Кіріспе

Жапондықтан шыққан гавайилік жекпе-жек өнері.

Даньзань-рю ([[wikt:檀) – Гавайда Сеисиро Оказаки (1890–1951) құрған джуджитсудың рюы. Даньзань-рю джуджитсуы негізінен жапондық, бірақ АҚШ-тың батыс жағалауында ең көп таралған. Даньзань-рю оқу бағдарламасы әртүрлі элементтерді біріктіреді және жапондық емес элементтерді де қамтиды.

Тарих

Сеиширо Оказаки 1890 жылы Жапонияның Фукусима префектурасында дүниеге келген. 1906 жылы ол Гавайи аралына көшіп келді. Ұзаққа соқпай, ол өкпе ауруына шалдықты, бұл туберкулез болуы мүмкін еді. Осы кезеңде жас Оказаки Гавайидің Хило қаласында Йошин-рю джуджитсу сенсейі Йосимацу Танакадан сабақ ала бастады. Оказаки Танакадан мұқият оқыды және біраз уақыттан кейін тыныс алуының жақсарғанын байқады. Оказаки жекпе-жек өнерін оқығанның оның физикалық қалпына келуіне үлкен әсер еткенін сезінді және оның нәтижесінде өмірін джиу-джитсу мен оған байланысты пәндерді зерттеуге және үйретуге арнауға шешім қабылдады. Кейін Оказаки батыс есімін Генри деп қабылдады. 1924 жылы Оказаки Жапонияға оралып, сол кездегі ең танымал Юджитсу стильдерінің – Йошин-рю, Намба Шошин Рю, Ивага Рю, Косогабе Рю, Кодокан Дзюдо және басқа да бірнеше мектептерін зерттеді. Сол жылы Гавайи аралдарына оралғанда, ол Жапониядан Гавайиге көшіп келген әртүрлі шеберлердің басшылығымен джиу-джитсуды оқуын жалғастырды. Ол дәстүрлі джиу-джитсуты ғана емес, сонымен қатар Луа, Шорин-рю Каратэ, Эскрима, Бокс, Чин На және халық күресін де біріктіріп, осы стильдердің ең тиімді аспектілерін Данзан-рю деп аталатын эклектикалық жүйеге енгізе бастады. Профессор Оказаки осы атты қытайлық жекпе-жек өнерінің шебері Во Чонға құрмет көрсету үшін таңдады. Гавайидің қытай тіліндегі атауы – Тань-Шан (檀山). Жапон тілінде бұл канджилер Дэн Зан деп айтылады. Олардың сөзбе-сөз мағынасы – «сандал ағашы тауы».

Бірінші сыныптар

Профессор Оказакидің мектебі Гавайи штатының Гонолулу қаласында құрылған. Коденкан (古伝]館) атауы "Көне дәстүр мектебі" деп аударылады. Профессор Оказакидің оқыту әдісі сенпайлардың кіші сынып оқушыларына өзара көмек рухында сабақ беруін талап етті. Профессор Оказаки бұл оқыту әдісін осы өнердің негізгі философиясы деп жариялады. Оқытудың осы түрі гавай тілінде "бір-біріне көмектесу" мағынасын білдіретін KOKUA ұғымын толыққанды бейнелейді. Профессор Оказаки өзінің өнерін азиялық емес шығу тегі бар адамдарға да, әйелдерге де үйретуге дайын болды. Бұл сол кездегі Гавайидегі азиялық қоғамның қарсылығын тудырды. Әр түрлі деректер бойынша бастапқы сабақтар өте қиын болды, және Оказаки әр адамға әртүрлі курстар берді. Данзан Рю құрылған шақта Шодан деңгейіне жету үшін шамамен төрт жыл уақыт кетті. Осы кезеңде студенттер аптасына 6-7 күн жаттықты.

Сейфукудзюцу

Бір жылдай оқуды аяқтағаннан кейін, Оказаки өзінің «Эзотерикалық принциптерінде» (оның жүйесін меңгерген шәкірттеріне берілген Мокуроку шолуында) – «Мен темірдей денеге ие болдым» (тұжырымдама), деп жазды. Сондықтан ол өмірін жекпе-жек өнерін зерттеуге және өзі қабылдаған әр стильмен байланысты емдеу техникаларын үйренуге арнады. Оның кейбір шәкірттері оның емдеу дәстүрін жалғастырды. 1984 жылы үшінші және төртінші буын өкілдері Оказаки шәкірттерінің жазбаларынан Оказакинің қалпына келтіру массажының AJJF сертификациялық бағдарламасын (AOBTA тарапынан ORM ретінде танылған, сондай-ақ Оказаки ұзақ өмірі, Никко қалпына келтіру массажы деп те белгілі) құрып, оның массаж стилін стандартизациялады.

