Батыс Бенгалия музыкасы: Баул, Киртан, Рабиндра Сангит сияқты жанрлар, сонымен қатар рага негізіндегі классикалық музыка туралы ақпарат. Бенгал музыкасының тарихы.
Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Мазмұны
Кіріспе
Батыс Бенгалия штатының музыка жанрларына шолу
Overview of musical genres in Indian state of West Bengal
Батыс Бенгалияның музыкасы Бауль, Рампрасади, Бишнапури классикалық, Киртан, Шьяма Сангит, Рабиндра Сангит, Назрул Геети, Движендрагети, Прабхат Самгита, Агамани Виджая, Патуа Сангит, Гамбира, Бхатиали, Бхавайя, Бенгалия рогы сияқты көптеген жергілікті музыка жанрларын қамтиды.
The music of West Bengal includes multiple indigenous musical genres such as Baul, Ramprasadi, Bishnupuri Classical, Kirtan, Shyama Sangeet, Rabindra Sangeet, Nazrul Geeti, Dwijendrageeti, Prabhat Samgiita, Agamani Vijaya, Patua Sangeet, Gambhira, Bhatiali, Bhawaiya, Bengali Rock.
Рагапрадхан Гана
Бенгал классикалық музыкасы рага деп аталатын ладтарға негізделген. Осы әндерді жазуда Солтүстік Үндістан рагаларының мелодиялары қолданылады. Чарьягити (9 ғасыр) дәуірінен бастап рагалар бенгал музыкасында пайдаланылып келген. Жайдевтің «Гита Говинда», Падавали Киртан, Мангал Гити, Шьяма Сангит, Таппа, Брахма Сангит және Тагор әндері рагалардан шабыт алған. Солтүстік Үндістан рагаларын бенгал әндерінде қолдану 18 ғасырда басталды. Бұл үрдіс 19-шы және 20-шы ғасырларда күш алды. Осы үрдістің алға бастаушылары Солтүстік Калькуттадан Рамнидхи Гупта, Хуглиден Кали Мирза, Рагхунатх Рой және Бишнапур Гаранасының негізін қалаушы Банкуралық Пандит Рамшанкар Бхаттачарья болды. Лакхнау науабы Ваджид Али Шах осы үрдісте маңызды рөл атқарды. 1856 жылы британ империясы оны тақтан түсіріп, қазіргі Батыс Бенгалиядағы Калькутта қаласындағы Метиабурузға жер аударды. 30 жылдық жер аударында ол музыканы, әсіресе дхрупад, таппа, тхумри және кхейял жанрларын демеушілік етті. Осылайша бенгал музыкасына ұзаққа созылатын әсер етті. Бенгалдың барлық дәстүрлі музыкасы Хиндустани классикалық музыкасының түрлі нұсқаларына негізделген. Рабиндранат Тагор солтүстік үнді рагаларын жоғары бағалап, оларды әндеріне табысты енгізді. Одан кейін Движендралал Рей, Раджаниканта Сен және Атулпрасад Сен оның жолын жалғастырды.
Bengali classical music is based on modes called ragas. In composing these songs, the melodies of North Indian ragas are used. As far as the Charyagiti (9th century), ragas have been used in Bengali music. Jaydev's Gita Govinda, Padavali Kirtan, Mangal Giti, Shyama sangeet, Tappa, Brahma Sangeet and Tagore songs have been inspired by Ragas. The use of North Indian ragas in Bangla songs began in 18th century. This trend gathered momentum during the 19th and 20th centuries. The pioneers of these trend were Ramnidhi Gupta of North Kolkata, Kali Mirza of Hooghly, Raghunath Roy and the founder of the Bishnupur Gharana, Pandit Ramshanker Bhattacharya of Bankura. Nawab of Lucknow, Wajid Ali Shah played an important role in this trend. He was dethroned by the British empire in 1856 and banished to Metiaburuz, Kolkata in present day West Bengal. During his 30 year exile, he patronized music, specially dhrupad, tappa, thumri and kheyal. And, thus made a lasting impact on Bengali music. All traditional Bengali music tend to be based on various variations of Hindustani classical music. Rabindranath Tagore had a deep appreciation for north Indian ragas, successfully introduced ragas in his songs. He was followed by Dwijendralal Ray, Rajanikanta Sen and Atulprasad Sen.
Бишнапур қаланы
Бишнапур қаранасы – Бенгалиядағы жалғыз классикалық (Друпад) қаранасы. Ол Батыс Бенгалияның Банкура ауданындағы Бишнапур қаласында Малла патшаларының сарай музыканттары арқылы пайда болды. Делілік Бахадур хан, Тансеннің ұрпағы, Бишнапур қаранасының негізін қалаушы болды. Бахадур хан Малла патшасы Рагхунат Сингха II шақыруымен Бишнапурға келді.
