Сиэтл қаласының өнер өмірінің шолуы

Кіріспе

Сиэтлдегі өнерге шолу

Сиэтл – сурет салу, мүсін жасау, тоқыма және студиялық шыны өнері, сондай-ақ баламалы, қалалық өнер, төменгі мәдениет (көркемдік бағыт) және сахналық өнердің маңызды орталығы. Бір ғасырдан астам тарихы бар Сиэтл симфониялық оркестрі әлемдегі ең көп жазылған оркестрлердің бірі. Сиэтл операсы және Тынық мұхитының солтүстік балеті де осы деңгейде танымал. Сиэтлдің жергілікті танымал музыкасы екі реттен астам ұлттық және халықаралық деңгейде танылды – алғаш 1960 жылдардың ортасында гараж рокқа елеулі үлес қосып, кейін 1990 жылдардың басында гранж рок өнерінің отаны болды. Қалада жиырмаға жуық тікелей эфирдегі театрлар бар, ал Пионер алаңы елдегі ең танымал өнер галереяларының бірі.

19 ғасыр

Сиэтлдің алғашқы онжылдықтағы ойын-сауық түрлері осыған ұқсас шекаралық қалаларға тән болды. Ең алғашқы ойын-сауық орны Генри Йеслердің бір қабатты 9 м х 30 м залы (1865 жылы салынған) болды, онда монолог оқушылар, швейцариялық қоңыраушылар, френологтар және осындайлар болды. Қаладағы алғашқы кәсіби спектакль 1871 жылы «Том күзетшісінің қабінесі» қойылымы болды; келесі жылдары көптеген «Том Шоулары» Сиэтлде ойналды, оның ішінде толығымен афроамерикандық актерлерден тұратын қойылым да болды. Ең алғашқы жергілікті театр компаниясы – 1870-ші жылдардың соңындағы қойылымдары көбінесе жағымсыз пікірлер алған, қысқа ғұмырлы Джон Джек Театр компаниясы. 1880 жылдары Сиэтлде гастрольдік опералық труппалар, үйретілген жануарлар және басқа да осындай нәрселер болды. 1890 жылдары Генри Ирвинг, Морис және Лайонел Барримор, Сидни Дрю және миссис Джон Дрю, Гарри Лэнгдон, В. С. Филдс, Эдди Фой және Сара Бернхардт келді. Аз танымал жағынан, Йеслер жолының төменгі жағындағы «шектелген аудан» көптеген қорап үйлерге айналды: жартылай вадевиль, жартылай жезөкшелік. 1891 жылы құрылған «Әйелдер музыкалық клубы» тез арада маңызды институтқа айналды. Белсенді мүшелерге қатысу үшін сынақтан өту қажет болды. 20-шы ғасырдың басына дейін Сиэтл мәдениетінде маңызды рөл атқарып, 2023 жылға дейін сақталды. 1893 жылғы экономикалық дағдарыс Сиэтл театрын дерлік құлатты. Юкон алтын асығышы онжылдықтың соңында Сиэтлге жаңа байлық әкелгенге дейін, тек Сиэтл театры мен Үшінші авеню театры ғана сақталды, екеуі де Нью-Йорктегі Klaw & Erlanger (K&E) компаниясымен брондалды, бірақ екеуі де K&E-нің ең жақсы актерлерін көрмеді. Тіпті қорап үйлерінің иелері де жақсырақ жер іздеп кетіпті. Сиэтл Юкон кеншілеріне жабдық жеткізудің негізгі орталығы болғаннан кейін, кеншілерден түскен ақша қорап үйлерін қайтадан жандандырды.

ХХ ғасырдың басында

Алтын іздеу дәуіріндегі табыс бірнеше кассалық кәсіпкерлерді зор жоспарлар жасауға итермеледі. Джон Консидин мен Александр Пантагес водевиль айналымдарын құрды; Джон Корт заңды театрдың жетекші импресариосы болды, бір кезде Америкадағы ешкімнен көп сапалы театрларды бақылаған. Корт және басқалар Мур және Гранд Опера үйінде түрлі "сапалы" ойын-сауықтар ұсынды. Сонымен қатар, "Дрим-театр" түтікшелі органмен бірге үнсіз фильмдер көрсетті. Метрополитен театры 1911 жылы Метрополитен учаскесінде ашылды. Нью-Йорк негізді K&E компаниясына тиесілі, ол Сиэтлде сол уақытқа дейін көрген ең сәнді театр болды. Бірақ 1912 жылғы экономикалық төмендеу осы белсенділіктің айтарлықтай азаюына әкелді. Корниш мектебі – кейін Корниш институты және қазір Корниш өнер колледжі, ғылымдар мен гуманитарлық пәндер бойынша курстары бар аккредиттелген колледж – 1914 жылы Ледилер музыкалық клубының мүшесі Нелли Корниш құрды. Бастапқыда музыка мектебі болған, бірақ кейін би, театр және бейнелеу өнерімен де танымал болды, ол оның басшылығымен ондаған жылдар бойы гүлденді; оның сапасы оның қайтысынан кейін төмендегенімен, ол ақыры қалпына келді және бүгінгі күнге дейін маңызды өнер білім беру мекемесі болып табылады. Бұл кезде өнер мұражайлары болмағандықтан, Сиэтл бейнелеу өнерінде аз рөл атқарды, бірақ Сиэтлдегі Эдвард С. Кертис және оның бұрынғы көмекшісі Имоген Каннингэм (Сиэтлде он жылға жуық уақыт өткізген) фотографияны өнер түрі ретінде орнатуда маңызды рөл атқарды. Бұл дәуірдегі Сиэтлдің басқа бейнелеуші суретшілерінің қатарында Каннингэмнің күйеуі Рой Партридж және суретші және гравюрашы Джон Батлер болды. Каролина Майтингер Соломон аралдарының жергілікті тұрғындарының суреттерімен Сиэтлде танымал болды.