Екінші дүниежүзілік соғыс және одан кейінгі кезеңдер

Жапонияның Перл-Харборға шабуыл жасағаннан кейін, 1941 жылдың 7 желтоқсанында профессор Оказаки алты айға қамауға алынған деген мәлімдеме бар. Бұл айтылып жүр, бірақ АҚШ үкіметіне жолданған FOIA сұраныштары арқылы расталмады. Ол жай ғана тұтқындалып, интернмент лагеріне жіберілмеген болуы мүмкін. Керли Фридманның ФБР-дегі байланыстарын пайдаланып, профессор Оказакиді босатуға көмектескеніне байланысты ол салыстырмалы түрде ерте босатылды. Керли Гонолулудағы алғашқы плитка шебері болды және көптеген жапондықтардың үйлері мен бизнесіне плитка төседі. Оның шеберлігі үшін ол көпке ұнады және жақсы танымал болды. ФБР профессор Оказакиден жапондық балық аулау кемелерін анықтауға көмектесуді сұрады, олар жапондық теңіз асты қайықтарымен байланысып, Перл-Харбордағы АҚШ Әскери-теңіз күштерінің әрекеттері туралы ақпарат жіберуі мүмкін еді. ФБР сондай-ақ Керлидің плитка бизнесінде жұмыс істейтін Бад Эстестен егін жинау маусымында басқа аралдағы есірткі сатушыларды анықтауға көмектесуді сұрады. Бадтың құтқару армиясының миссионерлік қызметтен осы арал туралы білімі болғандықтан, ол келісіп, өзінің жасырындығы ашылғанша ФБР-ге көмектесті. Профессор Оказакинің додзосы да сәтті болды, өйткені оның шәкірттері оны жапондық үйлер мен кәсіпорындарды тонаған қарақшылардан қорғады. Оның мүлкін сақтап қалу арқасында ол бұрын одан бас тартқан Азия қауымдастығына көмек көрсете алды. Осылайша ол олардың қабылдауына ие болды. Соғыс кезінде профессор Оказаки оқытуды жалғастырды және АҚШ әскеріне 120 Коммандос техникасы тізіміне негізделген қолға түйіскен шайқас оқу бағдарламасын жасауға көмектесті. Қызығы, сол уақытта қазіргі каратенің әкесі саналатын Гичин Фунакоши жапон әскерінің көптеген мүшелерін қолға түйіскен шайқасқа жаттықтыруға жауапты болды. Профессор Оказаки кейде Екінші дүниежүзілік соғыстың АҚШ армиясының далалық жауынгерлік нұсқаулығы FM 21 150-ге жауапты деп есептеледі, бірақ бұл нұсқаулық Нью-Йорк қаласының Америка дзюдо клубының мүшелеріне авторлық құқығын береді.

Ауру және өлім

Профессор Оказаки 1948 жылдың шілде айында инсульт алды, 1949 жылы қаншама жазылып, оқытуын жалғастырды. Профессор Оказаки 1951 жылдың 12 шілдесінде алпыс екі жасында дүние салды.

Бүгін

Уақыт өте келе дамыған және қазір әртүрлі мектептерге бөлінген көптеген Данзан Рю және DZR әсер еткен ұйымдар бар. Бүгінде ең кең таралған халықаралық федерациялар – Американдық джиу-джитсу институты, «Джиу-джитсу Америка», Американдық джиу-джитсу және джиу-джитсу федерациясы, және «Кіші шеңбер» джиу-джитсу.

Америкалық джиу-джитсу институты

Алғашқы Данзан Рю ұйымы – 1939 жылы профессор Оказаки құрған Америкалық джиу-джитсу институты (АДИ). АДИ – АҚШ-тағы ең көне жекпе-жек өнері ұйымы. АДИ бүгінгі күнге дейін жалғасып келеді және қазіргі уақытта президенті, профессор Дэниел В. Сарагоса мен вице-президенті Сэнсей Скотт Хориучи басшылығымен жұмыс істейді. Соңғы екі онжылдық ішіндегі маңызды Данзан Рю жобаларын қолдауы мен демеушілігі оның сәттілігіне шешуші рөл атқарды.