The Bishnupur Gharana is the sole Classical (Drupad) gharana of Bengal. It originated in Bishnupur, Bankura, West Bengal by the court musicians of the Malla Kings. Bahadur Khan of Delhi, a descendant of the Tansen, was the father of Bishnupur Gharana. Bahadur Khan was brought to Bishnupur by Malla King Raghunath Singha II.
Рабиндра Санжит
Рабиндра әндері (Robindro shonggit, ), сондай-ақ Тагор әндері деп те аталады, Рабиндранат Тагор жазған және шығарған әндер. Олар Үндістан мен Бангладеште танымал Бенгал музыкасының ерекше белгілерімен ерекшеленеді. Рабиндра әндері бір ғасырдан астам уақыт бойы Бенгал мәдениетінің ажырамас бөлігі болып табылады. Үндістанның әлеуметтік реформаторы Свами Вивекананда жастық шағында Рабиндра Сангиттің жанкүйеріне айналды. Ол Рабиндра Сангит стилінде де музыка шығарды, мысалы, "Рага джайжайванти" стиліндегі "Гаганер Тале" әні.
Rabindra Sangeet ( Robindro shonggit, ), also known as Tagore Songs, are songs written and composed by Rabindranath Tagore. They have distinctive characteristics in the music of Bengal, popular in India and Bangladesh. Rabindra Sangeet has been an integral part of Bengal culture for over a century. Indian social reformer Swami Vivekananda became an admirer of Rabindra Sangeet in his youth. He also composed music in the Rabindra Sangeet style, for example Gaganer Thale in Raga Jaijaivanti.
Рампрасади
Рампрасади (бенгалша: রামপ্রসাদী) – он сегізінші ғасырдағы бенгал ақыны Садхак Рампрасад Сен (; шамамен 1718 немесе 1723 – шамамен 1775) құраған Шияма Сангит түрі. Олар көбінесе индуист қадірлі Қали құдайына арналып, бенгал тілінде жазылған. Рампрасад Сен – Қали құдайына осындай жақын құлшыныспен жүгінген және оны мейірімді ана немесе тіпті кішкентай қыз ретінде әндеткен алғашқы шакта ақыны. Рампрасад бенгал халықтық стилін классикалық әуендермен және киртанмен біріктіретін жаңа композициялық форманы жасады. Бұл жаңа стиль бенгал мәдениетінде тамыр жайды, көптеген ақын-композиторлар халықтық және рага негізіндегі әуендерді біріктіріп, классикалық, жартылай классикалық және халықтық музыканың барлық стильдерін араластырды. Оның әндері бүгінде орындалады, ал танымал жинағы – «Рампрасади Сангит» («Рампрасад әндері») Бенгалиядағы шакта ғибадатханаларында және питхаларда сатылады. Ағамани әндері Парватидің Бенгалиядағы үйіне құдай ретінде емес, қызы ретінде оралуын бейнелейді, ал одан кейін Виджая әндері үш күннен соң Парвати күйеуі Шиваға қайтып оралғандағы айырылыстың қайғысын суреттейді.
Ramprasadi (Bengali : রামপ্রসাদী) is a category of Shyama Sangeet composed by eighteenth century Bengali saint poet Sadhak Rāmprasād Sen (; c. 1718 or c. 1723 – c. 1775). They are usually addressed to Hindu goddess Kali and written in Bengali language. Ramprasad Sen was the first Shakta poet to address Goddess Kali with such as intimate devotion and to sing of her as a tender loving mother or even as a little girl. Ramprasad is credited with creating a new compositional form that combined the Bengali folk style of Baul music with classical melodies and kirtan. The new style took root in Bengali culture with many poet composers combining folk and raga based melodies, mixing every common style of music from classical to semi classical and folk. His songs are sung today, with a popular collection—Ramprasadi Sangeet ("Songs of Ramprasad")—sold at Shakta temples and pithas in Bengal. The Aagamani songs describe the return of Parvati to her home in rural Bengal, not as Goddess but as daughter, and are followed by Vijaya songs which describe the sorrow of separation three days later as Parvati returns to her husband Shiva.
Атулпрасади
Атулпрасади немесе Атулпрасад Сеннің әндері (1871–1934), қазіргі заманның алғашқы кезеңіндегі маңызды лирик және композиторлардың бірі, Пашимбангада кеңінен танымал. Атул Прасад бенгал музыкасына тхумри стилін енгізгенімен белгілі. Саркар 1982 жылдан 1990 жылы қайтыс болғанға дейін сегіз жыл ішінде, әннің сөзі мен әуені барлығы 5018 ән жазған, онда ол бенгал, хинди, ағылшын, санскрит, урду, магахи, майтхили және ангика тілдерін пайдаланған.