Сиэтлдің өнер орталығы ретінде пайда болуы

Сиэтл алғаш рет 1920 жылдары бейнелеу өнері орталығы бола бастады. 1919 жылы австралиялық суретші Амброз Паттерсон келді. Келесі онжылдықтарда Марк Тоби, Моррис Грейвс, Кеннет Каллахан, Гай Ирвинг Андерсон және Пол Хориучи өздерін ұлттық және халықаралық деңгейде танымал суретшілер ретінде орнықтырды (Солтүстік-батыс мектебін қараңыз). Осы дәуірде Сиэтлде "жоғары" сахналық өнердің өкілдері аз болғанмен, қала ұлттық және халықаралық өнер турнелерінің қатарында болды. Пауль де Барростың сөзіне сәйкес, 1925 жылы Сиэтлде орыс балеринасы Анна Павлова, пианист Сергей Рахманинов, опералық баритон Федор Чалиапин, венгр композиторы және пианині Эрне Дохнаний, афроамерикалық лирикалық тенор Роланд Хейс және австриялық скрипкашы және композитор Фриц Крайслер өнер көрсетті. Сиэтлде белсенді джаз сахнасы болды, ол негізінен "Құрғақ заң" кезінде спикизилерде қалыптасты, осы кезде Милдред Бейли Сиэтлде әншілік мансабын бастады. Ғасырдың ортасына қарай Джексон көшесіндегі екі ондаған клубтарды қамтитын өркендеген джаз сахнасы Рей Чарльз, Куинси Джонс және Эрнестин Андерсон сияқты музыканттарды өндірді. 1950 жылдардың соңы мен 1960 жылдардың басындағы студенттік фольклорлық топтардың бірі – The Brothers Four тобы да Сиэтлде құрылды.

ХХІ ғасыр көрінісі

Сиэтл футуристикалық ХХІ ғасыр көрмесі арқылы өзін картаға түсіруге тырысқанда – 1962 жылғы дүниежүзілік жәрмеңке – күн тәртібінде жоғары мәдениет, сондай-ақ «Грейси Хансеннің жұмақ халықаралық» және «Les Poupees de Paris» сияқты халықтық ойын-сауықтар болды. Екеуі де өнерге қарағанда, Гей Тоқсанның әдепсіздігіне ұмтылған ересектерге арналған қуыршақ қойылымы еді. Орталықтың аумағындағы Опера үйі осы оқиғаға орай қайта салынды (және 2001–2003 жылдары Маккоу залы ретінде қайта жаңартылды); жәрмеңкеде Игорь Стравинский, Бенни Гудман және Виктор Борж өнер көрсетті; Сиэтл симфониясы опера әншілерін шақырып, «Аида» операсын қойды. Көркемөнер павильоны (кейін Көрме залы) Тициан, Ван Дайк және Моне, сондай-ақ Джексон Поллок, Джорджия О’Кифф және Александр Кальдер, ал Тынық мұхитының солтүстік-батыс аймағының суретшілері Тоби, Каллахан және Грейвстің туындыларын әкелді. Сонымен қатар, Азия және Солтүстік-Батыс жағалауының үнді өнерінің маңызды көрмесі ұйымдастырылды. Көрме Хориучидің ірі абстрактілі фрескасын тапсырыс берді, ол Сиэтл орталығының фрескалық амфитеатрындағы сахнаның фоны ретінде қазірге дейін сақталған. Роберт Несбит «Wheedle's Groove» жинақ альбомының қосымша жазбаларында 1972 жылы қалада «фанк пен соулға маманданған кемінде жиырма тірі музыка клубы» болғанын, ал басқа да танымал музыка жанрлары есепке алынбағанын жазды. 1970 жылдардың ортасынан бастап тірі музыка клубтарының саны күрт азайды, біріншіден диско музыкасының және жалпы би музыкасының жазбаларының танымалдылығының артуынан, содан кейін Сиэтлдің сәл тоқыраған орталығы жаңа көкпарлардың қаржылық ауданына айналды. 1972 жылы Нард Джонс Сиэтл телефондық анықтамалығында «көркем галереялар мен сатушылардың үш толық бағаны» көргенін, бұл «таңғажайып алуан түрлілік» екенін атап өтті. Олардың ішінде Ричард Уайт галереясын (1973 жылы Фостер/Уайт болып өзгерген), авангардты Манолидес галереясын (қазір жабылды) және Вудсайд галереясын (кейін Гордон Вудсайд / Джон Брэсэт галереясы) Капитолий Хиллдің Бродвей ауданында бөліп көрсетті.

