Кіріспе

Карранца Харана / Валь де Карранса (баск тілінде Карранца Харана, испан тілінде Валь де Карранса) – Баск еліндегі Бискай провинциясында орналасқан қала және муниципалитет. Ол Энкартерри аймағында орналасқан және провинцияның ең батыс және ауданы бойынша ең үлкен муниципалитеті болып табылады. Фильм режиссері Виктор Эрис осы жерде туған.

Этимология

Карранса топонимі алғаш рет 10 ғасырда Альфонсо III-тің жылнамасында Каррантия деп тіркелген. Мәтінде айтылғандай, Каррантия Астурия королі Альфонсо I билік еткен кезде мекендеген қалалардың бірі болған. Каррантия атауының шығу тегі кантабрия диалектісіне қатысты, ол "биік жартастар" деген мағынаны білдіреді. Каррантиядан қазіргі испан топонимі Карранса пайда болды. Карранца – баск тіліндегі топоним, ол баск орфографиялық ережелеріне сәйкес Каррансадан бейімделген және 2001 жылдан бері муниципалитеттің ресми атауы болып табылады.

Тарих

Карранца аңғарында адамның болғанына қатысты белгілі ең алғашқы іздер – орта палеолиттің соңғы кезеңіне жататын тас құралдар. Карранцада Вента Лаперра қасиетті орны орналасқан, ол бүкіл Баск еліндегі ең ежелгісі, және онда палеолиттік өнердің әртүрлі нысандары кездеседі. Ежелгі мал өсіру қызметінің, сондай-ақ неолит және қола дәуіріндегі аңшы-терішілерге тән өнер түрлерінің куәліктері бар. Ауызша дәстүрлерде римдіктердің аңғар жерлерінде болғаны айтылады, олар Убал тауларынан галенаны өндіруге қызығушылық танытқан. Муниципалитет шегіндегі кейбір үңгірлерде жүргізілген қазба жұмыстары римдік керамикасын ашты. 1903 жылы жүзден астам римдік монеталар табылған, олардың барлығы 238-260 жылдар аралығында салынған. Карранца аңғары туралы алғашқы жазбалар 8-ші ғасырға дейін барады, сол кезде Астурия королі Альфонсо I Иберия түбегінің Атлантикалық аймағында бірнеше қоныстарды құрған, және бір ғасырдан кейін Альфонсо III-тің жылнамасында осы туралы айтылған. Карранца аңғары 12-ші ғасырда Бискай лордығының құрамына енген. Ол 13-ші ғасырда Бискайға қосылған Энкартерри аумағына жатады.

География

Карранца Энкартерри аймағының ең батыс бөлігінде орналасқан және Бискайяның барлық муниципалитеттері арасында ауданы бойынша ең үлкені. Карранца провинция орталығы Билбаодан 54 шақырым қашықтықта жатыр, солтүстігінде Кантабрия автономиялық облысымен, шығысында көбінесе Кантабрияның Виллаверде-де-Трусиос эксклавымен және Баск муниципалитеттері – Турциоз және Арценталеспен, оңтүстігінде Бургос провинциясымен, ал батысында кішкентай Ланестоса муниципалитетімен және Кантабрия облысымен шектеседі.

Спорт

Карранца CD футбол клубы ең маңызды спорт клубы. Ол Баск футболының аймақтық лигаларында ойнайды.