Кіріспе

Италия провинциясы

Удин провинциясы (; ; ; ; Provinz Weiden) – Италияның Фриули Венеция Джулия автономиялық аймағындағы провинция, Австрия және Словениямен шекаралас, астанасы Удин қаласы. 2017 жылдың 30 қыркүйегінде таратылған, ол 2019 жылы Удин аймақтық децентрализациялық бірлігі ретінде қайта құрылды және 2020 жылдың 1 шілдесінде қайта жандандырылды. Оның ауданында 530 849 адам тұрады.

Тарих

983 жылы Аквилея патриархатының иелігіне өткенге дейін Удине туралы көп мәлімет белгілі емес. Аквилея патриархаты 13-шы ғасырдан кейін ғана Удинеде тұрақтап, алдымен Удине қалыңындағы қамалға, содан кейін архиепископ сарайына қоныстанды. 1350 жылы Австрия аймаққа араласып, тұрғындар арасында көптеген дау-жанжалдар тудырды. 1420 жылы Венеция оны жаулап алды және қаладағы әулеттің басшысы Тристано Саворгнанға Удинеге билік ету құқығы берілді. Оның отбасы көбінесе австриялықтарға қарсылық көрсеткені үшін және Венециямен одақтас болғаны үшін жазаланды. Облыстың солтүстік бөлігі қарағайлы орман, жоғары жайылымдар және тау көлдерімен сипатталады. Орталықтағы төбелі аймақта жүзімдіктер өседі, олар аймақтың шараптарын, соның ішінде әлемге әйгілі ақ шарапты өндіреді. Облыстың оңтүстік-батыс бөлігі жазық, теңіз деңгейінен төмен жатқан жерлерде егіс шаруалығы дамыған және қарқынды суару жүргізіледі, ал жағалауда жағажайлар, құмды төбелер мен лагуналар орналасқан. Оңтүстік-шығысында әктас Карст жазығы Адриатика теңізіне жететін жерде биік жартастар бар. Облыстың арқылы көптеген өзендер ағып өтеді, олар Альпі тауларынан бастау алып, оңтүстікке қарай Адриатика теңізіне құяды. Олардың ең ірісі – Талььяменто, ол облыстың батыс шекарасын құрайды. Топырақ кеуекті, сондықтан таулардан ағып келетін судың көп бөлігі жер астымен өтіп, жазықта бұлақтар аймағы ретінде қайта пайда болады.