Джеймс Мерфи: Америкалық жарыс шеберінің өмірі мен жетістіктері

Кіріспе

Американдық жарыс жүргізушісі (1894–1924)

Джеймс Энтони Мерфи (12 қыркүйек 1894 – 15 қыркүйек 1924) – 1921 жылы Франция Гран-присінде, 1922 жылы Индианаполис 500 жарысында және 1922 және 1924 жылдары Америка жарыс чемпионатында жеңіс однысқан американдық жарыс жүргізушісі.

Өмірбаян

Мерфи 1894 жылғы қыркүйек айында Сан-Францискода, Калифорнияда, Мина көшесінде, 7-ші және 8-ші көшелердің арасында дүниеге келді. Сан-Францисконың бұл аймағы сол кездегі жергілікті тұрғындар арасында "Слоттың оңтүстігі" деп аталып, негізінен ирланд иммигранттары мен олардың балаларынан құралған, жергілікті жұмыс күшінің көп бөлігін құрайтын кең таралған гетто болды. Мерфидің анасы Маргарет 1897 жылы Джимми 3 жасқа толғанда Калифорния штатының Нидлс қаласында қайтыс болды. Мерфидің әкесі Мэтью 1906 жылғы шілдеде Сан-Францискода, 1906 жылғы Сан-Франциско жер сілкінісінен кейін бірнеше ай өткен соң қайтыс болды. Джимми жетім қалды және Сан-Францискодағы әкесінің інісі Джеймс Мерфинің қамқорлығына өтті. Джиммидің туысы 1906 жылғы Сан-Франциско өрт сөндіруші батальонының бастығы Том Дж. Мерфи (кейіннен 1925 жылы Сан-Францисконың өрт сөндіру қызметінің көмекшісі болды және Сан-Францискодағы қазіргі өрт сөндіру ісінің негізін қалаушылардың бірі ретінде танылды). Мерфи 1907 жылдың соңына дейін Сан-Францискодағы үйінде әкесі Джеймс пен оның әйелі Эннимен бірге тұрды, содан кейін Мерфидің анасының қарындасы Мэри Моран мен оның күйеуі, Калифорния штатының Вернон қаласының судьясы Мартин О'Доннелл, Джиммиді өздерімен бірге тұруға шақырып алды. Оңтүстік Калифорнияда Мерфи Хантингтон Парк орта мектебінде оқыды және мектепке барып-келу үшін судья О'Доннелл сыйлаған мотоциклін пайдаланды. Ол тәжірибелі мотоциклші және механик болды, бітіруге бірнеше ай қалғанда досымен бірге гараж ашты, Лос-Анджелес аймағынан мотоцикл және автомобиль иелерінен клиенттер тартты.

Атпен жүретін механик

Мерфи өзінің жарыс карьерасын, жарыс машиналарыда жүргізуші мен "механик" болып жарысқан кезде механик ретінде бастады. Ол 1916 жылғы Корона жол жарысында жеңімпаз жүргізуші Эдди О'Доннеллдің Дюсенберг машинасында болды, олардың машинасы орташа жылдамдыққа жетті, ол сол кездегі алғашқы күндер үшін шынымен қорқынышты жылдамдық еді. Мерфи сол кездегі Американың ең үздік жүргізушілерімен бірге жарысты, олардың ішінде Ральф ДеПальма, Гарри Хартц, Эдди Риккенбеккер, Питер ДеПаоло және Томми Милтон болды.

Жарыс мансабы

Соғыстан кейін Мерфидің жүргізушілік мансабы көзге түсті, бірақ ол «жарыс әлемін» білетіндерге үміт сыпады. Дюсенбергтің бірінші нөмірі – Томми Милтонның ықпалымен Мерфиге Беверли-Хиллс спидвейіндегі алғашқы жарысқа қатысу үшін зауыттық машина берілді. Бұл өте жылдам, 1,125 миль (2 км) биіктіктегі, ағаштан жасалған, тік бұрылыстарға арналған жарыс жолы болды. 1920 жылдың 14 ақпанында өткен жарыста Мерфи жеңіске жетті, бұл баршаны (Милтонды емес) таң қалдырды. Ол үнемі жеңіске жетіп, трассада халыққа сүйікті чемпион атанды. 1921 жылы француз иммигранты Альберт Чемпионның демеушілігімен Дюсенберг командасының құрамында ол Ле-Мандағы Франция Гран-присінде жеңіске жетіп, толығымен американдық машинамен Гран-приде жеңіске жеткен жалғыз американдыққа айналды. Америкалық жүргізушінің американдық машинамен Гран-приде жеңіске жеткені 46 жылдан кейін, 1967 жылы Дэн Гурни Бельгия Гран-присінде жеңіске жеткенде ғана қайталанды. Мерфидің сол жарыстағы механігі – 1922 жылы Мерфимен бірге Индианаполис 500-ге қатысқан Эрні Олсен еді. Мерфидің жеңісі бекер болған жоқ, өйткені ол Англияның (Sunbeam) үздік командаларымен, жас дарын Генри Сегрев 1921 жылғы Гран-при машинасымен және Францияның (Ballot) тәжірибелі Жан Шассанье бастаған командаларымен жарысты. 1922 жылы Мерфи Индианаполис 500-де жеңіске жетті, бұл Ле-Манда жеңіске жеткен машинасы еді, ол Инди жарысы үшін өзгертіліп, Миллер қозғалтқышымен жабдықталған. Сол жылы ол Ұлттық чемпион да атанды. Мерфи 1922 жылы Такома спидвейінде де, Юнионтаун спидвейінде де Милтонды жеңіп, соңғы Универсалды кубок жарысында жеңімпаз атанды. 1923 жылы Мерфи Ұлттық чемпионатта екінші орын алды, тіпті бірнеше жарысты өткізіп, Еуропаға барып, Лос-Анджелестегі жарыс машиналарын құрастырушы Гарри Миллер үшін жарысты. Сол жылы Монцада өткен Италия Гран-присінде үшінші орын алды, бұл жарыстың Гранд Маршалы Бенито Муссолини болды. Муссолини оған екі неміс овчаркасын сыйға тартты, өйткені Мерфи иттерді жақсы көретін. Мерфидің сәттілігі 1924 жылы да жалғасты. Мерфи Инди 500-де үшінші орын алды, ал маусымның соңғы апталарында ол Чемпионатқа қарай ұпайлар бойынша жеңіске жете алмайтын көшбасшылыққа ие болды.

