Кіріспе

Италиялық суретші (шамамен 1581–1644 жж.)

Бернардо Строцци, il Капучино және il Prete Genovese (шамамен 1581 – 2 тамыз 1644), итальян бароккосының суретшісі және гравері. Канва мен фреска суретшісі болған ол тарих, аллегория, жанр және портрет суреттерін, сондай-ақ натюрморттарды қамтитын кең тақырыптық диапазонмен жұмыс істеді. Генуяда туып, бастапқыда сол қалада белсенді болған ол мансабының соңғы кезеңінде Венецияда жұмыс істеді. Оның туындылары екі қаладағы өнер дамуына елеулі әсер етті. Ол венециялық барокко стилінің негізін қалаушылардың бірі саналады. Оның күшті өнері бай және жарқыраған түстерімен, кең және сергекті қылқалам соққандарымен ерекшеленеді. 1598 жылы, 17 жасында Строцци францискандықтардың реформалық тармағы – капуциндер орденіне қосылды. Сан-Барнаба капуциндер монастырындағы монах ретінде ол "il Cappuccino" ("капуцин") лақап атын алды. Оған капуцин киімін тастап, дін қызметкері болуға рұқсат берілгендіктен, ол il prete genovese ("генуэздік дін қызметкері") деп те танылды. 1608 жылы әкесі қайтыс болғаннан кейін Строцци анасы мен үйленбеген әпкесін күту үшін капуциндер орденін тастады. Ол отбасын суреттері арқылы асырады. Кейбір авторлар бұл әрекетті монастырь қабырғасынан тыс сурет салудың заңсыз тәжірибесі деп санайды. Оның тұтқыны шамамен 17-18 айға созылды. Ол стиль және осы тақырыпты бейнелеуде Караваджоға жақын, бірақ әлдебір маньеризм ерекшеліктерін сақтайды. Оның стилі Рубенстің күшті ықпалын көрсетуді жалғастырды, мысалы, "Аллегориялық бейне" (Минерва?) (1630-жылдардың ортасы, Кливленд өнер мұражайы), ол Рубенстің берік формаларын және жарқын түстерін Венеция өнерінің жылы атмосферасымен үйлестіреді. Оның соңғы туындылары жарық және эскиздік сипатта болады, мысалы, "Голиаттың басы бар Давид" (1640 жылдан кейін, Музей Бойманс Ван Бёйнинген, Роттердам) және "Рахиль мен Елиезер құдық жанында" (1630 жылдан кейін, Gemäldegalerie Alte Meister, Дрезден). Оның "Лютняшысы" (1640 жылдан кейін; Венаның Kunsthistorisches мұражайы) Джорджоненың туындыларын зерттеуден туындаған поэтикалық көңіл-күйді сезіндіреді.

Жанрлық суреттер

Штроцци фламанд жанрлық көріністерінен де, Каравагисттердің үлгілерінен де шабыт алып, жанрлық туындылар тобын жасаған болуы мүмкін. Осы туындылардың ең танымалдары – көптеген нұсқалары бар «Аспаз» (шамамен 1625 жыл, Россо сарайы, Генуя және 1630–40 жылдар, Шотландия Ұлттық галереясы). Бұл жұмыс Питер Аэрсеннің «Аспаз» (1559; Palazzo Bianco, Генуя) және Ян Рус еңбектеріне тікелей қатысты. Строццидің түрлі түсті көлеңкелерді қолдануы Рубенске қарызды, бірақ Рубенстің ашық түсті фонның кейде бетке шығуына рұқсат ету тәжірибасын қабылдамай, Строцци қызғылт қоңыр фонда ашық түсті бояуларды жеңіл штрихтармен қолданды. Ол өмірі бойы натюрморттарды салғаны және көптеген композицияларына натюрморт элементтерін қосып, сурет салғаны белгілі. Мысалы, оның «Аспаз» туындысындағы аңдардың бейнесі. Әйнек вазадағы гүлдер мен тақтадағы жемістермен бірге натюрморт (3 шілде 2013 ж., Sotheby’s, Лондон, 35-лот) – Строццидің толық авторлық туындысы ретінде мойындалған бірнеше натюрморттарының бірі. Дизайн қарапайым, себебі көптеген заттар бірдей бейнелеу жазықтығында орналасқан. Композиция Караваджоның жемістер мен гүлдерден тұратын себеттегі натюрмортына (Pinacoteca Ambrosiana, Милан) сол жақтан кіретін жұмсақ жарық және кремі түсті фон арқылы сілтеме жасайды. Строцци әдетінше, бояуды дизайнның барлық бөлігіне қалың қабаттап жақты. Венецияда Эрманно Строиффи, Франческо Маффеи, Джироламо Форабоско және Пьетро делла Веккьяның (Пьетро Муттони деп те белгілі) кейбір туындылары да Строццидің ықпалын көрсетеді.