Кіріспе

Германиядағы экологиялық қауымдастық

ZEGG (Zentrum für experimentelle Gesellschaftsgestaltung немесе Эксперименталды мәдени дизайн орталығы) – Германияның Бад-Белциг қаласының шетінде, Берлиннің оңтүстік-батысында орналасқан экоауыл. Бұл – әлеуметтік және экологиялық тұрғыдан тұрақты өмір салтын дамыту және іске асыруға бағытталған халықаралық семинар орталығы. Ол үшін жеке даму жұмысы, кооперативтік және қоршаған ортаға зиян келтірмейтін өмір салтын құру, сондай-ақ саяси мәселелерге қатысуды біріктіреді. Атап айтқанда, ZEGG махаббат пен сексуалдыққа қатысты инновациялық тәсілдерді зерттеуге баса назар береді және жеке өркендеу мен үлкен топтарда сенімді нығайту құралдарын әзірледі және қолданысқа енгізеді, оның ішінде ZEGG форумы да бар. ZEGG 1991 жылы 37 акр (15 гектар) жерде құрылған. Қазіргі таңда 100-ге жуық адам тұрады, оның ішінде 15 бала мен жасөспірім (2011 жылғы мәлімет бойынша). Аумақтағы нысандар: экологиялық кәрізді тазартатын қондырғы, CO2-дің шығарындысын тоқтататын жылу жүйесі, органикалық көкөніс бақшасы, саз үйлер, медитация бөлмесі, суретшілер студиясы, шеберханалар, қонақ үй, "Балалар үйі" және іс-шаралар мен семинарлар үшін арналған түрлі бөлмелер мен ғимараттар бар. 2015 жылдан бері ZEGG коммерциялық емес ұйым ретінде танылды.

Семинарлар мен фестивальдар

ZEGG қауымдастығы жыл бойы бірнеше ірі фестивальдер мен көптеген шеберлік сабақтарын ұсынады. Олар қауымдастық білімі, коммуникация, махаббат және сексуалдық мәселелер, зорлықсыз коммуникация, өнер және ән салу сияқты тақырыптарды қамтиды. Осы шаралардың ресми ұйымдастырушысы – коммерциялық емес ZEGG gGmbH компаниясы.

Қоғамдық өмір

ZEGG-дің әлеуметтік мақсаты – қоғамдыққа негізделген өмір салтын ұзақ мерзімді дамыту, және осы мақсатқа жету үшін өзінің әлеуметтік құрылымын қалыптастырған. Қоғам мүшелері қарым-қатынасты жақсартуға, дау-жанжалдарды шешуге және жеке даму процестерін қолдауға бағытталған әлеуметтік процестерге қатысады. Тұрақты дискотекалар, маусымдық тойлар, ішкі лекциялар мен пікір алмасулар, сондай-ақ басқа да мәдени шаралар ұйымдастырылады. Қоғам мүшелерінің көпшілігі семинар бизнесінде жұмыс істейді, ол тамақтандыру, жатақ, іс-шараларды ұйымдастыру және семинарлар өткізуді қамтиды. Мүшелердің қоғам үшін тікелей жұмыс істейтін басқа да салалары – бақша шаруашылығы және нысанды күтіп ұстау тобы. Қоғам мүшелері өз кәсібімен де айналысады, кейбіреулері аймақта жұмыс істейді немесе басқа жерлерде табыс табады. Қоғам мүшелерінен қоғамдық жұмыстарға қатысу күтіледі. Көптеген қоғам мүшелері әртүрлі көлемдегі ортақ тұрғын үйлерде тұрады, ал кейбіреулері жалғыз немесе отбасылық жұптар болып тұрады. Балалардың көпшілігі ата-аналарымен бірге тұрып, жергілікті балабақшаларға немесе мектептерге барады. Түстен кейін ата-аналардың бастамасымен Балалар үйінде балаларға күтім қаралады. Бұл үйді күтіп ұстау, балаларды тамақпен қамтамасыз ету және оларға күтім жасау шығындарының барлығы қоғамның ортақ қаражатынан төленеді.

