Кіріспе

Аспаз немесе жеке шеф – тағам дайындауға жауапты үй шаруашылығының қызметкері.

Сипаттама

Бұл термин үлкен үйдің ас үй қызметкерлерінің басшысына немесе аспаз үй шаруашылығына жататын, әлдеқайда беделсіз лауазымға, көбінесе физикалық еңбекке қатысты жұмысты білдіруі мүмкін. Ағылшынның үлкен үйіндегі аспаз әдетте әйел болған; бүгінгі резиденциялар екі жынысты бас аспаз немесе аспазшыны жұмысқа алады. Аспаз күнделікті тамақ пен мәзірлерді, сондай-ақ тойлар мен басқа да арнайы шаралар үшін мәзірлерді дайындау үшін жауапты. Аспаз сонымен қатар тамақ өнімдерін тапсыру, ас үйді күтіп ұстау және жергілікті саудагерлермен есептесуге жауапты. Бұл лауазымдағы адам үйдің әйелінен немесе кейде үй шаруашылығынан тікелей хабар алады. Аспаз ас үйдегі барлық қызметкерлерді бақылайды. Ірі үйлерде, әсіресе абыройлы немесе патшалық сарайларда, бұл күрделі иерархия құрайды, оның ең төменгі сатысында ас үй жігіттері (атауына қарамастан, олардың барлығы кәмелетке толмағандар емес) тұрады, ал ең ірі үйлерде олар одан да бөлінеді, мысалы, шұғалаушы немесе айналдырушы, олар қуырылатын етті айналдыру үшін ыстық отқа жақын болуға міндетті болды; Генрих VIII тұсында Хэмптон Корт сарайында олардың алтысы болған. Қызметкерлердің арасында кім бақылайды, олардың міндеттері аспаздың, үй шаруашылығының және келіншектің құзырына кіретін мәселелер бойынша кейде даулар тууы мүмкін. Үй шаруашылығы қызметінің иерархиясында аспаз әдетте шәкірттік арқылы өзінің орнын иеленеді, мүмкін, ас үй қызы ретінде қызмет етуден бастап. Бүгінгі аспаздар әртүрлі үйлерде үй шаруашылығында бірнеше жыл жұмсаған немесе аспаздық мектепке барған болуы мүмкін. Көптеген қазіргі отбасылар үй шаруашылығына көмектесетін қызметкерлерді ұстауға шамасы келмейді, сондықтан аспаз көбінесе үй шаруашылығын жүргізуге, тазалауға және бала күтіміне жауапты болады.

Белгілі жеке аспазшылар

Маргарет Пауэлл 15 жасында ас үйде жұмыс істеген, кейін жеке аш-аяқ тағамдарын дайындаған.