When Seattle decided to try to put itself on the map with the futuristic Century 21 Exposition — the 1962 World's Fair — high culture was on the agenda, as well as popular entertainment along the lines of "Gracie Hansen's Paradise International" and "Les Poupees de Paris," an adult themed puppet show, both of which aspired more to a Gay Nineties naughtiness than to anything artistic. The Opera House on the grounds of the center was rebuilt for the occasion (and would be rebuilt again 2001–2003 as McCaw Hall); performers at the fair included Igor Stravinsky, Benny Goodman, and Victor Borge; the Seattle Symphony brought in opera singers and staged Aida. The Fine Arts Pavilion (later the Exhibition Hall) managed to bring in works by Titian, Van Dyck, and Monet, as well as more contemporary pieces by Jackson Pollock, Georgia O'Keeffe, and Alexander Calder and by Pacific Northwest artists Tobey, Callahan, and Graves. There was also a significant exhibition of Asian art and Northwest Coast Indian art. The exposition also commissioned a massive abstract mural by Horiuchi, which still forms the backdrop to the stage at Seattle Center's Mural Amphitheater. Robert Nesbitt writes in the liner notes to the compilation album Wheedle's Groove that in 1972 the city had "a minimum of twenty live music clubs specializing in funk and soul," and that doesn't count other popular music genres. That collection of live music clubs would shrink drastically beginning in the mid 1970s, first with the rise of disco music and recorded dance music in general, and then with Seattle's slightly rundown center becoming a financial district of new skyscrapers. Writing in 1972, Nard Jones remarked on the Seattle telephone directory having "three solid columns" of art galleries and dealers, representing "an astonishing variety". Of these he singled out the Richard White Gallery (which in 1973 became Foster/White) and the avant garde Manolides Gallery (now defunct) and the Woodside Gallery (later Gordon Woodside / John Braseth Gallery) in the Broadway district of Capitol Hill.

1980 жылдар

1980 жылдары ғана Сиэтл жалпыға танымал өнер орталығы ретінде мойындала бастады. Осы тұрғыдағы маңызды оқиғалардың бірі – Сиэтл операсының негізін қалаушы бас директоры Глинн Росс басшылығымен Рихард Вагнердің «Нибелунгтер сақинасы» операсының сәнді және табысты қойылымы болды. 1975 жылдан 1983 жылға дейін әр жазда толық орындалған (алғашқыда неміс тілінде, кейін 1982 жылы ағылшын тілінде), «The New York Times» газеті Сиэтлдің Байройтқа бақталасы болып қалыптасқанын хабарлады. Сиэтлдің Вагнер фестивалі қазірге дейін жалғасып келеді, бірақ бұрынғыдай үлкен жылдық шара емес. 1982 жылы жазғы камералық музыка фестивалін өткізу мақсатында Сиэтл камералық музыка қоғамы құрылды. Ұйым содан бері қысқы фестивальді де қосып, кеңейді және Синтия Фелпс, Джеймс Энес сияқты әйгілі халықаралық суретшілерді тізіміне үнемі енгізеді. Сол кездегі танымал музыка сахнасында Allies (олардың «Эмма Пил» әні жергілікті радиода жиі ойналған, бірақ ұлттық деңгейде танылмады) және Heaters (кейін «Heats» аталды) сияқты жасөспірім поп-топтары болды. Сол дәуірде қысқа ғұмырлы Visible Targets, әлі де сахнадағы Young Fresh Fellows және The Posies тобының күрделі поп-музыкасы, The Fastbacks тобының поп-панк және Fartz (кейін Ten Minute Warning) тобының тікелей панк музыкасы пайда болды. 1980-жылдардың соңында отыз суретші «Солтүстік-Батыс қолөнер одағы» деген ұйым құрды. Бұл одақтың мақсаты – «Солтүстік-Батыстың ең үздіктері» көрмесі арқылы жаңа және белгілі қолөнершілерді насихаттау. Бүгінде одаққа бес жүзден астам жергілікті, аймақтық және ұлттық деңгейде танымал қолөнершілер кіреді. 1980 жылы жобаланып, 1981 жылы тіркелген Red Sky Poetry Theatre (RSPT) 25 жыл бойы Сиэтл және Батыс жағалауының әдеби және сахналық өнеріне ықпал етті. RSPT көп жыл бойы «Bumbershoot» әдеби өнерін ұйымдастыруға көмектесті. Олар жергілікті таланттардың «Bumbershoot» фестивалінде өнер көрсетуі үшін байқаулар өткізді. RSPT пре-гранж топтарымен бірдей сахналарда өнер көрсетті.

