Ливан сайлаулары: демократия, дінге бөліну, парламенттік дағдарыстар. 2023 жылы Ближний Шығыста екінші демократиялық ел. Саяси жағдай туралы толық ақпарат!
Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Кіріспе
Ливандағы сайлаулар төрт жыл сайын өткізілуге тиіс. Әрбір азаматқа дауыс беруге рұқсат беріледі, бірақ лауазымдар діни жатақтылығы бойынша конституциялық түрде бөлінеді. 2014 жылы Парламент президент сайлаудан бас тартып, өзінің мерзімін ұзартты. 2018 жылы жалпы сайлау қайтадан өтті. 2023 жылы V Dem Демократия индексі бойынша Ливан 1 балдық жүйеде 0.157 ұпаймен Таяу Шығыста екінші ең сайлау демократиясы деп танылды.
Elections in Lebanon are allotted to occur every four years. Every citizen is allowed to vote, but the positions are constitutionally allocated by religious affiliation. In 2014, the Parliament failed to elect a president and extended its own term. In 2018 general elections resumed. Lebanon was ranked second most electoral democracy in the Middle East according to V Dem Democracy indices in 2023 with a score of 0.157 out of 1.
Парламент сайлау жүйесі
Ливанның ұлттық заң шығару органы – депутаттар палатасы (مجلس النواب). 1992 жылғы сайлаудан кейін (Тайф келісімінің 1989 жылғы реформаларынан кейін алғашқысы) бұрын христиандардың басымдығы жойылды, Парламент төрт жыл мерзімге 128 орыннан тұрады. Парламент мүшелері діни топтар бойынша бөлінеді, бірақ жалпы сайлау құқығымен сайланады. Әр діни қауымға Парламентте белгілі бір орын саны бөлінеді (төмендегі кестеге қараңыз). Дегенмен, олар тек өкілдік ететін дінге ғана емес, белгілі бір сайлау округіндегі барлық кандидаттар, діни көзқарасына қарамастан, барлық конфессиялардың қатысуын қамтитын дауыстардың көпшілігін алуға тиіс. Бұл жүйе сектанттық бәсекелестікті азайту және конфессияаралық ынтымақтастықты арттыру мақсатында жасалған: кандидаттарға қарсылық тек бір діннің өкілдерінен келеді, бірақ сайлану үшін өз дінінен тыс қолдау табу қажет. Іс жүзінде, бұл жүйе сайлау округтерін бұрмалау айыптауларына әкелді. Сириялық үкіметтерге қарсы болған оппозициялық Qornet Shehwan жиыны, сайлау округтерінің шекаралары шииттер көпшілігіндегі округтерден (мұнда «Хезболла» партиясы күшті) көптеген шииттерді сайлауға мүмкіндік беру үшін, ал христиан мүшелерін мұсылман көпшілігіндегі округтерге бөлу үшін жасалғанын мәлімдеді, бұл христиан саясаткерлерін мұсылман мүдделерін қорғауға мәжбүрлейді. 1950 жылдары Шамун әкімшілігіне де ұқсас, бірақ кері айыптаулар тағылды. Төмендегі кестеде Тайф келісіміне дейін және кейін Парламенттегі орындардың діни бөлінісі көрсетілген. Келесі сайлау алдында сайлау заңнамасы реформаланады. Көптеген өзгерістердің ішінде дауыс беру жасын 21-ден 18-ге дейін төмендету, пропорционалды сайлау жүйесін енгізу, сайлау бақылауын жақсарту және ливандық сайлаушыларды шетелдегі елшіліктерде тіркеуге шақыру қарастырылуда, бірақ олардың шетелден дауыс беру мүмкіндігіне кепілдік жоқ. Әсіресе ірі қалалардың сыртында сайлаулар ұлттық емес, жергілікті мәселелерге көбірек назар аударады, және партияның бір округте сайлау тізіміне қосылуы, ал екіншісінде қарсы партиямен, тіпті идеологиялық тұрғыдан қарама-қарсы партиямен одақтасуы жиі кездеседі. Ливан президенттік сайлаулары тікелей емес, президентті Парламент 6 жылға сайлайды. Сайлау 2009 жылдың 7 маусымында өтті. Саад Харири басқаратын Сирияға қарсы блок, Рафик Харири есімімен аталған тізім арқылы 128 орынның 71-ін жеңіп, заң шығарушы органға басымдықтарды иеленді. «Амаль» – «Хезболла» альянсы 30 орынды жеңіп алды, ал 27 орын «Еркін Отандық қозғалысына» және оның одақтас партияларына бөлді. Ливандағы соңғы жалпы сайлау 2022 жылдың 15 мамырында өтті. 2022 жылғы Ливан жалпы сайлауына қатыңыз.
Lebanon's national legislature is called the Chamber of Deputies (مجلس النواب). Since the elections of 1992 (the first since the reforms of the Taif Agreement of 1989) removed the built in majority previously enjoyed by Christians, the Parliament is composed of 128 seats with a term of four years. Seats in the Parliament are confessionally distributed but elected by universal suffrage. Each religious community has an allotted number of seats in the Parliament (see the table below). They do not represent only their co religionists, however; all candidates in a particular constituency, regardless of religious affiliation, must receive a plurality of the total vote, which includes followers of all confessions. The system was designed to minimize inter sectarian competition and maximize cross confessional cooperation: candidates are opposed only by co religionists, but must seek support from outside their own faith in order to be elected. In practice, this system has led to charges of gerrymandering. The opposition Qornet Shehwan Gathering, a group opposed to the previous pro Syrian governments, has claimed that constituency boundaries have been drawn so as to allow many Shi'a Muslims to be elected from Shi'a majority constituencies (where the Hezbollah Party is strong), while allocating many Christian members to Muslim majority constituencies, forcing Christian politicians to represent Muslim interests. Similar charges, but in reverse, were made against the Chamoun administration in the 1950s. The following table sets out the confessional allocation of seats in the Parliament before and after the Taif Agreement. Before the next election, the electoral law will be reformed. Among the changes most likely are a reduction of the voting age from 21 to 18, a more proportional electoral system, reforms to the oversight of elections and an invitation for Lebanese voters from abroad to register in the embassies, although there is no clear promise of them being able to vote from abroad. Especially outside the major cities, elections tend to focus more on local than national issues, and it is not unusual for a party to join an electoral ticket in one constituency while aligned with a rival party – even an ideologically opposite party – in another constituency. Lebanese presidential elections are indirect, with the President being elected to a 6 year term by the Parliament. Elections took place on June 7, 2009. The Rafik Hariri Martyr List, an anti Syrian bloc led by Saad Hariri, captured control of the legislature winning 71 of the 128 available seats. The Amal Hezbollah alliance won 30 seats, with 27 seats going to the Free Patriotic Movement and allied parties. The most recent general elections were held in Lebanon on 15 May 2022. See 2022 Lebanese general election.