Atulprasadi or the Songs of Atulprasad Sen (1871–1934), one of the major lyricist and composers of early modern period, is also widely popular in Paschimbanga. Atul Prasad is credited with introducing the Thumri style in Bengali music. Sarkar composed a total of 5,018 songs, including the lyrics and the tune, in a period of eight years from 1982 until his death in 1990, making using of eight different languages: Bengali, Hindi, English, Sanskrit, Urdu, Magahi, Maithili and Angika.
Патуа Сангет
Патуа ән-күйі немесе Потер Ган – Батыс Бенгалиядағы Бенгал патачитрасының мәдени дәстүрі. Оны патуалар орындайды. Бұл ән Батыс Бенгалияның оңтүстік және оңтүстік-батыс аудандары, атап айтқанда Бирбхум, Жарграм, Бардаман және Муршидабадта халық әні ретінде кеңінен танымал. Патачитраның ерекшеліктері мен оған байланысты мифологиялық оқиғаларға қарай Патуа ән-күйінің үш түрі бар. Кришно лиласы, Гуранго лиласы, Рам лиласы, Шиб Парботи лиласы сияқты тақырыптарда жазылған лирикалық драма «Лила кахини» деп аталады. Ал Гопалан, яғни мал шаруашылығы туралы әңгіме – Патуа ән-күйінің тағы бір түрі.
Patua Sangeet or Poter Gan is a cultural tradition of Bengal Patachitra in West Bengal. It is performed by the Patuas. It is famous in the southern and south western districts of West Bengal like Birbhum, Jhargram, Bardhaman and Murshidabad as folk song. There are three types of Patua Sangeet according to the difference of Patachitra and the mythological stories associated with it. This lyrical drama written about the Krishno leela, Gourango Leela, Ram Leela, Shib Parboti Lila etc., is called Leela kahini. Gopalan or Cattlefarming story is another type of Patua Sangeet.
Гомбира
Батыс Бенгалияда гомбира қойылымдары Батыс Бенгалияның солтүстік бөлігіндегі Малда ауданында шоғырланған. Ол ерекше ырғақ пен бимен екі орындаушының қатысуымен орындалады, олар әрқашан ер адам мен оның шешесінің әкесін бейнелейді, қоғамдық сананы арттыру үшін бір тақырыпты талқылайды. Гамбира биі мен Гамбира әні Солтүстік Бенгалияның Малда ауданында Чайтра Санкранти мерекесінде орындалады. Осы мерекеге арналған Гамбира маскаларын жергілікті Сутрадхар қауымы ним және інжір ағаштарынан жасайды. Кейде маскалар сазбалшықтан да жасалады. Гамбира биі осы маскаларды киіп, Гамбира әнімен бірге орындалады. Гамбира әндері Батыс Бенгалиядағы Малдахтағы индуист қауымының арасында туындады, толығымен оның тақырыптық құрамында.
In West Bengal, gombhira performances are centred around the Malda District in Northern part of West Bengal. It is performed with a particularly distinctive rhythm and dance with two performers, always personifying a man and his maternal grandfather, discussing a topic to raise social awareness. The Gambhira dance along with Gambhira Song is performed all over the Malda district of North Bengal during the festival of Chaitra Sankranti. For this festival Gambhira masks are made out of neem and fig trees by the local Sutradhar community. Sometimes the masks are also made out of clay. Gambhira dance is performed along with Gombhira song wearing these masks. The songs of Gambhira originated among the Hindu community of Maldah in West Bengal, completely in its theme formation.
Баду Гана
Бхаду – Батыс Бенгалияның оңтүстік-батыс аймағындағы халықтық мереке. Мереке бенгал күнтізбесінің бесінші айы – Бхадроның бірінші күнінен басталып, ай соңына дейін жалғасады. Бхаду гаан – Бхаду мерекесінің ажырамас бөлігі, ол ауылдық өмірдің бояуларын көрсетеді. Ол Батыс Бенгалияның Перулия, Пашим Бардаман, Банкура, Пашим Миднапур және Бирбхум аудандарында кең таралған. Бхаду әндері әдетте спонтанды түрде жазылып, мереке кезінде әр түн сайын орындалады, олар құдайларды жас қыздар бейнесінде бейнелейді. Олар Бхаду туралы айтады және оны қызықтыру жолдарын егжей-тегжейлі сипаттайды. Бхаду үйленбегендіктен, оның әндерін көбінесе бойжеткен қыздар орындайды. Бхаду кезінде би өнерлері мен барабан соғылу жиі кездеседі.