It wasn't until the 1980s that Seattle began to be generally recognized as an important performing arts locale. One of the key events in this respect was the Seattle Opera's ambitious and successful staging, under its founding general director Glynn Ross, of Richard Wagner's Der Ring des Nibelungen. Performed in its entirety every summer from 1975 through 1983 back to back cycles (first in German, then in English, by 1982, The New York Times reported that Seattle had become a serious rival to Bayreuth. Seattle's Wagner festival has continued to the present day, albeit no longer quite such an ambitious annual event. In 1982 the Seattle Chamber Music Society was formed for the purposes of presenting a summer festival of chamber music. The organization has since expanded to include a winter festival and regularly includes internationally recognized artists such as Cynthia Phelps and James Ehnes on their artist roster. The popular music scene at the time included such teen pop bands as the Allies (whose song "Emma Peel" received a good deal of local play, but never broke out nationally) and the Heaters (later "the Heats"). That same era saw the more sophisticated pop of the short lived Visible Targets and the still performing Young Fresh Fellows and The Posies; the pop punk of The Fastbacks; and the outright punk of the Fartz (later Ten Minute Warning). By the late '80s a group of thirty artists had organized themselves into an organization called Northwest Crafts Alliance. This group's purpose is to promote emerging and established artisans through their art show Best of the Northwest. Today this alliance includes over five hundred local, regional, and nationally acclaimed artisans. Conceived in 1980, and incorporated in 1981, Red Sky Poetry Theatre (RSPT) influenced the literary and performance scene in Seattle and the entire West Coast for 25 years. RSPT help organize the Bumbershoot literary arts for many years. It would hold competitions to determine what local talent would perform at Bumbershoot. RSPT performed in many of the same venues as the pregrunge bands.

Гранж дәуірі

Сиэтл 1990-шы жылдардың басындағы гранж-рок көрінісімен көпке танылды, осы кезде Nirvana, Pearl Jam, Soundgarden, Alice in Chains, Temple of the Dog және Mudhoney үлкен көрермендерге жетті. Осы кезеңде панк әсері болған, бірақ гранж емес, The Gits тобы жергілікті ортада зор құрметке ие болды; Gits тобының әншісі Миа Запатаның қатыгездікпен өлтірілуі жергілікті музыкалық ортаны қатты мазалады. Запатаның есімі бірнеше жолмен мәңгіленді: әйелдердің өзін-өзі қорғау ұйымы Home Alive құрылды және Seven Year Bitch тобының Viva Zapata альбомы жарық көрді, бұл топ оны өздерінің ұстазы деп есептеген.

Жыл сайынғы мәдени іс-шаралар, фестивальдар мен жәрмеңкелер

Сиэтлдің ең танымал жылдық мәдени шаралары мен жәрмеңкелерінің қатарында Сиэтл өнер жәрмеңкесі, Сиэтл халықаралық кинофестивалі, Мемориал күні демалысындағы Солтүстік-Батыс фольклорлық фестивалі, жаз айларында өтетін көптеген Seafair іс-шаралары (Бон Одори мерекесінен гидропландар жарысына дейін), Сиэтлдің Bite фестивалі және Еңбек күні демалысындағы Bumbershoot кіреді. Бәріне жыл сайын 100 000-нан астам адам қатысады, сондай-ақ Hempfest және екі жеке Тәуелсіздік күні тойлануы да осы қатарға жатады. Сонымен қатар, қалада Сиэтл поляк кинофестивалі (SPFF) өтеді – жыл сайынғы кинофестиваль, онда поляк киносының қазіргі және өткен туындылары көрсетіледі. Фестивальді Сиэтл-Гдыня бауырлас қалалар қауымдастығы ұйымдастырады және «Сиэтлдің поляк киносы рухы» сыйлығымен қатар, көрермендер таңдауы бойынша үздік фильм аталымын тағайындайды. Сиэтлдің бірнеше ондаған ауданында жыл сайынғы көше жәрмеңкелері өткізіледі, ал көптеген аудандарда жыл сайын шеру немесе жүгіру жарыстары ұйымдастырылады. Көше жәрмеңкелерінің ең ірілерінде жүздеген қолөнер және тағамдық стендтер, сондай-ақ тікелей музыкамен бірнеше сахналар болады және демалыс күндері 100 000-нан астам адамды қызықтырады; ал ең кішілері тек аудандық шаралар болып табылады, онда бірнеше ондаған қолөнер және тағамдық стендтер орналасқан, олар көршілес аудандардың еженеделік фермерлік базарларынан айқын ажыратылмайды. Басқа да маңызды шараларға көптеген үндістердің дәстүрлі билері (pow wows), Монтлейктегі Әулие Димитрий грек православие шіркеуі ұйымдастырған грек фестивалі және Сиэтл орталығындағы Festal фестивалімен байланысты көптеген этникалық фестивальдер кіреді. Көптеген ірі қалалардағыдай, кітап жәрмеңкелері мен мамандандырылған кинофестивальдерінен бастап, Сиэтлден Портлендке дейінгі екі күндік, 8000 қатысушы бар велосипедтік жарысқа дейін, қызығушылығы шектеулі көптеген басқа да жылдық іс-шаралар бар.