Шешімдер мен ұйымдастыру

ZEGG өзінің ішкі ұйымдастырылуында социократиялық модельді қабылдады. Ол, ұйымның барлығын ұсынылатын, өздігінен ұйымдасатын командаларға негізделген, жоғары деңгейдегі кең ауқымды командалар мен төмендегі мамандандырылған командалар бар. Бұл командалар ZEGG-дегі бау-бақша немесе тамақтандыру сияқты нақты қызмет саласын көрсетеді. Басқару тобы қаржылық шешімдер қабылдайды және ұйымның мақсаттарын іске асырады, сонымен бірге қауымдастықтың жоғары деңгейдегі мүдделерін ескереді. Бұл "Visionsrat" немесе Бас кеңестің жауапкершілігінде. Егер шешімдер практикада тиімсіз болып шықса, оларды қайта қарауға болады. Маңызды әлеуметтік және қаржылық шешімдер консенсус негізінде қауымдастық тарапынан қабылданады.

Махаббат, серіктестік және жыныстық қатынасқа назар аудару

ZEGG қауымдастығының құрылған кездегі мақсаттарының бірі – махаббат және сексуалдық мәселелерді зерттеу болды. Бастапқы жылдары еркін махаббат идеясы басым еді. Дитер Дюхмнің ойларынан шабыт алып, қауым бірге болудың, біздің сүйіспеншілікке кедергі келтіретін қорқыныштар мен иеленушілік сезімін жеңуге көмектесетін жолын іздеуге кірісті. Алғашқы радикалды көзқарастан кейін серіктестікке көбірек мән беріле бастады. Бүгінде ZEGG мүшелерінің кейбіреуі түрлі ашық қарым-қатынастарда өмір сүреді, ал қалғандары моногамды жұптар ретінде өмір сүреді. ZEGG-дің мақсаты әлі де махаббат пен сексуалдыққа ашық тұрқымен қарау, қарым-қатынас формасы қандай болмасын бір-біріне сенім орнату болып табылады.

Даулар

ZEGG туралы, әсіресе алғашқы күндері, қоғамдық пікірталас болды. 1970 жылы жарық көрген «Капитализмдегі үрей» (Angst im Kapitalismus) атты кітабында Дитер Дюм, басқалармен қатар, әйелдердің өз әкесінен зорлануға деген бейсаналық құштарлығының нәтижесінде өмір бойы зорлау туралы қиялдарға берілетінін және алғашқы оргазмын нақты зорлау арқылы басынан өткеруі мүмкін екенін айтты. Әйелдер өздерінің құштарлықтарын қанағаттандырудан ләззат алды; олардың арасында зорлауға қарсы күрескендер, шын мәнінде, мазохистік қанағаттануға деген өздерінің құштарлығымен күресіп жатқан. Зорлауға қатысты осындай жеңілтек көзқарас, әсіресе феминистер тарапынан қатты сынға ұшырады. Дюмның мәлімдемелеріне байланысты ZEGG жыныстық бағдары мен әйелдердің сексистік бейнесі үшін сынға ілікті. Сонымен қатар, қауымдастық авторитарлық құрылымға, психосекталық сипаттамаларға, сексизмге және педофилияға бейімділікке ие деп айыпталды. Әсіресе, Ютта Дитфурт қатал шабуылдар жасады. 1996 жылы ол ZEGG-ді «авторитарлық секс культы» деп сипаттап, оның Отто Мюльге, Рудольф Бахроға және Findhorn Foundation-ға жақындығын сынады, сондай-ақ орталықты нацизмге жақын болуы және балаларға қатысты зорлық-зомбылықты жеңілдетуіне айыптады, себебі ZEGG-де өткен семинарларда «ұйымдастырылған феминизм, баспасөз және шіркеу арасындағы ынтымақтастық» және «радикалды феминистердің ашкөздігі» жыныстық зорлық-зомбылыққа қатысты сот процестерінің себебі болды делінген. ZEGG 2013 жылы бұл айыптауларды егжей-тегжейлі мәлімдеме арқылы жоққа шығарды, бірақ аталған мәлімдемені олардың веб-сайтынан табу мүмкін емес.