Bhadu is a social festival of South Western part of West Bengal. The festival starts from the first day of Bhadro, the fifth month in Bengali Calendar and continues till the end of the month. Bhadu gaan, an inseparable part of Bhadu festival reflects the colours of rural society. It is popular in Purulia, Paschim Bardhaman, Bankura, Paschim Midnapore and Birbhum districts of West Bengal. Bhadu songs are composed extemporaneously and sung on each night of the festival, depicts the Goddesses as young girls. They describe Bhadu and tell in loving detail how they will be entertained. Since Bhadu is unmarried, her songs are sung mostly by unmarried girls. Dancing and playing drums accompanies Bhadu.
Тусу Гаан
Тусу – бенгалдық Пуш айының соңғы күні өткізілетін халықтық мереке. Ол – жергілікті ортақ сенімді біріктіретін және егін жинаудың қуанышын білдіретін шара. Тусу – ғарыштық құдай, бойжеткен қыз ретінде көрінеді, халықтық нанымдар мен егін жинаумен байланысты дәстүрлерге негізделген әйелдер жырлайтын әндер арқылы оған табынушылық етеді. Мереке соңында Тусу мүсіні әсем әрі көрікпен суға жіберіледі, осы кезде меланхолиялық әуенмен айтылатын Тусу әндері орындалады. Батыс Бенгалияның Банкура, Пурулия, Бардаман және Хугли аудандарының ауылдық жерлерінде Тусу пужасы жасалып, Тусу әндері орындалады.
Tusu is a folk festival held on the last day of the Bengali month of Poush. It is a unifying form of local common faith and the joy of the harvest. Tusu is a cosmic goddess and conceived as a virgin girl, who imagined as a young girl and is worshipped by Tusu song improvised by womenfolk, based on popular beliefs as well as rituals associated with harvesting. At the end of the festivities, the immersion of the image of Tusu is done vividly and with Tusu songs which have a melancholic ring. Tusu puja is practised and Tusu songs are sung in the rural areas of Bankura, Purulia, Bardhaman and Hooghly districts of West Bengal.
Бхавайя
Бхавайя – Солтүстік Бенгалияда, әсіресе Үндістанның Батыс Бенгалия штатындағы Куч-Бихар ауданында, Ассам штатының Гоалпара ауданында және Бангладештің Рангпур бөлімінде пайда болған музыкалық форма немесе халық музыкасы. Бұл "еңбекші адамдардың" музыкасы, онда махуттар (пил баптап, ұстаушылар), махишалар (буйвол бағушылар) және гариалдар (арба жүргізушілер) жиі кездеседі. Әндердің мәтіндері әйелдердің айырылысу мен жалғыздық сезімін, күйінішін білдіреді, ал созылған әуендер азабын, сағынышын және "терең сезімдерін" күшейте түседі. Бұл музыка 16 ғасырда Кох патшасы Вишва Сингха тұсында пайда болған деп саналады. 1950 жылдардан бері сахналық өнерге айналып, 1990 жылдардан бастап кеңінен танылды. Бхавайя әндерінің сөздері дінге қатысты емес.
Bhawaiya is a musical form or a popular folk music that originated in Northern Bengal, especially in Cooch Behar district of West Bengal, India, Goalpara district of Assam, India and Rangpur Division in Bangladesh. A "working class" music, with the recurring figures of mahouts(মাহুত) (elephant trainers and catchers), mahishals (মইষাল)(buffalo herders) and gariyals(গাড়িয়াল)(cart drivers) the lyrics of these songs express pangs of separation and loneliness of their womenfolk, with elongated tones accentuating pain, longing and "deep emotion". Generally believed to have originated in the 16th century under the Koch king Vishwa Singha, it has evolved into stage performances since the 1950s and more widely since the 1990s. The lyrics of Bhawaiya songs are non denominational.
Батиали
Бхатили немесе бхатиали – Батыс Бенгалия және Бангладеш елдеріндегі халық музыкасының бір түрі. Бхатали – көбінесе өзен ағысымен қайықпен келе жатқан қайықшылар айтатын өзен әндері. Бхатиали сөзі "бхата" сөзінен туындаған, ол "толқынның қайтуы" немесе "ағыс бойымен" деген мағынаны білдіреді.
Bhatiali or bhatiyali is a form of folk music in both West Bengal and Bangladesh. Bhatiali is a river song mostly sung by boatmen while going down streams of the river. The word bhatiyali comes from bhata meaning "ebb" or downstream.
Алкап
Алкап – Батыс Бенгалияның Муршидабад, Малда және Бирбхум аудандарында кең таралған бенгал халықтық өнердің бір түрі.
Alkap is a form of Bengali folk performance popular in the districts of Murshidabad, Malda and Birbhum in West Bengal.