Сахналық өнер

Сиэтл – сахналық өнердің маңызды орталығы. Ғасырлық тарихы бар Сиэтл симфониялық оркестрі әлемдегі ең көп жазылған оркестрлердің қатарында. Сиэтл жасөспірімдер симфониясы – АҚШ-тағы ең ірі симфониялық жастар ұйымы және ең беделділерінің бірі. 1979 жылы құрылған Сиэтл флейта қоғамы АҚШ-тағы ең көне флейта қауымдастықтарының бірі болып табылады. Сиэтл спорт және өнер орындарының алдында ондаған жылдар бойы жүздеген мыңдаған адам естіген, 2008 жылы қайтыс болған тубашының қазасына күйін жеткізді. 1926 жылы салынған тарихи 5-ші авеню театры жергілікті таланттар мен халықаралық жұлдыздардың қатысуымен Бродвей деңгейіндегі музыкалық қойылымдарды көрсетуді жалғастыруда. Театрдың «қытай ағаш сәулеті» Тыйым салынған қаланың Императорлық және Жазғы сарайларының үлгісінде салынған. Сонымен қатар, Сиэтлде жиырмаға жуық тікелей эфирдегі театрлар бар, олардың көпшілігі шеткі театрмен байланысты. Поэзия слэмдері және басқа да өнерлі поэзия үшін күшті жергілікті орталық бар, сондай-ақ қоғамдық лекциялар мен оқулар жиі өткізілетін бірнеше орын бар. Олардың ішіндегі ең ірісі – Сиэтлдің 900 орындық, Бірінші төбеде орналасқан Римдік жаңару стиліндегі қалалық үйі.

Қазіргі танымал музыка

Популярлы музыкада Сиэтлді көбінесе гранж-роктың отаны деп есептейді, бірақ ол сонымен қатар авангардты джаз музыканттары Билл Фриселл мен Уэйн Хорвиц, хот-джаз тобының жетекшісі Гленн Крайтцер, рэпер Сэр Микс-а-Лот, смуф-джаз саксофонисі Кенни Джи және Goodness, The Presidents of the United States of America сияқты поп-рок топтарының да мекені. Джимми Хендрикс, Дафф Маккаган, Никки Сикс және Куинси Джонс секілді музыканттар өздерінің қалыптасу жылдарын Сиэтлде өткізді. Heart тобының Энн мен Нэнси Уилсон, көбінесе Сиэтлге жатқызылатын болса, шындығында көршілес Беллвью қаласынан шыққан, ал прогрессивті металл тобы Queensrÿche де сонда құрылған. Сиэтлде әртүрлі және ықпалды альтернативті музыка көрінісі бар. Сиэтлдегі Sub Pop лейблі алғашқы болып Nirvana тобымен келісімшарт жасасты, сондай-ақ The Postal Service және The Shins сияқты гранж емес топтармен де келісімшарт жасасқан. Басқа да атақты Сиэтл аймағының топтары: Pearl Jam, Sunn O))), Acceptance, Aiden, Alien Crime Syndicate, Antlers, Ayron Jones and The Way, The Beautiful Mothers, the Blakes, The Blood Brothers, Blue Scholars, The Catheters, Charlie Drown, Common Heroes, Dangermart, Daphne Loves Derby (Кент), Death Cab for Cutie (Беллингем), Daylight Basement, The Divorce, Dog Bone Sanctuary, Dolour, Drop Six, Drown Mary, Harvey Danger, Fleet Foxes, Foo Fighters, Gatsby's American Dream, Maktub, Metal Church, Minus the Bear, Macklemore & Ryan Lewis, Modest Mouse (Иссакуа), Mudhoney, The Murder City Devils, MxPx (Бремертон), The Myriad, Pedro the Lion, Point One, Ruby Doe, Schoolyard Heroes, Screaming Trees (алғашқыда Элленсбургтен), Second Coming, Sky Cries Mary, Sleater Kinney (Олимпия), Slicing Grandpa, Smoosh, Soundgarden, Sunny Day Real Estate, Super Deluxe, Supersuckers, Sweet 75, Trial, Turn to Fall, United State of Electronica, Utterance, Vendetta Red, Vexed, Vindaloo, Visqueen, Zeke және The Zero Points. Сиэтл орталығындағы "Тәжірибелік Музыка Жобасы" (EMP) – танымал музыкаға арналған негізгі мекемелердің бірі. EMP тікелей эфирдегі бағдарламаларын алғашқы жылдардағы деңгейден қысқартқанмен, 2002 жылдан бері әр сәуір айында үш күндік Поп-конференция өткізеді, ол ғалымдар, жазушылар, суретшілер мен жанкүйерлердің көзқарастарын ұсынатын бірегей конференция үшін жүздей адамды біріктіреді.