Америкалық дзюдо және джиу-джитсу федерациясы

Американдық дзюдо және джиу-джитсу федерациясы (AJJF) 1948 жылы Бад Эстес, Ричард Рикертс, Джон Кэхилл және Рей Лоу құрған. 1958 жылы AJJF Калифорния штатында коммерциялық емес ұйым ретінде тіркелді. (Активті Кэл. Корпорация C0353438, 21.04.1958; Кал. Мемлекеттік хатшысы, Бизнес іздеу 19.05.2008)

AJJF Danzan ryū джиу-джитсуін түрлі джиу-джитсу, дзюдо және басқа да додзоларда қолданылатын стандартталған оқу бағдарламасымен дамытады. Бұл оқу бағдарламасы жекпе-жек өнеріне оқытуды этикалық және моральдық философиямен үйлестіруге бағытталған.

Кіші шеңберлік джиу-джитсу

Уоли Джей 1944 жылы Оказакиден Коденкан Данзан Рюю Джуджитсудан қара белбеу алғанға дейін әртүрлі нұсқаушылардан бокс, ауыр атлетика, дзюдо және джуджитсуды оқыды. Small Circle Jujitsu™ көптеген көздер мен элементтерді үйлестіру арқылы қалыптасты, бірақ оның бастауы көп жылдар бойы Гавайи дзюдо чемпионы болған Кен Кавачиға қатысты. Сенсей Кавачи денесі кішкентай болған, бірақ оның баса назары білек қимылын пайдаланып үстемдікке қол жеткізуге болды. Ол ұстаудың және оның күшінің ең ұсақ детальдарын қолдануда соншалықты тиімді болды ki, өзінен екі есе салмақты дзюдошыларды жеңіп, материктен келген көптеген күресшілерді де жеңді. Осы білек қимылы Small Circle Jujitsu-ның кілтіне айналды және Джей мен басқалар осы стильді өз білімдерімен одан әрі дамытуда. 2002 жылдың тамызында Уоли Джей Калифорния штатының Аламеда қаласында, өзінің туған жерінде Ұлы шебер атағын ұлы Леон Джейге ресми түрде тапсыру салтанатын өткізді.

Қаито Гакко

Каито Гакко Дэвид Каваикоолихили Ну'ухива мен Джон Кахилл (Оказаки тұтқында болған кезде Даньзан Рюдің сенсейі) тарапынан құрылды, Ну'ухива 1938 жылдан бастап Оказакимен оқыған. 100-ден астам жеңіліссіз кездесулерден кейін, профессор Ну'ухива Африка мен Азиядағы өлім жекпе-жектері сияқты нақты өмірдегі жекпе-жек тәжірибесін, Даньзан Рю Джуджитсу, Каратэ, Айкидо, Макахо және Луа жаттығуларымен үйлестірді және 1958 жылы Каратэде 12-ші Дан алғаннан кейін Жапонияда алған "Каито Гакко" атауымен өзін-өзі қорғау сабақтарын оқыта бастады. "Каито" сөзінің мағынасы – "Шығыс пен Батыстың ең жақсысы". Ол Жапонияда құрметті Қызыл белбеумен марапатталды. Ол кезде ол әлемде осы дәрежеге ие болған бес адамның бірі және бұл құрметке ие болған алғашқы американдық болды. Дэвид сонымен қатар ежелгі Гавайи Луа жекпе-жегінің және емдеу өнерінің сардары еді. Sugar Ray Leonard сияқты көптеген кәсіби спортшылар жекпе-жекке дайындалу үшін немесе физиотерапия алу үшін Ну'ухиваға келді. Дэвид Ну'ухива 2005 жылдың 21 қаңтарында, Гонолулу, Гавайиде қатерлі ісіктен кейін қайтыс болды. Бүгінде оның Каито Гакко мектебін, алоха мен ілімдерін профессор Ну'ухиваның шәкірттері жалғастыруда: Калани Акуи (Каито Гакко президенті), Алекссандер Беар (Каито Гакко вице-президенті), Брюс Кеаулани (Гавайи, Оахудағы "Каито Гакко Ну'ухива Рю") және Карлос Галлегос (Калифорния штаты, Ориндж округіндегі "Каито Гакко жекпе-жек өнері").

