Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Кіріспе
Құрып кеткен сүтқоректілердің топтамасы
Grouping of extinct mammals
Кондиляртра – палеоцен және эоцен дәуірлерінен негізінен белгілі болған, құрып кеткен плаценталық сүтқоректілердің ресми емес тобы, бұрынғыда бір рет саналған. Олар ертедегі, алғашқы тұяқтылар деп есептеледі. Қазіргі таңда, бұл топ негізінен «қоқыс себеті» таксоны ретінде қарастырылады, себебі Perissodactyla немесе Artiodactyla тобына жатпайтын, әртүрлі текті тұқымдарды жіктеу үшін қолданылып келген. Яғни, бұл топ бір-бірімен байланысы жоқ бірнеше әралуан рулардың жиынтығы болып табылады.
Condylarthra is an informal group – previously considered an order – of extinct placental mammals, known primarily from the Paleocene and Eocene epochs. They are considered early, primitive ungulates. It is now largely considered to be a wastebasket taxon, having served as a dumping ground for classifying ungulates which had not been clearly established as part of either Perissodactyla or Artiodactyla, being composed thus of several unrelated lineages.
Таксономиялық тарихы
Кондиляртра әрқашан проблемалы топ болып келген. Алғаш рет сипатталғанда, Phenacodontidae оның типі және жалғыз туысы болды. Бірақ, олар кондиляртраны бір ретке көтерді және жалпыланған тістері мен посткраниалды қаңқалары бар әртүрлі плаценталықтардың кең ауқымын қамтыды. Жақындағы зерттеушілер (яғни 2-ші дүниежүзілік соғыстан кейінгі) көбірек шектеулер қойды; тек шектеулі сандағы таксондарды ғана қамтиды немесе терминді мүлдем қолданудан бас тартуды ұсынады. Өздерінің алғашқы ерекшеліктеріне байланысты кондиляртрлар бірнеше тұяқты жануарлар тобының ата-тегі болып саналады, соның ішінде қазіргі Artiodactyla, Cetacea, Perissodactyla, Hyracoidea, Sirenia және Proboscidea, сондай-ақ жойылған Desmostylia, Embrithopoda, Litopterna, Notoungulata және Astrapotheria. олар кондиляртрларды мынадай белгілері бар, бірақ одан да дамыған топтардағы ерекшеліктері жоқ жануарлар деп шектеді: Олардан басқа, бірнеше жойылған жануарлар да осы топқа жатады, әсіресе Оңтүстік Америкаға тән тұяқты жануарлардың тобы (Meridiungulata). Көптеген тұяқты жануарлардың тырнақтары болғанымен, бұл Euungulata-ны анықтайтын белгі емес. Шындығында, кейбір кондиляртрлардың аяқтарында кішкентай тырнақтар болған, бірақ ең алғашқы түрлерінің тырнақтары болған. Жақында жүргізілген молекулалық және ДНК зерттеулері сүтқоректілердің эволюциясын қайта қарастырды. Paenungulata және tubulidentata афротериандар ретінде қарастырылады және енді лауразиатериан perissodactyls, artiodactyls және cetaceans-пен тығыз байланысты емес, бұл тырнақтар кем дегенде екі түрлі сүтқоректілердің тегінде, Afrotheria-да бір рет және Laurasiatheria-да бір рет тәуелсіз (яғни аналогтық) пайда болғандығын көрсетеді. Сондықтан, кондиляртраның өзі полифилеттік: кондиляртраның бірнеше топтары бір-бірімен тікелей байланысты емес. Шындығында, Condylarthra кейде «қоқыс себеті» таксоны ретінде қарастырылады. Нақты қарым-қатынастар көп жағдайда белгісіз болып қалады. Meridiungulata және қазіргі тұяқты жануарлардан басқа, кондиляртрлар тегі сүтқоректілердің бірнеше жойылған топтарына, соның ішінде Mesonychia және Dinocerata-ға да қатысты деп ұсынылған.
Condylarthra always was a problematic group. When first described by , Phenacodontidae was the type and only family therein. , however, raised Condylarthra to an order and included a wide range of diverse placentals with generalized dentitions and postcranial skeletons. More recent researchers (i. e. post WW2) have been more restrictive; either including only a limited number of taxa, or proposing that the term should be abandoned altogether. Due to their primitive characteristics condylarths have been considered ancestral to several ungulate orders, including the living Artiodactyla, Cetacea, Perissodactyla, Hyracoidea, Sirenia, and Proboscidea, as well as the extinct Desmostylia, Embrithopoda, Litopterna, Notoungulata, and Astrapotheria. delimited condylarths as those having the following characters, but lacking the specializations present in more derived orders: Besides these, several extinct animals also belong to this group, especially the endemic South American orders of ungulates, (Meridiungulata). Although many ungulates have hooves, this feature does not define the Euungulata. Indeed, some condylarths had small hooves on their feet, but the most primitive forms are clawed. Recent molecular and DNA research has reorganised the picture of mammalian evolution. Paenungulates and tubulidentates are seen as afrotherians, and no longer seen as closely related to the laurasiatherian perissodactyls, artiodactyls, and cetaceans, implying that hooves were acquired independently (i. e. were analogous) by at least two different mammalian lineages, once in the Afrotheria and once in the Laurasiatheria. Condylarthra itself, therefore, is polyphyletic: the several condylarth groups are not closely related to each other at all. Indeed, Condylarthra is sometimes regarded as a 'wastebasket' taxon. True relationships remain in many cases unresolved. In addition to meridiungulates and living ungulates, a condylarthran ancestry has been proposed for several other extinct groups of mammals, including Mesonychia and Dinocerata.