Кіріспе
1987 жылғы американдық психологиялық қорқыныш фильмі.
Фильм 1987 жылдың 23 қаңтарында АҚШ-та кинотеатрларда көрсетілді. Ол прокаттан 2,5 миллион доллар табыс әкелді және сыншылар тарапынан жақсы бағаланды. Кейіннен ол культты фильмге айналып, екі слэшер жалғасы – «Әкесі II» (1989) және «Әкесі III» (1992) шықты, сондай-ақ 2009 жылы «Әкесі» деген атпен қайта түсірілді.
The film was theatrically released in the United States on January 23, 1987. It grossed $2.5 million at the box office and was well received by critics. It has since gained a cult following and was followed by two slasher sequels, Stepfather II (1989) and Stepfather III (1992), and a remake, also called The Stepfather, released in 2009.
Сюжет
Генри Моррисон өзінің кемшіліксіз отбасын табу үшін басқаша тұлғаны танытады. Фильмнің басында ол өзімен бірге тұрған отбасын өлтіргеннен кейін ванна бөлмесінде қанды жуып тастайды. Содан кейін ол сыртқы түрін өзгертіп, заттарын портфельге салып қояды. Генри үйінің есігінен шығып, отбасының өлтірілген сүйегінен бейқам өтіп барады. Генри паромға мініп, бұрынғы өміріндегі заттары бар чемоданды мұхитқа лақтырады. Бір жылдан кейін Генри - қазір Сиэтлдің маңындағы Жерри Блейк есімді жылжымайтын мүлік агенті - жесір Сузан Мэнге үйленді. Джерри мен Сюзанның 15 жасар қызы Стефанидің қарым-қатынасы нашар. Оның психиатры доктор Бондюрант Джерриге мүмкіндік беруді кеңес береді. Бұл арада Стефани мектепте көптеген мінез-құлық мәселелерін көреді және Джерри мен оның ниеттеріне күмәнданады. Осы арада, Джерридің өлтірілген бұрынғы әйелінің ағасы Джим Огилви газетте өз қарындасының өлтірілуі туралы мақала шығарып, оны өлтірген адамды табуға тырысады. Ол мақаланы көршілердің барбекюіне шақырып, оның мағынасын біліп, қатты уайымдайды. Джерри үйдің жертөлесіне кіреді және Стефанидің жертөлеге кіргенін білместен, өзін-өзі маниялықпен таңдай бастайды. Ол өзінің асыл қызының бар екенін білгенде, Джерри ашуын жай ғана ашуланып жатқанын айтып, ашуын басады. Ол оған уайымдамауды айтады. Стефани газеттен Джерридің бұрынғы кісі өлтірулерін атап өткенін тауып, оның өгесі мақалада айтылған кісі өлтіруші деп санайды. Ол газетке Генри Моррисонның суретін сұраған хат жазады, бірақ Джерри поштадағы суретті ұстап алады және оны бейтаныс адамның суретімен ауыстырады, бұл оның күдімін жояды. Доктор Бондюрант Стефанидің үшеуімен кездесуден бірнеше рет бас тартқан үшеуі туралы қызығушылық танытып, Джеримен үй сатып алғысы келетінін айтып, жалған атпен кездесуді ұсынады. Кездесу барысында Бондрант көптеген жеке сұрақтар қояды және Джерри Бондранттың өзі айтқан адам емес екенін түсінеді. Ол оны жасырын полиция қызметкері деп қате ойлап, оны өлтіріп, Бондранттың машинасына салады. Ол машинаны өртеп жібереді. Келесі күні Джерри Стефаниге Бондранттың қайтыс болғанын хабарлайды, ол жол апатына ұшырағанын айтып, онымен байланысқа түседі. Джерридің өгей қызымен жаңадан пайда болған қарым-қатынасы, Стефани өзінің жігіті Полды сүйгенін байқағанда, тез арада үзіледі. Джерри Полды Стефаниді зорлауға тырысты деп айыптайды, бұл Стефани мен Сьюзанмен айтысқа әкеледі және Полды қуып жібереді. Степан Джери мен Сюзанды тастап кетеді, өйткені Сюзан Джеридің оның әкесі емес екенін айтады. Келесі күні Джерри жұмысынан шығып, басқа қалада жаңа тұлғаға айналады. Ол Сьюзан мен Стефаниден құтылуды жоспарлап, басқа жесір әйелге ғашық болады. Джерридің қазір қайда тұрғанын білген соң, Джим бұрынғы қайын інісін іздеп үйме-үй жүріп жүрді. Джим келіп кеткеннен кейін Сюзан агенттікке телефон соғып, оны біреу іздеп жүргенін айтады. Сюзан Джерриден сұрайды, бірақ Джерри Сюзанға өзін түсіндіріп жатқанда, оның жеке басын шатастырады және Сюзан Стефанидің ол туралы дұрыс айтқанын түсінеді. Джерри өзінің қателігін түсінген соң, телефонмен Сьюзанның басын ұрып, оны жертөледегі баспалдақтан құлатып жібереді. Сюзанның өлгеніне риза болған Джерри Стефаниді өлтіруге кіріседі. Джим Джерридің өз отбасын өлтірген адам екенін түсінеді, ол револьверді ұстап келеді, бірақ Джерри оны өлтіре алмай өлтіреді. Стефаниді қорқытқаннан кейін, ол оны төбе басында бұрышқа тіреледі, тек әлсіз еден арқылы ваннаға құлайды. Сьюзан Джерриге екі рет шабуыл жасағанда, ол Стефаниге шабуыл жасады, ал Стефани оны көкірегіне пышақпен ұрды. Ол әлсіз "Мен сені сүйемін" деп, баспалдақтан құлап түседі. Кейін Стефани Джеримен бірге құс үйін қиып тастайды.