ZEGG-форумы

"ZEGG Форумы" – жеке тұлғалар мен топтар арасындағы ашық және түсінікті қарым-қатынастың белгілі бір тәртіппен жүзеге асырылатын түрі. Ол 1978 жылы "Bauhütte" алғашқы қауымдастығымен құрастырылған және ZEGG-тің одан әрі дамуы үшін өте маңызды болып табылады. Оның мақсаты – қарым-қатынастарда ашықтықты қамтамасыз ету, әлеуметтік кернеуді азайту және жақындық орнату. Ойыншылдығы мен рәсімдік сипаты арқасында, әдетте жасырын сақталатын ойлар мен сезімдерді ортаға салу оңайырақ болады, бұл әлеуметтік байланыстарды күшейтеді. Бұл жүйеде әлеуметтік орта және жеке тұлғалар қолдау көрсету арқылы пайда көреді.

Экология және энергия

ZEGG – экологиялық ауыл және ол Глобалды Экоауылдар желісінің (GEN) мүшесі. Қоғамдастық энергиясын мүмкіндігінше көміртегі шығарындысына бейтарап, жаңартылатын және аймақтық энергия көздерінен алуға ұмтылады. ZEGG-де жылу қажеттіліктері толығымен өндіріледі. 2010 жылы тас көмірмен жұмыс істейтін электр станциясы жаңартылды. Ол айналасындағы орманнан алынған ағаш ұнымен жұмыс істейді. Электр энергиясының шамамен 85%-ы фотоэлектр станцияларынан және газбен жұмыс істейтін жылу-электр станцияларынан (қосымша электр энергиясын өндіру станциялары) келеді. Қосымша электр энергиясы Green Planet Energy компаниясынан сатып алынады, ол энергияның жаңартылатын көздерден келуін қамтамасыз етеді. 1992 жылы арнайы отырғызылған батпақты аумақтағы барлық сарқынды суларды тазартатын, сондай-ақ жануарлар үшін жаңа мекен ортасын қамтамасыз ететін жасанды құрғақ жерлерді тазарту жүйесі салынды. Ішуге арналған су үш құдық арқылы жер асты суларынан тікелей алынады. Пермакультура ZEGG-дің өз аумағын дамыту және пайдаланудағы басшылық қағидасы болып табылады. Малч және жасыл тыңайтқыштар құмды топырақтың ұзақ мерзімді өнімділігін арттыруға көмектеседі. Топырақ жақсарырақ болған сайын, құстар, кірпілер, мысықтар, бақалар және сорылар сияқты жоғары сатыдағы жануарлар пайда болды. Бұл жерде жеуге жарамды ландшафт бар, жергілікті жемістер мен жапырақтары, сондай-ақ, қорғалған жерлерде өсетін шабдалы, өрік, жүзім, киви, түтік және инжір өседі. 2013 жылдан бері ZEGG биокөмір мен Terra Preta-ны топырақ құру және құнарлылығын арттыру үшін пайдалануды тәжірибелеп келеді. Осы мақсатта зәр су өткізбейтін унитаздарда жиналады. ZEGG бақшасы (1 га) органикалық бау-бақша ережелерін сақтайды. Онда көкөністер, салаттар мен гүлдер, оның ішінде тығыздық, морковь, пияз және кале өседі. Әртүрлі жемістер де бар. ZEGG-де тұратын және қонаққа келгендерге ұсынылатын тағамдар вегетариандық және жартылай вегетариандық болып табылады. Жазда тағам бақта күнделікті жиналған өнімдерден дайындалады, үлкен асханаларда пісіріліп, қонақтарға таза күйінде ұсынылады. Қосымша тағам органикалық дүкендерден, аймақтық өндірушілерден және/немесе әділ саудадан сатып алынады. 2004 жылы ZEGG ағаш ұнымен жылыту жүйесі мен жасанды құрғақ жерлерді тазарту жүйесі үшін Potsdam Mittelmark жергілікті әкімшілік округінде өткен Agenda 21 конкурсында екінші орынды иеленді. 2011 жылы қауымдастық ауданның Agenda 21 конкурсында тағы да екінші орынды жеңіп алды, бұл жолы жаңа, инновациялық энергия тұжырымы үшін.