Коденкан Юданшакай

Коденкан Юданшакай, 1967 жылы Жозеф Холк құрған, Аризона штатының ірі қалаларында орналасқан дәстүрлі жекпе-жек өнері қауымдастығы. Коденкан Юданшакайды Жозеф Холк және оның отбасы 1967 жылы Жозефтің ағасы Рой Холк 1962 жылы құрған мектептің сабақтастығын қамтамасыз ету үшін құрды. Юданшакайда Данзан Рю Джудзюцу, Шоррин Рю Каратэ, Мацуно Рю Гошиндзюцу, Нихон Джудзюцу, Коденкан Боккендо, Хираидо Джудзюцу, Солтүстік Құбыжық Мантис Кунг-Фу, Дзюдо және басқа да өнерлер үйретіледі. Коденкан Юданшакай жылдар бойы дамып, қазір Аризона, Гавай, Калифорния және Монтана штаттарында додзолары бар, соның ішінде Тусон-Финикс қалалық аймағында алты додзо орналасқан. Ұйым Жозеф Холк пен оның отбасының – Винсон Холк, Барри Холк, Мелеана Холк Томоока, Эми Холк, Аарон Холк, Эммет Холк, Джойс Холк, Уилберт Холк және Уиллард Холк – басшылығымен жекпе-жек өнерін дамытуды жалғастыруда.

Шошин Рю Юданшакай

Shoshin Ryu Yudanshakai Майкл Чабб тарапынан Danzan Ryu Jujitsu спорт түрі мен жекпе-жек өнерінің аясында ересектер мен балалардың физикалық, рухани және әлеуметтік дамуына көмектесу мақсатында білім беру, спорттық және ойын-сауық ортасын ұсыну үшін құрылды. Ол 1987 жылы Калифорния штатында тіркелді және Ohana демалыс күндері, Danzan Ryu Даңқ залы және Х.С. Оказаки атындағы ұлттық джиу-джитсу чемпионаты сияқты бірнеше ұйымдық жобаларды құру мен дамытуға зор үлес қосты.

Джуджитсу Америка

1978 жылы Уолли Джей, Джон Чоу Хун, Карл Бивер және Вилли Кахилл Jujitsu America ұйымын құрды. Олар идеологиялық және әдістемелік келіспеушіліктерден кейін Гавайидегі Американдық джиу-джитсу институтынан (Коденкан ұйымы) бөлініп шықты. Бұл топ ескі ұйымнан бөлінуге шешім қабылдаған материктік джиу-джитсушыларды білдірді. Гавайилік жетекшілер Коденкан жүйесінің дәстүрлерін сақтап қалуды қаласа, материктіктер өздерінің жауынгерлік дағдыларын жаңартып, қазіргі заманғы жағдайларға бейімдеуге тырысты. Jujitsu America ұйымының мақсаты – мүшелері арасында джиу-джитсу өнері мен ғылымын жақсы түсінуді дамыту және оны жетілдіру; сондай-ақ Америкадағы танылған және орнатылған джиу-джитсу жүйелерінің оқулары мен философиясын, сондай-ақ олармен байланысты Халықаралық джиу-джитсу одақтарын насихаттау. Jujitsu America-ның тағы бір мақсаты – Коденкан джиу-джитсуының негізін қалаушы Генри Оказакидің құрметіне қазіргі заманғы Коденкан джиу-джитсуын және оған байланысты өнерлерді жүйелі түрде дамытуға ынталандыру. Jujitsu America жақында АҚШ Дзюдо қауымдастығымен (USJA) бірігіп, спорттық джиу-джитсу бағдарламасын ілгерілетуді жоспарлап отыр.

Доджо Данзан Рю Коденкан Коста-Рика

Сенсей Луис Сото 5-дан, Шинан Мосейс Муньостың басшылығымен, ал Шинан Мосейс Муньос профессор Анчоның тікелей шәкірті болған. Билл Бичтің Гавайи джиу-джитсу жүйесі, Inc., сондай-ақ 1979 жылы Джеймс А. Марсинкус (қаза болған) құрған Оңтүстік Калифорния джиу-джитсу қауымдастығы.

Христиандық джиу-джитсу қауымдастығы

Христиандық джиу-джитсу қауымдастығын Джин Эдвардс құрды. Христиандық джиу-джитсу қауымдастығы – христиан дінін қосатын Данзан Рю ұйымы.

