Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Мазмұны
Кіріспе
Сэр Николас Хайд (шамамен 1572 – 25 тамыз 1631) – Англияның бас судьясы.
Sir Nicholas Hyde (c. 1572 – 25 August 1631) was Lord Chief Justice of England.
Шығу тегі
Хайд Уилтширдегі Уордурде, Уилтширдің Вест-Хатч қаласынан Лоуренс Хайдтың (1590 жылы қайтыс болған) ұлы ретінде дүниеге келді. 1584 жылы Хейтсбери округінен парламент депутаты болған Лоуренс Хайд екінші әйелі Энн Сибеллға үйленген. Энн Сибелл – Кент қаласының Фарнингхем ауылынан Николас Сибеллдың қызы және Сомерсеттегі Клэртоннан Мэтью Колтурсттың жесірі болған. Ол Генри Хайдтың (шамамен 1563–1634 жж.) және Лоуренс Хайдтың (1562–1641 жж.), король Джеймс I-нің әйелі Данияның Эннесіне бас прокурор болған ағасы еді.
Hyde was born at Wardour, in Wiltshire, a son of Lawrence Hyde (d. 1590) of West Hatch, Wiltshire, MP for Heytesbury in 1584, by his second wife Anne Sibell, daughter of Nicholas Sibell of Farningham, Kent, and widow of Matthew Colthurst of Claverton, Somerset. He was the brother of Henry Hyde (c.1563–1634), MP, and Lawrence Hyde (1562–1641), attorney general to Anne of Denmark, wife of King James I.
Білім
Хайд 1590 жылдың мамыр айында Оксфорд университетінің Эксетер колледжіне қабылданды және екі үлкен ағасының жолын қуа отырып, 1591 жылдың 14 шілдесінде Мидл Темплге (Орта ғибадатханаға) кірді, бірақ ол сол жердегі бөлмеге тағы үш жылдан кейін ғана орналасты. 1598 жылы ол адвокаттық құқық алды.
Hyde joined Exeter College, Oxford in May of 1590 and following the examples of his two older brothers, entered the Middle Temple on 14 July 1591, although he was not admitted to a chamber there for another three years. He was called to the bar in 1598.
Мансап
Хайд 1597 жылы Олд Сарум округінен сайланып, Парламентке (Қоғамдар палатасына) енді. Ол 1601 жылы Андовер, 1604 жылы Крайстчерч, 1614 жылы Бат және 1625 жылы Бристоль округінен өкіл болып сайланды. Ол көп ұзамай король сарайына қарсы оппозициялық күш ретінде танымал болды, бірақ заң саласында ерекше көзге түспеді. Бірақ көп ұзамай ол халықтық партиядан шығып, 1626 жылы Джордж Вильерс, 1-ші Букингем герцогы, оны Парламент тарапынан қудалаудан қорғау үшін жалдады. Келесі жылы ол заң сержанты және Корольдің сот алқасының бас судьясы болып тағайындалды. Осы лауазымда оған сэр Томас Дарнелл және басқалардың ісін қарау тапсырылды. Олар Корольдік кеңес мүшелерінің бұйрығымен түрмеге қамалған еді, ал бұйрықта тұтқындарға тағылған айыптың мәні жазылмаған болатын. Хабеас корпустың бұйрығына жауап ретінде Бас прокурор Корольдік құқығына сүйенді, бұл Елизавета патшайымының дәуірінен келген прецедентпен қолдастырылды. Хайд үш судьямен бірге Корольдің пайдасына шешім шығарды, бірақ тұтқындарды босатудан бас тартуға Корольдің құқығы бар екенін жариялауға бармады. Сол жылы (1627) ол рыцарь (сер) атағын алды. 1629 жылы Хайд Елиот, Холлс және Валентайнды патшаның бұйрықтарына қарсы парламентте сөз байласуы үшін айыптап, олардың парламенттен тыс жауап беруден бас тарту туралы парламенттік иммунитеттеріне қанағаттандырудан бас тартқан судьялардың бірі болды.
Hyde entered the House of Commons in 1597 as one of the two members for Old Sarum. He represented Andover in 1601, Christchurch in 1604, Bath in 1614 and the county seat of Bristol in 1625. He soon became prominent as an opponent of the king's court, although he does not appear to have distinguished himself in the law. Before long, however, he deserted the popular party and in 1626 was employed by George Villiers, 1st Duke of Buckingham, to defend him against impeachment by the House of Commons. In the following year be was appointed a Serjeant at law and Chief Justice of the King's Bench, in which office it fell to him to give judgment in the celebrated case of Sir Thomas Darnell and others who had been committed to prison on warrants signed by members of the Privy Council, and which contained no statement of the nature of the charge against the prisoners. In answer to the writ of habeas corpus the Attorney General relied on the Royal Prerogative, supported by a precedent of Queen Elizabeth's reign. Hyde, with three other judges concurring, decided in favor of the Crown but without going so far as to declare the right of the Crown to refuse indefinitely to show cause against the discharge of the prisoners. He was knighted the same year (1627). In 1629, Hyde was one of the judges who condemned Eliot, Holles and Valentine for conspiracy in parliament to resist the King's orders, refusing to admit their plea of parliamentary privilege that they could not be called upon to answer out of parliament for acts done in parliament.
Отбасы
Ол Ампорттағы Сарсоннан Артур Суэйннің қызы Мэри Суэйнге үйленді. Олардың бір қызы мен үш тірі ұлы болды. Олардың ұлдарының бірі, Лоуренс (шамамен 1610–1682) Винчестер округінен парламентке сайланды.
He married Mary Swayne, daughter of Arthur Swayne of Sarson in Amport, Hampshire. They had one daughter and three surviving sons together. One of their sons, Lawrence (c.1610–1682) sat in Parliament for Winchester.
Өлім
1631 жылғы 25 тамызда Гинтон Дабнидегі (Хэмпшир) үйінде түрме қызуынан қайтыс болды. Ол әйелімен бірге Хэмпширдегі Барлық Әулиелер шіркеуі ішіндегі мазарда жерленген.
On 25 August 1631 he died of gaol fever at his home in Hinton Daubney, Catherington, Hampshire. He is buried with his wife in a tomb inside All Saints Church Catherington in Hampshire.