Кіріспе

Тау Англияның Камбрия графтығындағы Англия көлдер аймағында орналасқан.

Pavey Ark – Англияның Камбрия графтығындағы бір құлау. Ол Лэнгдейл шыңдарының бірі болып, Ұлы Лэнгдейлдің солтүстігінде, көлдер аймағының ортасында, Гаррисон Стиклдің солтүстік-шығысына жақын орналасқан.

Топография

Стикл Тарн жағалауынан Пави Арк тасты жота сияқты көрінеді. Бірақ бұл жаңылысқандық, ал солтүстік-батыс жағы – тек Thunacar Knott-қа қарай көтерілетін, толқынды дала аймағы. Жоғарғы жазықтығы тарн, тасты шұңқырлар және қалампыр террасаларымен сипатталады. Пави Арк – Лангдейлдегі ең үлкен тік жар, бірақ ол Stickle Tarn-ға қарай шығысқа бұрылып, оңтүстікке қарайғы Ұлы Лангдейл еденінен көрінуі аз. Басты бетінің ені шамамен артқанда, 400 футқа (122 м) жуық құлайды. Оңтүстік-батысында Харрисон Стикл жартасымен бірігіп, солтүстік жағы Брайт Бек аңғарына қарай тартылады. Стикл Тарн толығымен Арк аумағында орналасқан, корри тарны, оған қосымша сыйымдылық үшін бөгет салынған. Тас қапталған бөгет, көлдің көрнектілігін жоғалтпау үшін жеткілікті төмен, ал су төмендегі қонақүйлер мен үйлерде пайдалану үшін қолданылады. Тарнның тереңдігі шамамен 50 фут (15 м) құрайды.

Геология

Бұл беткей – Pavey Ark мүшесі деп аталатын құралымның шөгіндісі. Ол кесек құмтас және брекшиядан тұрады және туф, лапилли туф, брекшия және конгломераттың аралас қабаттары бар вулканисті құмтастан жасалған Seathwaite Fell формациясының ішінде орналасқан.

Көтерілу

Pavey Ark көбінесе оңтүстікке қарай орналасқан New Dungeon Ghyll қонақ үйінен басталады. Бағыт Милл Гилл арқылы Стикл Тарнға дейін созылады, сонымен қатар Dungeon Ghyll шатқалымен жүретін, әлдеқайда аз танымал және қиын жолмен де жетуге болады. Стикл Тарннан бірнеше бағытты таңдауға болады; ең танымалдарының бірі – Pavey Ark-тың тік, оңтүстік-шығыс бетіндегі диагональды жарықшаны (щель) боймен өту. Бұл бағыт Джекстің шұңқыры деп аталады және қиын өрмелеуді (scrambling) талап етеді. Негізгі жардың екі жағында да оңайырақ көтерілу жолдары бар. Джекстің шұңқыры – Pavey Ark жартасының ең әйгілі бағыты. Ол 1-ші дәрежелі қиындық деңгейімен жіктеледі, бірақ көптеген жаяу жүргіншілердің күшіне жетеді, алайда биіктіктен қорқуды жеңу және нашар ауа-райында қиындықтарға дайын болу қажет. Шұңқыр шығыс тіреуінің (buttress) астында, жардың шығыс шетінде, Стикл Тарннан солтүстікке қарай орналасқан үлкен тас үйіндісінің (cairn) жанында (үстінде «JWS 1900» деп жазылған тақташасы бар) басталады, содан кейін жардың бетімен батысқа қарай көтеріледі. Шұңқыр жар бетіндегі табиғи ойысты (groove) бойымен өтеді және бірнеше емен ағаштарымен анық көрінеді. Уэйнрайт жазғандай, тау жүрушілер үшін Джекстің шұңқыры «қиын және қолайсыз», бірақ «көрінетін қауіптілік өте аз, себебі көтерілістің ең тік бөліктерінде сенімді жар қабырғасы серік болады». Шұңқырдың жоғарғы шығу орыны шамалы серуеннен кейін жетеді және осы жерді тас өрмелеушілер (rock climbers) де жартасқа өту үшін пайдаланады. 2012 жылғы маусымда Джекстің шұңқырынан екі жаяу жүргінші құлап қаза тапты. Scafell Crag-тағы Лордтың шұңқыры сияқты, «шұңқыр» сөзі бастапқыда тау-кен өрмелеушілерінің жартастарға өту үшін пайдаланған, бірақ жаяу жүргіншілер де қолдана алатын үлкен жартастар арқылы өтетін жолды білдіреді. Pavey Ark-қа Stickle Tarn-нан Easy Gully, North Rake арқылы немесе Harrison Stickle жолымен де көтерілуге болады. Easy Gully – бұл жардың шығыс шетіндегі жартастар арасындағы тік құмды беткей (scree), Джекстің шұңқырымен бірдей жерден басталады және жоғарыда үлкен тастармен тосылады, онда қиын өрмелеу қажет. North Rake (Уэйнрайт осылай атады) жартастың шығыс шетіндегі High Raise жолынан басталады және шығыс тіреуінің үстінен батысқа қарай көтеріледі. Бұл тау басына жету үшін аздап қауіпті және шаршатар емес.

Тау-кенге көтерілу

Pavey Ark жартасын бірнеше үлкен шатқалдар мен түтікшелер бөліп тұрады: Кіші шатқал, Үлкен шатқал, Жарты ай шатқалы, Гвинн түтікшесі және Рэйк-Энд түтікшесі. Басқа тау шағылыстары: Crescent Slabs, Arcturus, Cruel Sister, Mother Courage, Sixpence және Impact Day (E8 6c) мен Lexicon (E11 7a).