Қайыңқай

"Кайшинкай" сөзі "ашық ойлы адамдардың жиналуы" дегенді білдіреді. Кайшинкай додзосының мақсаты – Генри С. Оказакидің ілімдерін және джиу-джитсудың Коденкан Данзань-рю жүйесін таратуға арналған сапалы оқытушыларды даярлау. KaishinKai 1978 жылы Рон Дженнингс құрды және ол негізінен Тынық мұхитының солтүстік-батысындағы филиалдар мен студенттерден тұрады. Каишинкай додзосы сондай-ақ Америкалық джиу-джитсу институтында, Jujitsu America және ШошинРю Юданшакайда тіркелген.

Бушидокан федерациясы

Бушидокан федерациясы – бұл Дан Зан Рю Зенё Буджитсу өнерін меңгеруші әлемнің түкпір-түкпіріндегі додзолардың бірлестігі. Бұл жүйені 1950 жылы бокс, дзюдо, сават, айкидо, лама пай және дзюдзюцу сияқты жартылай жекпе-жек өнерлерін оқып, тәлім алған Герб Лагу (Бад Эстестің шәкірті) жасады. Дан Зан Рю Зенё Буджитсу осы жүйелердің негізінде қалыптасты және Дэнзан Рю дзюдзюцу аясында Зенё принциптерін жүйе бойынша үйретеді. Көптеген додзоларға ортақ қағидаларды сақтай отырып, Бушидокан федерациясының әрбір додзосы өз тәуелсіздігін сақтайды және әр додзоның сенсейін бас жаттықтырушы деп мойындайды. Қазіргі кезде федерация құрамындағы додзолар Канадада, Колумбияда, Эквадорда, Израильде, Италияда, Ресейде, Сауд Арабиясында, Таиландта, Сербияда/Югославияда және АҚШ-та (Аляска, Калифорния, Флорида, Гавайи, Мэн, Оклахома, Джорджия және Невада) орналасқан.

Кванттық джиу-джитсу

Кванттық джиу-джитсу Стивен Коппинг құрды, ал Джереми Корбелл оны жетілдірді.

Эволюциялық джиу-джитсу

Эволюция джиу-джитсуы 1995 жылы Алекс Акино Сенсей АҚШ-тағы аралас жекпе-жек өнерінің дамуына жауап ретінде Калифорния штатының Пасадена қаласында құрылды. Топтың бағыты қарапайым: Джанзан Рю стилін джиу-джитсудың күресте дәлелденген тамырларына оралу құралы ретінде пайдаланып, тәжірибе мен жарыстар арқылы үнемі өркендеу және жетілдіру.

Коденкан Охана Альянсы

Коденкан Охана Альянсы – Генри С. Оказаки ұстаздан жеткен қағидаларға адал, тәуелсіз Коденкан Данзан Рю Джитсу және аффилирленген ұйымдардың бірлестігі. Олар Охана отбасымен байланыста болып, Охана конвенциясын белсенді түрде қолдайды. Осы топ Охана конвенциясын жоспарлау және жүзеге асыруға жауапты.

Дзен Будокай джиу-житсу

Zen Budokai Aiki Jujitsu-ді 1940 жылдары Ray Law-пен бірге жаттығуларын бастаған Raymond "Duke" Moore құрды. Мур каратэ, дзюдо және джуджитсудан жоғары деңгейдегі қара белбеулерді алды және 1960 жылдары Ray Law (джуджитсу), Джордж Йошида (дзюдо), Кийосе Накаэ (джуджитсу), Миц Кимура (дзюдо), Ричард Ким (каратэ және джуджитсу), Хидетака Нишияма (каратэ) және Масутацу Ояма (каратэ) -мен тікелей жаттығуларының ықпалымен жүйесін қалыптастырды. Бүгінде жүйеге шамамен ондай мектеп кіреді, олардың көп бөлігі Калифорния және Жаңа Англияда орналасқан. Zen Budokai нақты джиу-джитсу мен өзін-өзі қорғауға бағытталған және оны 9-шы дан (және қазіргі жүйе жетекшісі) Тим Дельгман Сан-Франциско додзосында, ал 9-шы дан Джим Мозес Стэнфорд университетіндегі Стэнфорд джиу-джитсу клубында үйретеді.

