Кіріспе

Перулік-америкалық сәулетші (1925–2010)

Брюс Джон Грэм (1 желтоқсан 1925 – 6 наурыз 2010) – Колумбияда туған перулік-америкалық сәулетші. Грэхам бүкіл әлемде ғимараттар салды және Чикаго қаласының Бернхам жоспарын дамытуға белсенді қатысты. Оның ең танымал ғимараттарының қатарында Inland Steel ғимараты, Willis Tower (бұрынғы Sears Tower) және John Hancock орталығы бар. Ол сонымен қатар Лондондағы Broadgate және Canary Wharf құрылыстарын жоспарлауға жауапты болды. Архитектура тарихшысы Франц Шульце оны "өз буынының Бернемі" деп атады. Оның анасы перулік болған, ал туған тілі – испан тілі.

Мансап

SOM-де 40 жылдық қызметі барысында Брюс Грэм Чикагодағы үйінен бастап, Гватемала, Гонконг, Лондон, Каир және тағы да көптеген қалалардағы атақты ғимараттарды жобалады. Ол дерлік 36 жыл бойы әлемдегі ең биік ғимарат болған Уиллис мұнарасын, 100 қабаттан тұратын Джон Хэнкок орталығын, One Shell Plaza және тағы да басқаларын жобалады. Ол Пенсильвания университетінде, әсіресе Көркем өнер мектебінде белсенді түрде қатысты. Оның пікірінше, архитектура оқытушылары өздерінің кәсіби тәжірибесімен де айналысуы керек. Архитектуралық теорияны зерттеуге берілген ол SOM Foundation-ды құрды. Сонымен қатар, Гарвард университетінде архитектуралық студияда сабақ берді. Грэхам өнердің көрнекті коллекционері болды. Ол Александр Кальдер, Жоан Миро, Крисса және Чилида сияқты суретшілермен достық қарым-қатынас жасады. Ол осы суретшілерді Чикаго қаласы үшін қоғамдық өнер туындыларын жасауға шақырды. Ол ұлы туынды жасау үшін архитектор философия, тарих, музыка және әдебиет білуі керек деп сенді.

Құрылыс философиясы

Грэхам Case Western институтында құрылыс инженериясын оқып, алған білімі мен ғимараттардың құрылымына деген құрметін барлық жобаларына сіңірді. Ханкок ғимаратында әсіресе, эстетикалық өрнек беру үшін құрылымдық дизайн қолданылды. Кейін Грэхам бұл тәсілді Барселонадағы Hotel Arts және Лондондағы Broadgate-тегі ғимараттарымен қатар көптеген басқа да жобаларында пайдаланды. Брюс Грэхам сәулет өнерінің би мен музыка сияқты құрылым мен сұлулықтың үйлесімділігінен туатынына сенді. Ол осы өнер түрлерін мәдениеттің ең жоғары жетістіктері деп есептеді. Басқа өнер салалары сияқты, Грэхам сәулеттің де салынған мәдениеттің моральдық қағидаларының нәтижесі және көрінісі екеніне сенеді.

Англия жобалары

Грэхам Лондонға зор әсер етіп кетті, ол Broadgate және Canary Wharf алып жобаларының бас жоспарларын жасауға жауапты болды. Грэхам: "Біз ғимараттарды олардың ішінде тұратындар үшін де, көшеден көретіндер үшін де жобалаймыз. Біз Лондонның бір бөлігі болатын, дәуірлік стильдерді еліктемей, жаңадан туындаған ғимараттарды жобалауға тырысамыз", - деді.

Өлім

Грэхам 2010 жылғы 6 наурызда Флорида штатының Хоб-Саунд қаласында 84 жасында қайтыс болды. Ұлы Джорджтың айтуынша, өлімінің себебі Альцгеймер ауруының асқынулары болды. Грэхам Фазлур Рахман Ханның қасына Грейсленд зиратына жерленді. 2010 жылғы 14 қазанда Чикагоның 42-ші округінің әкімі Брендан Райли Грэхамның ең танымал жетістіктерінің бірі – Джон Хэнкок орталығының оңтүстік және шығыс жағындағы көшелерді құрметті Брюс Дж. Грэхам жолы деп атады. Ол Каштановый көшесімен Мис ван дер Рох көшесі мен Мичиган даңғылы арасында және Мис ван дер Рох көшесімен – атақты сәулетші Людвиг Мис ван дер Рохтың құрметіне аталған – Каштановый және Делавэр көшелері арасында өтеді.