Сайт тарихы

ZEGG қауымдастығының қазіргі орналасқан жері екі неміс диктатурасымен де тарихи байланыста болды. Оның алғашқы қонысы 1919 жылға дейін жетеді, ол базар бақшасы және шағын шаруашылық жануарларымен ауыл шаруашылығына арналған жер ретінде пайдаланылды. 1930 жылдардың басында жердің меншігі SS-ке берілді, ал 1936 жылғы Олимпиададан бұрын неміс әскери атты әскерлері оны жаттығулар үшін қолданды. Кейін ол Гитлер жастары мен Неміс қыздары лигасының (ұлттық социалистік жастар қозғалыстары) оқу лагеріне айналды, сондай-ақ Kraft durch Freude қозғалысы ұйымдастырған демалыс орталығы ретінде Спортсмендер үйі Белциг салынды. 1950 жылдары Шығыс Германия кәсіподақтар федерациясы оны қызметкерлерді даярлау мектебі ретінде пайдаланғаннан кейін, 1960 жылдардың басында бұл жерді ГДР-дің сыртқы барлау қызметі (HVA) иеленді және шетелдегі барлау үшін оқу орталығына айналдырды. Мектепті тікелей Сыртқы барлау қызметінің басшысы Маркус Вольф басқарды. 1988 жылы жетекші агент Вернер Стиллер Батысқа қашып, тыңшылық мектептің бар екенін ашқаннан кейін, мектепті көшіру және жерді санаторийге айналдыру туралы шешім қабылданды. Берлин қабырғасы құлағанда және ГДР таратылғанда, жөндеу жұмыстары әлі аяқталмаған еді. ZEGG қауымдастығы 1991 жылы бұл жерді 2,1 миллион неміс маркасына сатып алды. Семинар ғимаратының бірінде осы жердің тарихына арналған көрме ұйымдастырылған.

Идеялардың тарихы

ZEGG жобасы Дитер Дюм мен Сабина Лихтенфелс ұсынған идеялардың нәтижесінде пайда болды. Оның "Капитализмдегі қорқыныш" атты кітабы Дитер Дюмды 1968 жылғы қозғалыстың жетекші ойшылдарының біріне айналдырды. 1978 жылы Дитер Дюм Германияның оңтүстігінде "Баухютте" қоғамдық жобасын құрды. Олар зорлық-зомбылықсыз жаңа мәдени үлгі жасауды көздеді. Қоғам үшін бұл мақсатқа жетудің кілті – "ер және әйел арасындағы махаббатты жаңарту" саналды. Сондықтан олар, басқа нәрселермен қатар, қарқынды топтық процестермен және еркін сексуалдық тәжірибелермен айналысты. Қоғам өз өмір салтын саяси тұрғыдан маңызды деп қарастырып, оны жария етуге белсенді түрде ұмтылды, бұл баспасөздегі кейбір даулы жариялымдарға әкелді. Сондай-ақ, қауымның секта екендігіне, ал жобаның сексистік екендігіне шіркеу тарапынан, негізінен, және солшыл топтар тарапынан айыптаулар жасалды. 1991 жылы "Баухютте" тобы ZEGG-ді құрғаннан кейін бұл пікірталас жалғасты. Дитер Дүм мен Сабина Лихтенфелс Португалияға көшіп, 1994 жылы "Тамера" деп аталатын жеке жобасын құрды. ZEGG, күшті басшылық фигуралары мен біртұтас көзқарасы бар қауымдастықтан демократиялық және плюралистік жобаға айналды. Бүгінде мемлекеттік және шіркеу органдары ZEGG-ді секта деп айыптамайды.