Даму
Фильм Джон Лист жасаған қылмыстардан шабыт алды. Лефкорт Листтің өз отбасын өлтіргені туралы газеттегі мақаланы тауып, оны Гарфилдке көрсетті. Вестлейк олармен бірлесіп оқиғаны жазып, сценарийін соған сүйеніп құрастырды.
Үй медиасы
Фильм алғаш рет Солтүстік Америкада 2009 жылдың 13 қазанында Shout! Factory компаниясы арқылы DVD форматында жарық көрді. Shout! Factory компаниясы фильмнің Blu-ray нұсқасын 2010 жылдың 15 маусымында шығарды.
Кассалық жинақ
"Әкесі" бастапқыда психологиялық триллер ретінде таныстырылды. Көрермендер бұған New Century күткендей жауап бермегендіктен, оны қырғын фильм ретінде таныстыра бастады.
Сыни жауап
"Өрлеу әке" Rotten Tomatoes сайтында 89% мақұлдау рейтингіне ие және 35 рецензия бойынша 7/10 орташа баға алды. Фильм сыншысы Роджер Эберт Chicago Sun Times газетінде фильмге 4 жұлдыздың 2,5 жұлдызын беріп, былай деп жазды: "Зорлық-зомбылықтың өзі, тіпті ешқандай контексттен тыс болса да, кассада сатылады. Бәлкім, фильм жасаушылар осылай ойлаған шығар. Дегенмен, көбінесе кемшіліктері бар фильмде де бірнеше керемет тұстар кездеседі. "Өрлеу әке" фильмінде бір керемет элемент бар: Терри О'Квинннің актерлік шеберлігі". Терри О'Квинн Сатурн және Independent Spirit сыйлықтарына үміткер болды. О'Квин 1987 жылы Ұлттық кино сыншылары қоғамының "Үздік актер" сыйлығы үшін дауыс беруде үшінші орынды иеленді. Режиссер Рубен 1988 жылы Коньяк фестивалінде сыншылар сыйлығымен марапатталды. Фильм 1990 жылы Fantasporto фестивалінде "Үздік фильм" үшін Халықаралық фантастикалық фильм сыйлығына ұсынылып, Bravo телеарнасының "100 ең қорқынышты кино сәттері" тізімінде 70-ші орынға енді. Оны культ фильм деп атаған Скотт Тобиас фильмді Рейгандық саясатты сынау ретінде қарастырады.
Марапаттар
Наградалар санаты Номинация Нәтижесі Сатурн сыйлығы Ең үздік актер Терри О'Квинн Сыншылар сыйлығы Джозеф Рубен Эдгар сыйлығы Ең үздік фильм Дональд Э. Вестлейк Халықаралық фантастикалық кино сыйлығы Ең үздік фильм Джозеф Рубен Тәуелсіз рух сыйлығы Ең үздік еркек жетекші Терри О'Квинн Ұлттық кино сыншылар қоғамы Ең үздік актер Терри О'Квинн 3-орын Жас суретші сыйлығы Қорқынышты фильмдегі ең үздік жас актриса Джилл Шолен Жас суретші сыйлығы Жастардың сүйікті қорқыныш/драма фильмдері Өгей әке
Жалғасы
Фильм 1989 жылы "Атадан туған әкесі II" атты жалғасымен толықты, бірақ ол жағымсыз сынға ұшырады. 1992 жылы "Атадан туған әкесі III" телефильмі шықты, онда басты рөлді басқа актер сомдады.
Қайта жасау
2009 жылы "Кеңсірек әке" деген атпен қайта түсірілген фильм жарық көрді, бірақ сыншылардың пікірі жағымсыз болды.