Килохана жекпе-жек өнерлері қауымдастығы

Килохана жекпе-жек өнерлері қауымдастығы – 1996 жылы профессор Сиг Куфферат пен профессор Сеиширо Оказакидің ілімдерін тарату және басқа жекпе-жек өнерлерін зерттеуді қолдау мақсатымен құрылған коммерциялық емес ұйым. Килохана жауынгерлік ұйымдар мен мектептер арасындағы бірлестік сезімін нығайтуға тырысады. Осы мақсатта Kilohana жыл бойы көптеген турнирлер мен оқу шараларын ұйымдастырып, қолдайды, оларға қатысушылардың көпшілігі ұйым мүшелері де, мүше еместер де болуы мүмкін. Бұл шаралардың алуан түрлілігі біздің Оханамызбен барлығын бөлісуге деген ниетімізді көрсетеді. "Килохана" деген сөз ең жоғары сапалы материалдан жасалған, кез келген істе үздік болу және жоғары мінез-құлық, ар-намыс пен адалдыққа ие болуды білдіреді. Біздің елтаңбамыз осы рухта "Мокомоко Ку’и Лима По’окела Килохана" деген гавай тіліндегі сөздермен бейнеленген. Бұл сөздерді шамамен аударғанда, қолға түйіскен шайқастағы ең шебер чемпион болу деген мағынаны білдіреді. Бізге осы ат пен бейнені профессор Сиг Куфферат сыйлағандығы үшін үлкен құрмет көрсетеміз.

Оқиғалар

Оказакиден кейінгі кезеңнің ең маңызды оқиғасы – екі жылда бір рет өткізілетін Охана мерекесі. Бұл шараға Оказакинің ілімдеріне бағытталған барлық ұйымдардың мүшелері қатысады. Ұйымдар апта соңында клиникалар, жарыстар мен достық қарым-қатынас арқылы «Коденкан» рухын бөлісу үшін бірігеді. Охана 1990 жылы Shoshin Ryu Yudanshakai нұсқаушылары Майк Чубб, Билл Фишер және Роджер Медлен құрған. Әдетте ол Еңбек күні демалысында өткізіледі. Бұрын өткен басқа шаралардың ішінде Санта-Клара, Калифорния штатында өткен екі Kodenkan Okugi класы бар. Бұл екі шара – 1993 жылдың жазында және 2003 жылдың қысында – бірнеше Danzan Ryū нұсқаушыларын Сиг Куффераттан және оның үлкен шәкірті Тони Яновичтен жүйені үйрену үшін біріктірді. Куфферат 1948 жылы Оказакидің жетекшілігімен өткен сол класты бітірген. Көп жылдар бойы Оказаки өнерін орындау әдістері әртүрлі стильдерге бөлінді. Бұл сабақтың мазмұнын Куффераттың басшылығымен Янович дайындады. Бұл сабақ қызығушылық танытқан нұсқаушыларға Куффераттың айтуынша, Оказаки қалай өнер көрсеткенін және ол бірнеше өнерді қалай өзгертетінін көрсетуге арналған. Студенттерге барлық жауынгерлік өнер түрлерімен қатар, қайта жандандырудың қажетті он бір әдісі оқытылды. Бұл кластарды бітірген студенттерге Kaiden no Sho, яғни толыққанды білім беру туралы сертификаттар берілді және оларға Ренши (жаттықтырушы), Киоши (ұстаз) немесе Шихан (шебер) атақтары берілді. Куфферат 1999 жылы қайтыс болғанға дейін, ол Яновичпен бірге 2003 жылы, алдыңғы кластан он жыл өткен соң, екінші класты өткізуді жоспарлаған. Оказаки 1948 жылғы класынан кейін осы жоспарды жасаған, бірақ 1951 жылы қайтыс болғандықтан, жоспар іске аспады. Янович жоспарды іске асырып, 2003 жылдың қаңтар-ақпанында осы класты өткізді. Бұл кластар 2013 және 2023 жылдары да өткізілді. Ескерту 1: «Окуги» деп аталған басқа да кластар болды, бірақ олар Куффераттан санкция алмады. Ескерту 2: Оказакидің 1948 жылғы класы «Окуги класы» емес, «ерекше жексенбілік сабақ» деп аталды. «Окуги класы» атауын Тони Янович ойлап тапты және авторлық құқығына ие.