In popular music, Seattle is often thought of as the home of grunge rock, but it is also home to such varied musicians as avant garde jazz musicians Bill Frisell and Wayne Horvitz, hot Jazz band leader Glenn Crytzer, rapper Sir Mix a Lot, smooth jazz saxophonist Kenny G, and such poppier rock bands as Goodness and The Presidents of the United States of America. Such musicians as Jimi Hendrix, Duff McKagan, Nikki Sixx, and Quincy Jones spent their formative years in Seattle. Ann and Nancy Wilson of the band Heart, often attributed to Seattle, were actually from the neighboring suburb of Bellevue, as was progressive metal band Queensrÿche. Seattle hosts a diverse and influential alternative music scene. The Seattle based record label Sub Pop was the first to sign Nirvana, and also signed such non grunge bands as The Postal Service and The Shins. Other Seattle area bands of note include Pearl Jam, Sunn O))), Acceptance, Aiden, Alien Crime Syndicate, Antlers, Ayron Jones and The Way, The Beautiful Mothers, the Blakes, The Blood Brothers, Blue Scholars, The Catheters, Charlie Drown, Common Heroes, Dangermart, Daphne Loves Derby (Kent), Death Cab for Cutie (Bellingham), Daylight Basement, The Divorce, Dog Bone Sanctuary, Dolour, Drop Six, Drown Mary, Harvey Danger, Fleet Foxes, Foo Fighters, Gatsby's American Dream, Maktub, Metal Church, Minus the Bear, Macklemore & Ryan Lewis, Modest Mouse (Issaquah), Mudhoney, The Murder City Devils, MxPx (Bremerton), The Myriad, Pedro the Lion, Point One, Ruby Doe, Schoolyard Heroes, Screaming Trees (originally from Ellensburg), Second Coming, Sky Cries Mary, Sleater Kinney (Olympia), Slicing Grandpa, Smoosh, Soundgarden, Sunny Day Real Estate, Super Deluxe, Supersuckers, Sweet 75, Trial, Turn to Fall, United State of Electronica, Utterance, Vendetta Red, Vexed, Vindaloo, Visqueen, Zeke and The Zero Points. The Experience Music Project (EMP) in Seattle Center is one of the few major institutions anywhere specifically devoted to popular music. Although EMP has scaled back its live music programming from the level of its first few years, every April since 2002 it has hosted the three day Pop Conference, which brings together a few hundred people for a unique conference that presents the perspectives of academics, writers, artists, and fans.

Бейнелеу өнері

Еуропа мен АҚШ-тың шығыс қалаларына қарағанда әлдеқайда жас болғандықтан, Сиэтл өнер музейлері жағынан сахналық өнерге қарағанда төмен беделге ие. Дегенмен, қалада төрт ірі өнер мұражайы мен галереясы бар: Фрай өнер мұражайы, Генри өнер галереясы, Сиэтл өнер мұражайы және Сиэтл азиялық өнер мұражайы. Сиэтлдің бірнеше мұражайлары мен мәдени ошақтары, тікелей өнер мұражайлары болмаса да, өте жақсы өнер коллекцияларына ие, олардың ішінде Бурк табиғи тарих және мәдениет мұражайы ерекше көзге түседі – ол түпкілікті американдық өнер туындыларының тамаша жинағымен мақтанады. Сиэтлде 100-ден астам коммерциялық емес өнер кеңістіктері, көптеген коммерциялық өнер галереялары және мыңнан астам суретшілер студиясы бар. Галереялар мен студиялардың көп бөлігі Пионер алаңында шоғырланған. Сиэтлдегі мұражайлар мен галереялар туралы көріңіз. Соңғы онжылдықтарда Вашингтон штаты, Кинг округі және Сиэтл капиталдық бюджеттерінің белгілі бір пайызын өнерге бөліп келеді. Бірнеше аудандарда мүсіндер орнатуға қаражат жиналды. Соның нәтижесінде Фэй Джонс, Джин Джентри МакМахон және Роджер Шимомураның Вестлейк станциясындағы (метро автобустық туннелінде) жасаған алып қабырғалық суреттері, сондай-ақ Росс Палмер Бичердің Safeco Field дәліздерінде немесе Сиэтл Такома халықаралық әуежайындағы әйелдер бөлмесінде орналасқан туындылары пайда болды. Пол Хориучидің керемет шыны мозаикасы Сиэтл орталығындағы Мюралдық амфитеатр сахнасының фондық бөлігін құрайды. Сиэтл 1970 жылдан 2000 жылы қайтыс болғанға дейін Джейкоб Лоуренстің үйі болды. Оның туындылары жергілікті корпоративтік коллекцияларда кеңінен танымал; оның бірнеше жұмыстары Вашингтон университетінің Пол Г. Аллен Компьютерлік ғылым және Инженерлік орталығында, сондай-ақ У.У. өнер факультетінің әріптесі Алден Мейсонның және Тынық мұхитының солтүстік-батысымен байланысты басқа суретшілердің туындыларымен бірге көрнекті орында орналасқан. Сірә, Сиэтлдегі ең танымал қоғамдық мүсін – Джонатан Борофскийдің Сиэтл өнер мұражайының сыртында орналасқан 48 футтық "Соққышыл адам" кинетикалық мүсіні. Ал Фримонт ауданындағы ең ерекше және танымал туындыларға Фримонт Тролі (бұрынғы Словакиядағы Лениннің қола мүсіні) және Ричард Бейердің "Шаһараралықты күту" мүсіні жатады.

