Кіріспе
Кесон қаласының ұлттық қалалық паркі, Филиппин. Ұлттық парк.
the national park
Кесон Мемориалдық шеңбері – Филиппиннің Метро Манила қаласында орналасқан ұлттық парк. Парк эллипс пішіндес үлкен жол айналымында орналасқан және Эллипстік жолмен шектелген. Бұл Кесон қаласының басты паркі (1948 жылдан 1976 жылға дейін Филиппиннің ресми астанасы болған). Парктің басты ерекшелігі – Филиппиннің екінші ресми президенті және халықаралық деңгейде мойындалған тәуелсіз Филиппиннің алғашқы президенті Мануэль Л. Кесон мен оның әйелі, бірінші ханым Аврора Кесонның мәйіті сақталған биік мавзолей. Бұл жерге Манила метрополитенінің 7-желісіндегі Кесон Мемориалдық МТР станциясының көше жобасы жүзеге асырылады, ал станция жер астында орналасады. Жергілікті тұрғындар "шеңбер" деп атап кеткен бұл орын, жергілікті және шетелдік туристерді көбірек тарту мақсатында үлкен өзгерістерге ұшырап жатыр. Жергілікті биліктің осы әдемілендіру жұмыстарының нәтижесінде келушілер саны үздіксіз өсіп келеді.
Тарих
Бұл жер бастапқыда Филиппин Конгресін орналастыру үшін Кесон қаласында салынатын Ұлттық Капитолийдің жері ретінде жоспарланған. Бұл орын сонымен қатар Эллиптикалық жол мен Кесон қаласы төртбұрышының (Солтүстік, Оңтүстік, Шығыс және Батыс үшбұрыштарынан тұрады) маңында орналасқан ірі Ұлттық Үкімет орталығының бір бөлігі болды. Ұлттық Үкімет орталығы Филиппин үкіметінің үш тармағын (заң шығарушы, атқарушы және сот) орналастыруға арналған. Құрылыстың іргетасы 1940 жылдың 15 қарашасында қаланды, бірақ Филиппинде Екінші дүниежүзілік соғыс басталғанда құрылыс тоқтатылып, тек негіздері ғана дайын болды. Екінші дүниежүзілік соғыс аяқталғаннан кейін, 1945 жылдың желтоқсан айында Президент Серхио Осменья №79 жарлыққа қол қойып, өзінің ізашары Мануэль Л. Кесонға ескерткіш орнату үшін халықтан жазылым арқылы қаржы жинау үшін Кесон ескерткіш комитетін құруды тапсырды. Кесон қаласының бұрынғы мэрі Томас Морато ескерткіш саябағының орнын таңдауда маңызды рөл атқарды. Президент Эльпидио Кирино ескерткіштің орнын өзгертуді ұсынды, бірақ Морато оған қарсылық көрсетіп, 1949 жылы Кириноның жоспарына байланысты даулардың нәтижесінде Кесон провинциясының 2-ші округін білдіретін конгрессмен лауазымынан кетті. 1951 жылы Кесон мемориалдық жобасына арналған ұлттық байқау өтті. Филиппин сәулетшісі Федерико Илустренің жобасы байқауда жеңіске ие болды. Ескерткіштің өзінен басқа, президенттік кітапхана, мұражай және театрды қамтитын үш ғимараттан тұратын кешенді салу жоспарланған. 1970 жылдары мемориалдық айналаның дамытылмаған жері Папа Павел VI-ның өткізген діни қызметіне пайдаланылды. 1986 жылғы Халық билігі революциясынан кейін көп ұзамай, Кесон қаласының саябақтарын дамыту қоры (QCPDF) сол кездегі Кесон қаласының мэрі Бригидо Саймонның басшылығымен құрылды. Кесон қаласының үкіметі, Ұлттық тарихи институт (NHI, қазір Филиппиннің Ұлттық тарихи комиссиясы) және Ұлттық саябақтарды дамыту басқармасы (NPDA) арасындағы үшжақты келісім бойынша NPDA-ға парктің басқару құқығы берілді, бірақ Кесон мемориалдық киелі орны, бір гектар аумақты қамтитын жер NHI-ге қарасты. NPDA паркті басқаруды QCPDF-ке тапсырды, ал қала әкімдігі парктің күтімін қамтамасыз ету үшін қаржы жинауға қорына рұқсат берді. 2008 жылдың 1 шілдесінде, 1988 жылдың 27 қыркүйегінен бері паркті басқарып келген QCPDF басқару міндеттерін Кесон қаласының үкіметіне қайтарды. COVID-19 пандемиясы кезінде саябақта жақын жердегі ауруханаларда жұмыс істейтін медицина қызметкерлері үшін уақытша жатақханалар мен тестілеу орталығы құрылды.
Кесон ескерткіші
Кесон мемориалдық ғибадатханасы – Федерико Илюстре жобалаған арт-деко стиліндегі ескерткіш. 1950 жылдары Кесон мемориалдық шеңберінің орталық бөлігі ретінде салынған. Ескерткіштің үш тірегінің үстінде сампагита (ұлттық гүл) гүл шоғын ұстаған үш қайғылы періште орналасқан. Үш тіректегі қанатты тұлғалар Лусон, Висая және Минданао аймандарын бейнелейді.
At the top of the pylons are three mourning angels holding sampaguita (the national flower) wreaths The winged figures atop the three pylons represented Luzon, Visayas, and Mindanao.
