Уильям Сполдинг: Шотланд жазушысы мен ғалымының өмірі мен еңбектері

Кіріспе

Уильям Спэлдинг (22 мамыр 1809 – 16 қараша 1859) – шотланд жазушысы және ғалымы. Өмірінің соңғы жиырма жылында ол риторика және логика профессоры қызметін атқарды, сонымен қатар эсселер, рецензиялар және тарихи мәтіндердің авторы болды.

Өмір

Абердин қаласында Джеймс Спэлдинг пен оның әйелі Фрэнсис Ридтің адвокаты болып туған жас Уильям қаланың грамматикалық мектебінде және Маришал колледжінде білім алған. 1830 жылы Эдинбургке көшіп келіп, құқық оқыды және 1833 жылы адвокаттыққа қабылданды. Сол жылы ол «Екі асыл туыстың авторлығы туралы хат» (оның өлімінен он жеті жыл өткен соң, 1876 жылы Жаңа Шекспир қоғамы үшін қайта басылды) атты еңбегін жариялады, ол белгілі әдеби сыншы Фрэнсис Джеффридің назарын аударды, ол Сполдингті Эдинбург шолуына (Edinburgh Review) материалдар жазуға шақырды. Шекспирді және басқа да елизаветалық драматургтарды зерттеуге көп уақыт арнаған ол осы тақырыптар бойынша шолуға (Review) жазуын жалғастырды. Оның басқа жазбаларының ішінде Блэкуд журналына (Blackwood's Magazine) және «Британ энциклопедиясының» (Encyclopædia Britannica) сегізінші басылымына (1853–60) енген Джозеф Аддисон, Фрэнсис Бэкон, Демосфен, сэр Уолтер Скотт және Торквато Тассо туралы мақалалары, сондай-ақ аңыз, жаңылыс, логика, риторика және құлдық туралы материалдары бар. Ол сонымен қатар 1853 жылы жарық көрген «Англия әдебиетінің қысқаша тарихы» атты еңбектің авторы болды. Ол Италияда да уақыт өткізді және 1841 жылы «Италия және Италия аралдары ежелгі дәуірден бүгінгі күнге дейін» атты кітабын жариялады. Педагог ретіндегі мансабының басында 1840-1845 жылдары Эдинбург университетінде риторика және көркем әдебиет кафедрасын басқарды, содан кейін Сент-Эндрюс университетінде логика, риторика және метафизика профессоры болып тағайындалды және өмірінің соңына дейін осы қызметте қалды. Уильям Сполдинг өзінің елу жылдығынан кейін алты айдан аспайтын уақыт өткен соң Сент-Эндрюсте қайтыс болды. Ол Сент-Андрей соборының шіркеуінің солтүстік қабырғасына қарай жерленген. Ол 22 наурыздан бері Агнес Фриерге үйленген еді және олар Мэри Фрэнсис есімді қыздың ата-анасы болды. Австралияда 1871 жылдың 11 қаңтарында Мэри Фрэнсис шотланд журналисі, философы және ғалымы Генри Лориге үйленді, ол 1864 жылы Мельбурнға көшіп келді және Мельбурн университетінде дәріс оқып, 1886 жылы Австралиядағы психикалық және моральдық философияның алғашқы профессоры атанды, сондай-ақ сол жылы Сент-Эндрюстен құрметті LL.D. дәрежесін алды. Генри Лори мен оның әйелі үш ұлға ие болды.

Born in Aberdeen, to advocate James Spalding and his wife, Frances Read, young William was educated in the city's grammar school and at Marischal College. Moving to Edinburgh in 1830, he read law and was called to the bar in 1833. In that year he published a Letter on Shakespeare's Authorship of the Two Noble Kinsmen (reprinted for the New Shakspere Society in 1876, seventeen years after his death), which attracted the notice of leading literary critic Francis Jeffrey, who invited Spalding to contribute to the Edinburgh Review. Having devoted much time to studying Shakespeare and other Elizabethan dramatists, he continued to write on these topics for the Review. His other writings included contributions to Blackwood's Magazine and the eighth edition (1853–60) of the Encyclopædia Britannica, which contains his biographical entries on Joseph Addison, Francis Bacon, Demosthenes, Sir Walter Scott and Torquato Tasso as well as articles on fable, fallacy, logic, rhetoric and slavery. He also authored a concise History of English Literature, published in 1853. He also spent time in Italy and published, in 1841, Italy and the Italian Islands from the Earliest Ages to the Present Time. At the start of his career as educator, he occupied the chair of rhetoric and belles lettres at the University of Edinburgh from 1840 to 1845, when he was appointed professor of logic, rhetoric and metaphysics at the University of St Andrews, and remained in the post until his death. William Spalding died in St Andrews less than six months after his fiftieth birthday. He is buried against the north wall of the churchyard of St Andrew's Cathedral. He had been married to Agnes Frier since 22 March 1838 and they were the parents of a daughter, Mary Frances. In Australia, on 11 January 1871, Mary Frances married Scottish journalist, philosopher and academic Henry Laurie who moved to Melbourne in 1864 and, lecturing at the University of Melbourne became, in 1886, the first professor of mental and moral philosophy in Australia, receiving, that year, an honorary LL. D. from St Andrews. Henry Laurie and his wife had three sons.