Being so much younger than the cities of Europe and the Eastern United States, Seattle has a lower profile in terms of art museums than it does in the performing arts. It is nonetheless home to four major art museums and galleries: the Frye Art Museum, the Henry Art Gallery, the Seattle Art Museum, and the Seattle Asian Art Museum. Several Seattle museums and cultural institutions that are not specifically art museums also have excellent art collections, most notably the Burke Museum of Natural History and Culture, which has an excellent collection of Native American artwork. Seattle has well over 100 non profit art spaces and numerous commercial art galleries, and likely over a thousand artists' studios Many of the galleries and studios are concentrated in one neighborhood, Pioneer Square. See Museums and galleries of Seattle. In recent decades, Washington State, King County, and Seattle have all allocated a certain percentage of all capital budgets to the arts. Several neighborhoods have also raised funds for art installations, usually sculptures. Among the results are massive murals by Fay Jones, Gene Gentry McMahon, and Roger Shimomura in the Westlake Station of the Metro bus tunnel; pieces by Ross Palmer Beecher in such unlikely locations as the Safeco Field hallways or a men's room at Seattle Tacoma International Airport A magnificent glass tile mosaic mural by Paul Horiuchi forms a backdrop to the stage of the Mural Amphitheater at Seattle Center. Seattle was home of Jacob Lawrence from 1970 until his death in 2000. He is well represented in local corporate collections; several of his pieces are prominently displayed at the Paul G. Allen Center for Computer Science & Engineering at the University of Washington, as is a piece by one of his colleagues from the U. W. art faculty, Alden Mason, and works by other artists associated with the Pacific Northwest. Probably the most visible public sculpture in Seattle is Jonathan Borofsky's 48 foot kinetic sculpture "Hammering Man", outside the Seattle Art Museum; probably the most unusual and popular are several pieces in the Fremont neighborhood, including the Fremont Troll, a bronze statue of Lenin formerly in Slovakia, and Richard Beyer's "Waiting for the Interurban."

Альтернативті, қалалық және поп-сюрреализм (төмен маңдай) өнер аренасы

Соңғы бірнеше жылда Сиэтл өркендеген баламалы, қалалық өнер және төменгі/жаңа маңдай өнер ағымдарының орталық орталығына айналды. Бұл орын қаланың көптеген "өнер серуендерінің" маңында жиі орналасады, оларды көбінесе жас, тәжірибелік суретшілер, галереялар және Гринвуд ұжымы, Рок Ла Ру және тарихи Пионер алаңындағы 619 Батыс көшесіндегі бұрынғы студиялар сияқты ұжымдар ұйымдастырады. Осы ағымдағы суретшілердің көпшілігі өз туындыларын көрсету үшін кафелер, барлар, тіпті ғимараттардың сыртқы қабырғалары, газет стендтері немесе қайта қолданылған телефон будкалары сияқты "баламалы" кеңістіктерді пайдаланады. Бұдан өзге, бұл суретшілер дәстүрлі өнер нарығының қағидаларын бұзатын, конвенциялық емес коммуникация тәсілдерін қолдануымен белгілі. Мұндай тактикаларға көбінесе акциялар, перформанс өнері, рұқсатсыз мүсіндер, қағаз жапсыру, қабырға суреттері және аэрозоль қолдану кіреді, бұл кейде осы ағымның өкілдерін белгілі (әдетте қауіпсіз) Сиэтл суретшілерімен және қала әкімшілігімен келіспеушілікке алып келеді. Осының өзі оларды қаланың дәстүрлі өнер галереяларында кездесетін көптеген туындылардан ерекшелендіреді. Дегенмен, осы қозғалысқа оның жандылығын және бүкіл өнер әлеміндегі маңыздылығын арттырған – дәл осы баламалы өрнек табуға дайындығы себеп болды деуге болады.

