына жіберу үшін босатуға көндіреді және бомба жарылғанша В.Дж.-ді тоқтатады, бұл сағат мұнарасының астындағы өзенді қайта бағыттайды. В.Дж. шығуға асығады, бірақ Виктор оны тоқтатады, өйткені, ирониялық түрде, В.Дж.-дің ақылы жасынан асып түскеніне қарамастан, ол әлі де он жасар баланың күшіне ие. Виктор оны басып тұрып, зертхананы су басуға дейін ұстап тұрады, олар екеуі де қайтыс болады. Бір жылдан кейін ана өзінің жасөспірім қызы мен оның баласын кеңсесіне әкеледі. Марша баланың 18 айлық екенін және медициналық журналды оқып отырғанын, В.Дж.-дің де сондай болғанын, сондай-ақ оның мұзды көк көздерінің В.Дж.-де болған сипаттамаға сәйкес келетінін түсінеді, бұл бала «сәтсіз» зигота екенін көрсетеді. Ол тағы бір В.Дж.-ге ұқсас жағдайдан өтуі керек екенін түсінеді, «Джодың көмегімен және күйеуі бастаған кошмарды мәңгілікке тоқтату үшін».