Чарльз Пірс белгі теориясы: Түсіндіргіштің түрлері
Interpretant
Чарльз Сандерс Пирс ұсынған белгілер теориясы: интерпретант – белгі мен объект арасындағы байланыс. Түсіндірме, динамикалық, соңғы түрлері қарастырылады.
Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Мазмұны
Кіріспе
Интерпретант – басқа бір белгімен бірдей нысанға тікелей және аралық байланыс арқылы сілтеме жасайтын субъект / белгі.
Interpretant is a subject / sign that refers to the same object as another sign, transitively.
Тарих
"Төңкергіш" ұғымы Чарльз Сандерс Пирстің "триадикалық" белгі теориясының бір бөлігі болып табылады. Пирс үшін, төңкергіш – репрезентаменді объектінің белгісі ретінде қабылдауға мүмкіндік беретін элемент, сонымен қатар семиоз немесе мағына беру процесінің "салдары". Пирс төңкергіштердің үш түрін ажыратады: дереу, динамикалық және соңғы немесе нормативтік.
The concept of "interpretant" is part of Charles Sanders Peirce's "triadic" theory of the sign. For Peirce, the interpretant is an element that allows taking a representamen for the sign of an object, and is also the "effect" of the process of semeiosis or signification. Peirce delineates three types of interpretants: the immediate, the dynamical, and the final or normal.
Тез, серпінді және соңғы
Оның алғашқы трихотомиясы – дереу, динамикалық және соңғы интерпретанттар. Біріншісі Пирс тарапынан «белгінің тудыруға лайықты әсердің сапасы, нақты реакцияға емес» деп, ал басқа жерде «белгінің тудыруға есептелетін немесе табиғи түрде тудыруы күтілетін толық талданбаған әсер; мен мұны белгінің алғашқыда тудыратын немесе тудыруы мүмкін әсерімен теңестіруге үйрендім, оған ешқандай ой жүгіртпей» деп анықталған. Дереу интерпретант түрлі формаларға ие болуы мүмкін: «ол сезімнің сапасы болуы мүмкін, көбінесе немесе азырақ бұлыңғыр, немесе бұрынғы тәжірибеден оянған күш-жігер немесе тәжірибе туралы идея, немесе ол жалпы типтегі форма немесе нәрсе болуы мүмкін». Екіншісі – динамикалық интерпретант, ол «белгінің оны түсіндіретін адамға тигізетін тікелей әсері». Соңғысы, соңғы интерпретант, «белгінің жағдайлар оның толық әсерін көрсетуге мүмкіндік беретін кез келген санаға тигізер әсері» және «қандай да бір сананың қалай әрекет ететіні емес, егер «белгі жеткілікті қарастырылса» әрбір сана қалай әрекет ететіні».
The first of his trichotomies is of the Immediate, Dynamical, and Final interpretant. The first was defined by Peirce as "the Quality of the Impression that a sign is fit to produce, not to any actual reaction" and elsewhere as "the total unanalyzed effect that the Sign is calculated to produce, or naturally might be expected to produce; and I have been accustomed to identify this with the effect the sign first produces or may produce upon a mind, without any reflection upon it." An Immediate interpretant can take a variety of forms "it may be a quality of feeling, more or less vague, or an idea of an effort or experience awaked by the air of previous experience or it may be the idea of a form or anything of a general type". The second, the Dynamical interpretant. is the "direct effect actually produced by a Sign upon an Interpreter of it". The last, the Final, is "the effect the Sign would produce upon any mind upon which circumstances should permit it to work out its full effect" and not "the way in which any mind does act but in the way in
which every mind would act" if "the Sign is sufficiently considered".</blockquote>