Сиэтлдің популистік ақыны

Сиэтлдің ерекшелігі – 1999 жылдан бері Халық ақыны сайлауын өткізіп келеді. Абыройлы адамдар немесе үкімет шенеуніктері ақынды таңдайтын Ақын лауреаты бағдарламаларына ұқсас, Сиэтлде Халық ақыны анықталуы үшін қалалық ауқытта халықтың дауыс беруі жүргізіледі. Сиэтлдегі жергілікті ақындар Сиэтл әдеби ұйымдары тарапынан Сиэтл Халық ақыны лауазымына ұсынылады. Ресми ұсыну процесінен кейін Сиэтл тұрғындары үшін дауыс беру басталады, олар әдетте Халық ақынын таңдау үшін бірнеше айға дейін уақыт алады. Жыл сайын мыңдаған азамат Халық ақынына дауыс береді. Өзіндік үміткерлерге де рұқсат етіледі. 2007-2008 жылғы сайлауда Blue Scholars тобынан Джордж Кибуен (Geologic деп те аталады) 96 дауыс жинады, бұл қалалық бәсекелестіктің он жылдық тарихындағы өзіндік үміткерлер арасындағы ең үлкен көрсеткіш болды. 2008-2009 жылғы сайлауда Ананда Осел 391 дауыс жинап, рекордты жаңартты және 2-орынды иеленді. Бұрынғы кезде ең көп дауыс жинаған төрт үміткер Сиэтлдегі Ричард Хьюго үйінде ақындар кеші өткізген. Халық ақындары қыркүйек айында ұсынылады және қаңтар айында қызметке кіріседі. Өткен Халық ақындары жеңімпаздары: Барнард Харрис, кім 1999-2000 жылдары жеңіске жетті, Барт Бакстер (2001–2002), Тара Харди (2002–2003), Пеша Джойс Гертлер (2005–2006), Джурдан Имани Кит (2006–2007), Коди Уокер (2007–2008) және Майк Хики (2008–2009). Бағдарламаны қалалық кеңес төрағасы Ник Ликата құрды және Сиэтл қалалық кеңесінің шешімімен қолдау көрсетіледі. "Сиэтл Халық ақынына" Сиэтл апталығы, Сиэтл қалалық кітапханасы және Сиэтл қаласы қолдау көрсетеді.

Сөздік өлеңдер

Сиэтл көптеген беделді ақындардың туған жері немесе ұзақ жылдар бойы тұрған жері болды. Бәлкім, ең алғашқысы – дәрігер Генри А. Смит, ол 1887 жылы «Chief Seattle's Reply» деп белгілі ағылшын тіліндегі мәтінді жазып, жариялаған. Жақында Сиэтлдегі танымал ақындар Теодор Ротке, Ричард Хьюго, Денис Левертов, Каролин Кизер, Дэвид Вагонер, Барри Лопес және Стивен "Джесси" Бернштейн болды, соңғысы – орындаушылық поэзияның негізін қалаушы. Бернштейн 25 жыл бойы өнер көрсетулерін ұйымдастырған Red Sky Poetry Theatre-де жиі өлең оқыған.

Көркем әдебиет

Поэзиядан басқа, Сиэтлде орын алған бірнеше көрнекті роман жазылған. Олардың ішінде Кирби Олсонның «Темпинг» романы (Сиэтл: Black Heron Press, 2006) бар, онда өмірден көбірек іздейтін жас шал уақытша хатшы болып жұмыс істейді. Ұзақ жылдар бойы көрсетіліп келе жатқан «Грейдің анатомиясы» телесериалы Сиэтлдегі ойдан шығарылған Сиэтл Грейс Мерси Вест ауруханасында (кейін Грей Слоан Еске алу ауруханасы) өтеді, бірақ түсірілімінің басым бөлігі Лос-Анджелесте жүзеге асырылады.

Басқа музейлер, аквариумдар, зоопарктар және мәдени орталықтар

Сиэтлде тағы да көптеген мұражайлар бар. Вашингтон университетінің кампусындағы Бёрк табиғи тарих және мәдениет мұражайында антропологиялық коллекциясымен қатар, ботаникалық, зоологиялық және геологиялық үлгілердің көптеген коллекциялары бар, бұл Тынық мұхитының солтүстік-батысындағы жергілікті американдықтарға арналған, бірақ Американың қалған бөлігін, Азияны және Тынық мұхиты аралдарын да қамтиды. Тарихқа, өнеркәсіпке және көлікке қызығушылық танытқан тұрғындар мен қонақтарға Юнион көліндегі Ағаш қайықтар орталығы – теңіздік мұра мұражайы, Боингтің алғашқы өндіріс орнындағы Ұшу мұражайы және жақында 50 жылдығын тойлаған Тарих және өнеркәсіп мұражайы қызмет көрсетеді. Туристер арасында Сиэтл қазғыру туры және 1889 жылғы үлкен өрттен бұрынғы Сиэтлдің қалдықтарын аралап көруге арналған жерасты туры танымал. Баллардтағы Скандинавия мұрасы мұражайы Сиэтлдің скандинавиялық иммигранттарын құрметтейді, ал Пионер алаңындағы Сиэтл қалалық полиция мұражайы полиция күшін құрметтейді. Сиэтл орталығының кампусында Тынық мұхиты ғылым орталығы және Пол Алленнің Тәжірибелік музыка жобасы мен Ғылыми фантастика мұражайы мен Даңқ залы орналасқан. Сиэтл аквариумы Эллиотт шығанағының жағалауында, ал Вудленд парк зообағы Сиэтлдің солтүстігіндегі Пинни Риджде орналасқан. 2024 жылдың қаңтар айында Сиэтлдегі бір галереяда өрт шықты, CNN хабарлағандай, Пикассо, М.С. Эшер, Гоя, Рембрандт және басқа суретшілердің туындылары зақымдалды. Барлық тайпалардың біріккен үнділері Дискавери паркінде Таң шапағы жұлдызы мәдени орталығын басқарады.