Демалыс орындары
Кесон Сити Циркінде сондай-ақ "Күлкілі шеңбер" аттракциондары паркі бар, онда "Күлкілі құлау" сияқты құлау мұнарасы және "Теңіз айдаһары" – пират кемесі түріндегі ойын-сауықтар орналасқан. "Pedal N Paddle" аттракционында го-карт, шағын көлде қайықпен жүру, балықпен спа, 4D театр және Skybike (көтерілген рельсте орнатылған велосипедтер) мүмкіндіктері бар. Балалар ойын алаңы мен велосипедтерді жалға алу қызметі де қолжетімді, оларды парк ішіндегі велосипед жолында пайдалануға болады. Парк аумағында тамақтанатын орындар мен жәрмеңке де орналасқан. Бұрын парк ішінде Кэзон ескерткішінің жанында дискотека болған, бірақ ол жабылды. 2008 жылы парк әкімшілігін өз мойнына алған қалалық әкімдік Семинар залы, Ғасыр залы, Халық залы және сахна сияқты іс-шараларға арналған қоғамдық нысандарды, сондай-ақ жабық спорт залдарын енгізді. Қалалық әкімдік түнгі уақытта түрлі түстермен жарықтандырылатын би фонтанының жаңартуын жүзеге асырды.
Бақтар, ескерткіштер және белгілер
Эллипстік паркте Hardin ng Mga Bulaklak және Тропикалық бақ сияқты кішкентай бақтар мен жасыл кеңістіктер орналасқан. Кесон Мемориалдық шеңбері демо-қалалық шаруашылық фермасына да ие, ол 2015 жылы ашылды. Парктегі қалалық шаруашылық фермасы вице-мэр Джой Белмонте бастаған «Қалалық шаруашылықтың қуанышы» жобасының бір бөлігі болып табылады, бұл жоба 2010 жылы іске қосылды. 2011 жылы Серапион Метилла салған кактус және суккуленттер бағы көпшілікке ашылды. Парктің басқа да аумақтарында Дүниежүзілік бейбітшілік қоңырауы бар. 1994 жылға дейін орнатылмаған қоңырау, әлемдік бейбітшілік қозғалысын қолдаушы жапондық ұйым – Дүниежүзілік бейбітшілік қоңырауы қауымдастығының сыйы болды. Филиппин Оңтүстік-Шығыс Азиядағы бұл қауымдастықтан қоңырау алған алғашқы ел болды. Бірінші қоңырау Біріккен Ұлттар Ұйымының 65 мүше елдерінен жиналған монеталардан жасалған, салмағы – , биіктігі – , диаметрі – . Оны Кесон қаласының жоспарлау кеңсесі жобалаған. Ротари клубы парктің аумағында Бейбітшілік монументін де орнатты. Бұл Кесон қаласын Австралиядағы Вагга Вагга Ротари клубы ұсынған «Бейбітшілік қалалары/кеңселері» тұжырымдамасының аясында Ротари бейбітшілік қаласы деп жариялады. Кесон қаласы Филиппиндегі бесінші Ротари бейбітшілік қауымдастығы және әлемдегі 25-ші қауымдастық. Бейбітшілік монументі 1999 жылдың 7 желтоқсанында ашылды. МРТ 7-нің Кесон Мемориалдық шеңбер станциясын салуға байланысты ескерткіш алынып тасталды. Филиппин-Израиль достық паркі Кэзон мұра үйінің жанындағы үлкен Кесон Мемориалдық шеңберінің ішінде орналасқан. Паркке 2017 жылдың желтоқсан айында негіз салынды және 2018 жылдың тамызында ашылды.
Көлік
Кесон Мемориалдық шеңбері Эллипстік жолмен толығымен қоршалған. 2007 жылдың қазан айында Кесон қалалық әкімдігі орналасқан жерді және саябақты байланыстыратын жаяу өткел ашылды. Екінші өткел паркті Комонвелл даңғылының жанындағы Филкоа аймағымен байланыстырады. Сондай-ақ, саябақта құрылысы жүріп жатқан Манила метрополитенінің 7-желісіндегі (MRT 7) станция да орналасады.
The park will also host an eponymous station of the Manila Metro Rail Transit System Line 7 (MRT 7), which is under construction.
Сатушылар мен дүкендер
2017 жылғы деректер бойынша Кесон Мемориалдық шеңберінде бес мейрамхана және 13 тағам сататын орын бар. Сонымен қатар, 19 киоск, 39 гүл өсімдік сататын орын, және 21 Agri Aqua Network International орыны бар. TEC велосипедтерді жалға беру, Pedal n Paddle Inc. және Филиппин манго тұқымдарын сату орындары да бар. Қала әкімі Джой Белмонте паркті қайта жаңарту жоспарын жасағаннан кейін, парктің балалар ойын алаңының маңындағы кейбір дүкендер мен мейрамханалар 2019 жылдың 30 маусымында мерзімі біткен рұқсаттарынан кейін паркті тастап кетті. Осы жылы Белмонте «Fresh Market» жобасын іске қосты, бұл апталық фермерлерден тұтынушыларға бағдарлама, ол жақын маңайдағы облыстардың фермерлеріне парктегі тұрғындарға өнімдерін сатуға мүмкіндік береді.
Қонақтар
2012 жылы Кесон мемориалдық шеңберіне күн сайын орташа есеппен 8000 адам келеді деп хабарланды. Демалыс күндері орташа көрсеткіш 12000 адамға дейін көтерілді. 2011 жылдың желтоқсан айында саябақтың қонақтары бір миллионнан асты.