After the war, Murphy's career as a driver was spotted, but he showed promise to those who knew "the racing game." Through the influence of Duesenberg's Number One driver, Tommy Milton, Murphy was given a factory car to drive in the inaugural race at the Beverly Hills Speedway, a superfast, 1.125 mile (2 km) high banked, wooden speedway. To everyone (except Milton's) surprise, Murphy won that February 14, 1920 race. He went on to win regularly and became a popular champion on the circuit. In 1921, as part of a team of Duesenbergs sponsored by French immigrant Albert Champion, he became the only American to have won a Grand Prix race in an all American car, by winning the French Grand Prix at Le Mans. The next time an American driver would win a Grand Prix in an American built car would be 46 years later, when Dan Gurney won the 1967 Belgian Grand Prix. Murphy's mechanic in that race was none other than Ernie Olsen who also rode with Murphy in the 1922 Indianapolis 500. Murphy's victory was not a hollow one as he was facing the best teams from England (Sunbeam) with young gun Henry Segrave driving a 1921 Grand Prix car and France (Ballot) led by the experienced Jean Chassagne. In 1922, Murphy won the Indianapolis 500, in the Le Mans winning car, which had been modified for the Indy race and was powered by a Miller engine. He also became National Champion that year. Murphy won the final Universal Trophy Cup Race, beating Milton, at both Tacoma Speedway and the Uniontown Speedway board track in 1922. In 1923, Murphy placed second in the National Championship, even missing several races to go to Europe and race for Los Angeles race car builder, Harry Miller. He placed third in the Italian Grand Prix at Monza that year, in a race whose Grand Marshal was Benito Mussolini. Mussolini gave him two German Shepherd dogs as Murphy loved dogs. Murphy's success continued in 1924. Murphy finished third in the Indy 500, and by the last weeks of the season, he had accumulated an unbeatable lead in the points toward the Championship.

Өлім

Мерфи толыққанды топырақ жарысына қатыспаса да, 1924 жылдың 15 қыркүйегінде Нью-Йорк штатының Сиракуза қаласындағы жармаңке алаңындағы топырақ трассасында досы ұйымдастырған жарысқа қатысуға келісті. 150 айналымдық жарыстың 138-ші айналымында көшбасшылыққа ұмтылғанда, оның машинасы сырғып, мүмкін майға немесе техникалық бұзуға байланысты ішкі ағаш қоршауға соқтығысты. Қоршаудың үлкен бөлігі Мерфидің кеудесіне кіріп, оны мерт қылды. Мерфи Шығыс Лос-Анджелестегі Кальварий зиратында, О'Доннелл отбасының жерлеу учаскесінде жерленді. Оның өлімі туралы хабар елдің барлық айманында тарады. Оның қоштасу рәсіміне сол заманғы ең көрнекті жүргізушілер, жарыс кәсіпкерлері, инженерлер мен ұйымдастырушылар қатысты. Америка Автомобиль Қауымдастығының Жарыс Кеңесі 1924 жылғы Ұлттық Чемпионатты Мерфиге постұморлық түрде табыс етті. Қоштасу рәсімінде ААА Жарыс Кеңесінің бас стартері Фред Дж. Вагнер сөз сөйлеп, спорттық рух, басқа да моральдық қасиеттер сияқты, туа біткен емес екенін айтты. Оны дамыту қажет. Джимми Мерфи, ешкім сияқты, 100% спортшылық қасиеттерге ие болды. Ол жеңіске жеткенде, сәттілігін бақытқа жатқызатын. Ол өзінің жетістіктерін мен 30 жылдық қызметімде кездесетін кез келген адамнан гөрі көңілділікпен қабылдады. Ол жеңіске мақтанбай да, жеңіліске қайғырмай да қабылдады. Ол – миллионда біреу еді.